AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRİK HAKKINDA HUKUMAR Bașvuru No. 2423/15 Osman TUNA / Türkiye Bașkanı, Julia Laffranque, Hâkimler, Ivana Jefinn, Arnfinn Bårdsen, și în prezența Directorului Adjunct al Departamentului de Afaceri Juridice Hasan Bakırcı, la 2 martie 2019 a fost pronunțată în fața Comitetului European pentru Drepturile Omului (İkİncİ Bölüm), la 31 decembrie 2014 în 2115 de zile din data de 31 decembrie 2014 în legătură cu situația în care au fost depuse aceste declarații de către autoritățile locale, a fost pronunțată următoarea hotărâre: 1.OLAGÜLÜVÜR ÖZMÜRÜZ 1.OLAGÜLÜRÜR ÖZMÜRÜZ 1.OLAGÜLÜRÜRÜZ 1.OLAGÜLÜRÜRÜRÜZ 1.OLAGÜRÜRÜRÜZÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜ 1.OLAGÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜRÜR
8.Publicat în Monitorul Oficial la 31 octombrie 2009, Bakanlar Kurulu, în conformitate cu procedura normală de inspecție, a decis că suma încă nelimitată a impozitelor pe care proiectul o conține, în conformitate cu art. 27 din Legea de inspecție, trebuie să fie înlocuită cu suma prevăzută în art. 27.9.04.2009, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri privind o dată de în care se va stabili suma totală a impozitelor pe care le va depune proiectul respectiv.10.10.10.04.2009, în baza unei hotărâri privind o dată de data de în care se va stabili suma suma totală a impozitelor pe care le va depunește.10.10.10.10.10.10.2009, în baza unei hotărâri a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri de judecată a Asmara, în baza unei hotărâri de judecată a Curții a Asmara, în baza unei hotărâri de judecată a Asmara, în baza unei hotărâri de judecată în temeiul articolului 21.12.12.12.02.80 (nr.
Curtea a stabilit, la 29 decembrie 2011, că despăgubirile de confiscare sunt de 264.446,20 lei (aproximativ 106.450 euro). Aceasta este valoarea imobilă la data la care a fost depusă cererea în instanță. Curtea a stabilit că reclamantul a plătit anterior, în cadrul procedurii de confiscare, o sumă de 181.239,80 lei și a decis că restul de 83.206,40 lei (aproximativ 33.494 euro) trebuie plătit de Curtea. Curtea a decis că persoana care a plătit o sumă de 134,8%, a pierdut o sumă de 13,8%, iar judecătorul a decis că persoana care a plătit o sumă de 7,8%, a pierdut o sumă de 13,8%, în special în data de 14.05.2013.
18.conform calculatorului de inflație al Băncii Centrale a Republicii Turcia (http://www.tcmb.gov.tr/), conform calculatorului de inflație, inflația a fost declarată reală, 5 mai 2010 (data de începere a procedurii de judecată a Askemliye Hukuk Mahkemesinin) și 29 decembrie 2011 (data de începere a procedurii de judecată a celei de-a doua părți a procedurii de judecată a Askemliye Mahkemesinin) între data de începere a procedurii de judecată a fost declarată finală, 12,81%.
Curtea amintește că, anterior, a decis asupra unei plângeri similare depuse de reclamant și a ajuns la concluzia că a fost încălcată art. 1 din Protocolul nr. 1 din Convenție, datorită unei pierderi de 7,7% față de suma de compensare totală, datorită valorii contractului (Ex. nr. 1 din Protocolul nr. 1 din Convenție, menționat mai sus, Hotărârea Dökmeci, §§ 50-60).Curtea a constatat, prin urmare, că în cazul Curții Arabe (și în hotărârile anulate mai sus), suma plătită a fost mai mică de un procent (mai puțin de 5% din diferența dintre valoarea totală a compensării) și că nu există o diferență în general între metoda de calcul a despăgubirilor și neînțelegerea corectă a dreptului la despăgubire.
Curtea a observat că rata de inflație a fost de 12,8% între aceste date și că reclamantul a refuzat să contesta această măsură. În consecință, rata de inflație propusă de guvern a fost în mod clar eliminată din cauza faptului că este în conformitate cu realitățile economice generale (18). Curtea a observat că partea a doua a plății de compensare a fost depreciată în proporție de 23,8% între data de apel (5 mai 2010) și data de plată a celei de-a doua părți a plății (29 decembrie 2011). Cu toate acestea, Curtea a menționat că rata de inflație a fost de 12,8% între aceste date și că reclamantul a refuzat să contesta această măsură.
Această hotărâre a fost întocmită în limba franțuză și a fost comunicată în scris la data de 5 septembrie 2019 Hasan Bakırcı Julia Laffranque Adjunctul Directorului Afacerilor Scriitoare, Șeful
Bașvuru No. 2423/15
Osman TUNA / Türkiye
Bașkan,
Julia
Laffranque,
Hâkimler,
Ivana
Jelić,
Arnfinn
Bårdsen,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla 2 Temmuz 2019 tarihinde Komite olarak toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), 31 Aralık 2014 tarihinde sunulan yukarıda belirtilen bașvuruyu ve davalı Hükümet tarafından sunulan görüșleri dikkate alarak gerçekleștirdiği kapalı oturumdaki müzakereler sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
1.
Bașvuran Osman Tuna, Türk vatandașı olup, 1951 doğumludur ve Konya’da ikamet etmektedir. Bașvuran, Mahkeme önünde, Mersin Barosuna bağlı avukatlar, A. Aktay ve U. Ç. Aktay tarafından temsil edilmiștir.
2.
Türk Hükümeti (“Hükümet”) ise kendi görevlisi tarafından temsil edilmiștir.
3.
Bașvuran özellikle, Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edilmesinden șikâyet etmiștir.
4.
Bașvurana ödenen kamulaștırma bedelinin değer kaybına uğramasına ilișkin șikâyet, 19 Ekim 2017 tarihinde Hükümete bildirilmiș ve bașvurunun geri kalan kısmının kabul edilemez olduğuna karar verilmiștir.
5.
Davanın kendine özgü koșulları, taraflarca ifade edildiği șekliyle, așağıdaki gibi özetlenebilir.
6.
Bașvuran, Ermenek’te (Karaman) bulunan, 8.900 m
2
’lik bir alana sahip olan (115 no.lu ada, 21 no.lu parsel) tașınmazın sahibidir.
7.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, 2002 yılında, Ermenek’te bir baraj ve hidroelektrik santrali yapımı projesini onaylamıștır. Devlet Su ișleri Genel Müdürlüğü (“İdare”), 2006 yılında, bu projenin kamu yararı projesi olduğunu açıklamıștır. Bașvuran, bu projeden etkilenen mülk sahipleri arasında yer almaktaydı.
8.
Resmi Gazete’de 31 Ocak 2009 tarihinde yayımlanan kararla, Bakanlar Kurulu, normal kamulaștırma prosedürüne göre henüz kamulaștırılmamıș olan, bu projenin kapsadığı tașınmazların, Kamulaștırma Kanunu’nun 27. maddesiyle öngörülen acele kamulaștırma prosedürüne göre kamulaștırılmasına karar vermiștir.
9.
İdare, 14 Nisan 2009 tarihinde, söz konusu hükme dayanarak, Ermenek Asliye Hukuk Mahkemesine (“Asliye Hukuk Mahkemesi”) bașvurmuștur.
10.
Asliye Hukuk Mahkemesi, 21 Temmuz 2009 tarihinde, geçici tazminatı 181.239,80 Türk lirası (TRY - yaklașık 84.440 avro (EUR)) olarak belirlemiș ve ihtilaf konusu tașınmazın acele kamulaștırılmasına karar vermiștir. Bașvurana bu meblağ ödenmiș ve İdare’nin tașınmaza el koymasına izin verilmiștir.
11.
İdare, 5 Mayıs 2010 tarihinde, Asliye Hukuk Mahkemesine bașvurarak, Kamulaștırma Kanunu’nun 10. maddesinin öngördüğü șekliyle, kamulaștırma bedelinin miktarının belirlenmesine yönelik bir dava açmıștır.
12.
Asliye Hukuk Mahkemesi, 29 Aralık 2011 tarihinde, kamulaștırma tazminatını 264.446,20 TRY (yaklașık 106.450 avro) olarak belirlemiștir. Bu meblağ söz konusu mahkemeye bașvurulduğu tarihte tașınmazın değeridir. Asliye Hukuk Mahkemesi, bașvurana daha önce acele kamulaștırma prosedürü kapsamında 181.239,80 TRY tutarında bir meblağın ödendiğini tespit etmiș ve geriye kalan 83.206,40 TRY tutarının (yaklașık 33.494 avro) İdare tarafından ödenmesine karar vermiștir. Bașvurana bu meblağ ödenmiș ve tașınmaz tapu siciline İdare adına tescil edilmiștir.
13.
Yargıtay, 25 Eylül 2012 tarihinde, ilk derece mahkemesinin kararını onamıș ve 28 Șubat 2013 tarihinde, karar düzeltme talebini reddetmiștir.
14.
Bașvuran, 8 Mayıs 2013 tarihinde, özellikle kamulaștırma bedeline gecikme faizinin uygulanmaması nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edilmesinden șikâyet ederek, Anayasa Mahkemesine bireysel bașvuruda bulunmuștur.
15.
Anayasa Mahkemesi, 16 Haziran 2014 tarihinde, bașvuranın bireysel bașvurusunun kabul edilemez olduğuna karar vermiștir. Anayasa Mahkemesi, kamulaștırma bedelinin ikinci kısmının ilgili mahkemeye bașvurma tarihi (5 Mayıs 2010) ile bedelin ikinci kısmının ödenme tarihi (29 Aralık 2011) arasında % 23,8 oranında bir değer kaybına uğradığını gözlemlemiștir. Anayasa Mahkemesi, kamulaștırma bedelinin tamamına kıyasla söz konusu bedelin bu kısmının uğradığı değer kaybının % 7,4 olduğunu tespit etmiș ve bu türden bir oranın bașvurana orantısız ve așırı bir yük yüklemediği kanısına varmıștır.
16.
Anayasa Mahkemesinin kararı, 2 Temmuz 2014 tarihinde bașvuranın avukatına tebliğ edilmiștir.
17.
Somut olayla ilgili iç hukuk kuralları ve uygulaması,
Dökmeci/Türkiye
(No. 74155/14, §§ 30-34, 6 Aralık 2016) kararında anlatılmaktadır.
18.
Devlet İstatistik Enstitüsü (http://www.tuik.gov.tr/) tarafından yayımlanan ayrıntılı fiyat endeksinden hareketle olușturulan, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasının (http://www.tcmb.gov.tr/), enflasyon hesaplayıcısına göre, enflasyon oranı, 5 Mayıs 2010 (Asliye Hukuk Mahkemesine bașvurma tarihi) ile 29 Aralık 2011 (kamulaștırma bedelinin ikinci kısmının ödendiği tarih) tarihleri arasında % 12,81 olmuștur.
19.
Bașvuran, Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesini ileri sürerek, kamulaștırma bedeline faiz uygulanmamasından șikâyet etmektedir.
20.
Bașvuran, kendisine ödenen kamulaștırma bedelinin tașınmazının gerçek değerini yansıtmadığını ileri sürmektedir. Bașvuran, prosedürün süresini ve acele kamulaștırma prosedürünün sona ermesinden itibaren İdare tarafından tașınmaza el konulmasını dikkate alarak, söz konusu bedele faizin eklenmesi gerektiğini belirtmektedir.
21.
Hükümet, enflasyon oranının Asliye Hukuk Mahkemesine bașvurma tarihi ile karar tarihi arasında % 12,8 olduğunu kaydetmekte ve yukarıda anılan
Dökmeci
davasında kabul edilen hesaplama yöntemine göre, kamulaștırma bedelinin tamamına kıyasla somut olayda maruz kalınan değer kaybının % 5’in altında olduğunu ifade etmektedir. Hükümet,
Arabacı/Türkiye
((k.k.), No. 65714/01, 7 Mart 2002), ve
Kurtuluș/Türkiye
((k.k.), No. 24689/06, 28 Eylül 2010) davalarına atıfta bulunarak, bașvurunun açıkça dayanaktan yoksun olduğunu belirtmektedir.
22.
Bașvuran, bu hususta herhangi bir görüș bildirmemektedir.
23.
Mahkeme daha önce, bașvuran tarafından sunulan șikâyete benzer bir șikâyet hakkında karar verdiğini ve kamulaștırma bedelinin tamamına kıyasla % 7,7 oranında bir değer kaybı nedeniyle Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edildiği sonucuna vardığını hatırlatmaktadır (yukarıda anılan
Dökmeci
kararı, §§ 50-60). Bu nedenle, Mahkeme,
Arabacı
ve
Kurtuluș
davalarında (yukarıda anılan kararlar), ödenen miktar ile söz konusu bedelin tamamı arasında küçük bir farklılığın (% 5’ten daha az) hesaplama yönteminin neden olduğu bir belirsizlik payı olarak yorumlanabileceği ve bu farklılığın genel menfaatin korunması ile ilgililerin haklarının korunması arasındaki adil dengeyi bozmadığı kanısına varmıștır.
24.
Mahkeme somut olayda, Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından bașvurana ödenmesine karar verilen ek meblağa (83.206,40 TRY) gecikme faizinin eklenmediğini gözlemlemektedir. Anayasa Mahkemesi, kamulaștırma bedelinin ikinci kısmının ilgili mahkemeye bașvurma tarihi (5 Mayıs 2010) ile bedelin ikinci kısmının ödenme tarihi (29 Aralık 2011) arasında % 23,8 oranında bir değer kaybına uğradığını gözlemlemiștir. Bununla birlikte, Hükümetin belirttiği üzere, enflasyon oranı bu tarihler arasında % 12,8 olmuștur ve bașvuran bu duruma itiraz etmemiștir. Hükümet tarafından ileri sürülen enflasyon oranının somut olaya ilișkin ekonomik verilere uygun olması nedeniyle (18. paragraf), Mahkeme, Anayasa Mahkemesinin kararında yalnızca maddi bir hatanın söz konusu olduğu kanısına varmaktadır. Dolayısıyla, Mahkeme, dikkate alınan dönem boyunca, enflasyonun etkisini göz önünde bulundurarak, bașvurana ödenen ek meblağın yaklașık % 12,81 oranında değer kaybettiği kanaatine varmaktadır. Böylelikle, Mahkeme, kamulaștırma bedelinin tamamına (264.446,20 TRY) kıyasla bedelin bu kısmının uğradığı değer kaybının % 4 olduğunu ifade etmektedir.
25.
Mahkeme (yukarıda belirtilen)
Arabacı
ve
Kurtuluș
davaları ıșığında, tazminatın enflasyon dikkate alınarak ödenmesi durumunda olușacak çok küçük farkın, genel menfaatin korunması ile ilgilinin haklarının korunması arasındaki adil dengeyi bozmayacağını değerlendirmektedir.
26.
Sonuç olarak, bașvuru açıkça dayanaktan yoksundur ve bașvurunun Sözleșme’nin 35. maddesinin 3 ve 4. fıkraları uyarınca reddedilmesi gerekmektedir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Bașvurunun kabul edilemez olduğuna
karar vermiștir.
İșbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilmiș olup, 5 Eylül 2019 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Hasan Bakırcı
Julia Laffranque
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan