AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRİK HAKKINDA KARAR Bașvuru no. 51508/08 Fatih TAȘ/Türkiye Bașkan , Julia Laffranque, Hâkimler , Valeriu Grițco, Stéphanie Mourou-Vikström, ve Bölüm Yazılı İșler Müdür Yardımcısı Hasan Bakırcı'nın participării la 22 ianuarie 2019 a fost adunat în forma unui Comitet în fața Curții Europene a Drepturilor Omului (Bölüm), 22 septembrie 2008 a fost adunat în fața Curții Europene a Drepturilor Omului (Bölüm), 16 septembrie 2014 a fost publicat în fața Curții de Apel, 16 septembrie 2014 a fost publicat în fața Curții de Apel, 16 septembrie 2014 a fost publicat în fața Curții de Apel, 16 septembrie 2014 a fost publicat în fața Curții de Apel, 16 septembrie 2014 a fost publicat în fața Curții de Apel, 5 septembrie 2009 a fost publicat în fața Curții de Apel, 5 septembrie 2009 a fost publicat în fața Curții de Apel, iar în fața Curții de Apel, în fața Curții de Apel, în fața Curții de Apel, în fața Curții de Apel, în fața Curții de Apel, în fața Curtea de Apel, în fața Curtea de Apel, în fața Curtea de Apel, în fața Curtea de Apel, în fața Curtea de Apel, în fața Curtea de Apel, în fața Curtea de Față de Apel, în față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Față de Fa
Socotul pe care l-am făcut, în special pe țăranii evacuați din sate, i-a făcut fericiți. Ce a fost rezultatul? Unul dintre tovarășii noștri, Dedi Sedyeyi, Acum cinci soldați au fost împușcați, câteva vehicule au fost distruse în provincia Munsur. Un număr mare de soldați au murit. O grămadă de arme și materiale au fost distruse. Duyduklarım beni benișindrind. Nihardik dedi Saydayetimden...Savașa Ödürdün organizarea organizației. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdün organizatia. Savașa Ödürdürdün organizatia. Savașa Ödürdürdün organizatia. savașa Ödürdürdün organizatia. savașa Ödürdürdün organizatia. savadărușenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișenișeni
În conformitate cu art. 7 (2) din Legea nr. 3713 din 8 mai 2007, Curtea de Pedepse Grele din Istanbul a decis că cartea în cauză a fost publicată de reclamant și că a răspândit propagandă în favoarea PKK. După examinarea întregii cărți, Curtea de Pedepse Grele a constatat că cartea a relatat despre rezistența armată a persoanelor presupuse a fi membri PKK/KADEK, că aceste persoane au fost înfățișate ca un erou și că această carte a servit la creșterea ideii că armele sunt legitime și corecte în timp util. Curtea de Apel a decis că cartea în cauză a fost publicată în favoarea organizației și că a conținut informații despre evenimente care au condus la o violență în timpul publicării. Curtea de Apel a decis, prin urmare, că a fost înfățișată în favoarea persoanelor care au avut dreptul să facă propagandă în timpul publicării cărții.
Bașvuran, pe baza articolului 10 din Convenție, susține că procesele deschise în instanțele turce din cauza publicării unei cărți și decizia judecătorească împotriva sa au încălcat libertatea de exprimare. (13) Guvernul susține că reclamantul nu are calitatea de victimă în sensul articolului 34 din Convenție, pe motiv că nu a fost condamnat în cele din urmă din cauza expirării termenului de convocare a convocării privind infracțiunea în cauză, pe motiv că nu a fost condamnat în cele din urmă. (15) Guvernul susține că reclamantul trebuie să fie convocat în temeiul articolului 72) din Convenție și că, dacă există o intervenție, această intervenție nu este legală. (15) În această legătură, guvernul susține că autoritățile din Husalım au avut în vedere în mod serios că istoria guvernelor naționale a fost o lege care să asigure securitatea națională, să organizezeze și să prevină violența în cadrul apărării publice. (15) Prin urmare, guvernul a susținut că nu este necesar ca orice comemnă de lege să fie încorporată în societate democratică, în conformitate cu legea.
În plus, Curtea este pregătită să recunoască că în cazul în care se află, autoritățile naționale pot fi considerate a fi în scopuri legitime de protecție a securității naționale și de prevenire a infracțiunii, de exemplu, protecția securității naționale și a infracțiunii în momentul în care a fost considerată ca fiind în curs de desfășurare (vezi Faruk Temel/Türkiye no. 16853/05, § 52, 1 2011).17 În deciziile de mai sus, Curtea a precizat că există o intervenție și că această intervenție este prevăzută prin lege.
Curtea consideră, prin urmare, că conținutul cărții și contextul în care a fost publicată trebuie evaluate în mod special (de exemplu, printre alte hotărâri, se numără și Sürekaya (no. 1) de mai sus, § 62, și chiar mesajul lui Bașkaya ve Okçuoğlu împotriva Turciei [BD], no. 23536/94 și 24408/94 de mai sus, 63, AHnoMusal IV) 19.Curtea consideră că conținutul întreg al cărții este în mod direct legat de ședințele scrise de autorii cărții, în care sunt relatate experiențele lor din viața și violența membrilor PKK, și în special de cele din cărțile Sürekaya (no. 20), § 62, și Bașkaya ve Okçuoğlu împotriva Turciei (no. 23536/94 și 24408/94 de mai sus, 63, AHnoMusal IV) 20.Curtea consideră că unele elemente ale cărții pot fi în mod direct legate de ședințele scrise de autorii cărții, în care sunt relatate experiențele lor din viața și violența membrilor PKK (no.
În plus, reclamantul nu a fost arestat sau condamnat la închisoare în cadrul actelor de judecată în cauză.21 În lumina acestor informații, Curtea a stabilit că actele penale intentate împotriva reclamantului pentru publicarea unei cărți în aleea reclamantului, proprietar și director general al publicării, au servit la satisfacerea rezonabilă a unei nevoi sociale legitime, a stabilit că societatea declarată a fost necesară în conformitate cu scopul publicării și în cadrul unei democrații democratice.22 Prin urmare, o plângere a fost respinsă de Șetân Ștefan și de vicepreședintele Fundației, Ștefan Bușcu, iar instanța a respins-o pe motivul că Julia İșle Bușcu, director general al Fundației, nu a fost recunoscută drept o persoană legitimă.14 În cele din urmă, Curtea a decis că actele publicate au fost acceptate ca fiind necesare în cadrul unei democrații democratice.22 Prin urmare, o plângere a fost respinsă de Șetân Ștefan și de vicepreședintele Fundației, Ștefan Bușcu, iar judecătorii au respins-o pe motivul că Julia İșle Bușcu, director general al Fundației, nu a fost acceptată.
Bașvuru no. 51508/08
Fatih TAȘ/Türkiye
Bașkan
,
Julia Laffranque,
Hâkimler
,
Valeriu Grițco,
Stéphanie Mourou-Vikström,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla 22 Ocak 2019 tarihinde Komite olarak toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi(İkinci Bölüm),
22 Eylül 2008 tarihinde yapılan yukarıda anılan bașvuruyu göz önüne alarak,
16 Aralık 2014 tarihli kararı göz önüne alarak,
Davalı Hükümet tarafından ibraz edilen görüșleri ve bu görüșlere cevaben bașvuran tarafından ibraz edilen görüșleri dikkate alarak,
Gerçekleștirilen müzakerelerin sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
1.
Bașvuran Fatih Taș, 1979 doğumlu bir Türk vatandașı olup İstanbul’da ikamet etmektedir. Kendisi Mahkeme önünde İstanbul barosuna kayıtlı avukatlar olan İ. Akmeșe ve Y. Polat tarafından temsil edilmiștir.
A.
Davanın Koșulları
2.
Davanın konusu, taraflarca ifade edildiği șekliyle așağıdaki gibi özetlenebilir:
3.
Bașvuran 1979 doğumlu olup İstanbul’da ikamet etmektedir. Bașvuran, Aram Basım ve Yayıncılık isminde bir yayınevinin genel yayın müdürüydü.
4.
Bașvuran 2003 yılında
Yarınlara Yol Almak – Gerilla Anıları III
isminde bir kitap yayımlamıștır.
5.
Söz konusu kitap özellikle așağıdaki cümleleri içermektedir (sırasıyla sf. 37
‑
38, 168 ve 257):
“Botan eyalet güçleri olarak gerçekleștirdiğimiz Avyan karakolu baskını bașarılı geçmiști. Eylemde, birçok asker ölmüș, karakol komutanı olan astsubay da esir alınmıștı. Askerlerin birçoğu ise diğer köylere kaçmıșlardı. Yaptığımız bu eylem, özellikle köylerinden göçertilen köylüleri mutlu etmiști.”
“‘Eylem nasıl sonuçlandı?’ Dedi sedyeyi tașıyan arkadașlardan birisi, ‘On beș askeri araç vuruldu, bazı araçlar Munsur suyuna yuvarlandı. Çok sayıda asker öldü. Bir sürü silah ve malzeme aldık’ dedi. Duyduklarım beni sevindirmiști. ‘Nihayet bașardık’ dedim içimden...”
“Savașa vurgundu. Sayısız eylemde, çatıșmada ve saldırıda yer aldı. Hep savașmak istiyordu. Bu tutku onu daha da güzelleștiriyor, güçlendiriyordu. Botan’da ağır silah kaldıran ilk bayan arkadaștı. Yine arkadașların șahadetleri derin bir intikam duygusu olușturmuștu neyse ki sakat kalmamıș tekrardan savașa girebilmiști.”
6.
İstanbul Cumhuriyet Savcısı, bașvuranı Terörle Mücadele Kanunu’nun (3713 no.lu Kanun) 5. maddesi uyarınca terör örgütü adına propaganda yapmakla suçlayan bir iddianameyi İstanbul Ağır Ceza Mahkemesine 12 Mart 2003 tarihinde sunmuștur. İddianameye göre, kitabın tamamı yasa dıșı örgüt PKK/KADEK’in (Kürdistan İșçi Partisi/Kürdistan Özgürlük ve Demokrasi Kongresi) kırsal alanlardaki üyelerinin yașamlarını övmektedir.
7.
İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi, 8 Mayıs 2007 tarihinde 3713 sayılı Kanun’un 7(2) maddesi uyarınca, bașvuranın söz konusu kitabı yayımlayarak PKK lehine propaganda yaymaktan suçlu bulmuștur. Kitabın tamamını inceleyen Ağır Ceza Mahkemesi, kitabın PKK/KADEK üyesi olduğu iddia edilen kișilerin silahlı direnișini anlattığını, bu șahısları bir kahraman gibi betimlediğini ve bu betimlemenin silahlanmanın meșru ve doğru olduğu fikrini kuvvetlendirme amacına hizmet ettiğini kaydetmiștir. Ağır Ceza Mahkemesi, kitabın terör örgütünü övdüğüne ve șiddete tahrik eden unsurlar içerdiğine karar vermiștir. Ağır Ceza Mahkemesi, bu nedenle, bașvuranı beș ay hapis cezasına ve 288 TL (söz konusu zamanda 158,67 avro) para cezasına mahkûm etmiștir.
8.
Bașvuranın temyizi üzerine, Yargıtay 8 Kasım 2010 tarihinde yargılamalar zaman așımına uğradığı için davayı düșürmüștür.
B.
İlgili İç Hukuk
9.
Somut tarihte yürürlükte olan ilgili iç hukuk
Belge/Türkiye
(no. 50171/09, § 19, 6 Aralık 2016) davasında bulunabilir.
10.
Özellikle, mevcut bașvuruya konu olayların meydana geldiği zamanda yürürlükte olan 3713 no.lu Kanun’un 7(2) maddesi așağıdaki gibidir:
“Terör örgütünün propagandasını yapan kiși, bir yıldan beș yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır...”
11.
Bașvuran, Sözleșme’nin 10. maddesi uyarınca 3713 sayılı Kanun’un 7(2) maddesi kapsamında verilen mahkûmiyetinin ifade özgürlüğü hakkını ihlal ettiğinden șikâyetçi olmuștur.
I.
12.
Bașvuran, Sözleșme’nin 10. maddesine dayanarak, bir kitabı basması sebebiyle Türk mahkemelerinde açılan yargılamaların ve kendisi aleyhindeki mahkûmiyet kararının ifade özgürlüğünü ihlal ettiğini iddia etmiștir.
13.
Hükümet, bașvuranın söz konusu suç hakkındaki kovușturmanın zaman așımına uğraması nedeniyle nihayetinde mahkûm edilmediği gerekçesiyle Sözleșme’nin 34. maddesi anlamında mağdur sıfatına sahip olmadığını öne sürmüștür. Hükümet, bașvuranın 3716 sayılı Kanun’un 7(2) maddesi uyarınca kovușturulduğunu ve eğer bir müdahale varsa bu müdahalenin kanunca öngörüldüğünü kaydetmiștir. Bu bağlamda, Hükümet ulusal makamların meșru amaçlar olarak ulusal güvenlik ile kamu güvenliğinin korunmasını, kamu düzeninin sağlanmasını ve suç ișlenmesinin önlenmesini izlemiș olduğunu savunmuștur. Ek olarak, Hükümet söz konusu kitabın terör örgütü için sempati toplamaya yönelik olarak basıldığını ve șiddet ile silahlı direniși meșrulaștırdığını belirtmiștir. Bu nedenle, Hükümet herhangi bir müdahalenin ivedi bir toplumsal ihtiyaca yönelik olduğunu kaydetmiștir.
14.
Bașvuran, müdahalenin meșru bir amaç tașımadığını ve demokratik bir toplumda gerekli olmadığını savunmuștur. Bu bağlamda, bașvuran kitapta bulunan anıların eski hikâyeler olduğunu ve bu nedenle tarihi hikâyeler ya da edebi yazı olarak düșünülmesi gerektiğini iddia etmiștir. Bașvuran, kitapta bulunan anekdotların șahısları șiddete sevk edecek kadar ciddi olmadığını ileri sürmüștür.
15.
Mahkeme, bașvurunun her hâlükârda așağıda belirtilen sebeplerden dolayı kabul edilemez olması dolayısıyla Hükümetin bașvuranın mağdur sıfatına ilișkin itirazını incelemeyi gerekli görmemektedir.
16.
Mahkeme, tarafların bir müdahale olduğu ve bu müdahalenin kanunca öngörüldüğü hususunda mutabık olduğunu belirtmektedir. Mahkeme, ayrıca, mevcut davada, ulusal makamların meșru amaçlar olarak ulusal güvenliği korumayı ve kargașayı ve suçu önlemeyi izlemiș olduğunun düșünülebileceğini kabul etmeye hazırdır (bk. Faruk Temel/Türkiye no.
16853/05,
17.
Mahkeme, Sözleșme’nin 10. maddesine ilișkin olarak verdiği kararlarda müdahalenin demokratik bir toplumda gerekliliği hakkındaki temel ilkelerin belirtildiğini yenilemektedir (bk. örneğin:
Sürek/Türkiye
(no. 1)
[BD], no.
26682/95
‑
IV;
Șener/Türkiye
no.
26680/95
, §§
39-43, 18 Temmuz 2000 ve
Bédat/İsviçre
[BD], no.
56925/08
, §
48, 29
Mart 2016). Mahkeme, yukarıda anılan kararlarda geçen medyaya ilișkin ilkelerin aynı zamanda genel olarak kitapların yayımlanmasına da uygulandığını kanaatindedir (bk.
Ekin Derneği/Fransa
, no.
39288/98
‑
VIII ve
Çamyar ve Berktaș
/
Türkiye
, no.
41959/02
, § 36, 15 Șubat 2011). Mahkeme, somut davayı yukarıdaki ilkeler çerçevesinde inceleyecektir.
18.
Mahkeme, kitabın daha önce PKK’nın silahlı eylemlerine katılmıș olan on sekiz örgüt üyesi tarafından yazılan on sekiz bölümden oluștuğunu gözlemlemektedir. Bu bağlamda, Mahkeme bașvuranın yargı makamlarının kitabın tamamının söz konusu örgüt adına propaganda yaptığı ve șiddete tahrik eden unsurları içerdiğini değerlendirmesi nedeniyle mahkûm edildiğini gözlemlemektedir. Mahkeme, bu nedenle, kitabın içeriğini ve kitabın basıldığı bağlamı özellikle değerlendirmesi gerektiği kanaatindedir (bk., diğer kararlar arasında, yukarıda anılan
Sürek (no. 1)
, § 62, ve
Bașkaya ve Okçuoğlu/Türkiye
[BD], no.
23536/94
ve
24408/94
‑
IV)
19.
Kitabın içeriğini inceleyen Mahkeme, yazarlar tarafından benimsenen PKK üyelerinin deneyimlerinin ve hayatlarının anlatıldığı üslubun șiddet eylemlerini soyluluk ve kahramanlık ile ilișkilendirdiğini gözlemlemektedir. Șiddetin yüceltilmesi özellikle 37-38, 168 ve 257 sayfalarındaki bazı cümlelerde görülebilir (bk. yukarıdaki 8. paragraf). Dolayısıyla, Mahkeme ulusal mahkemelerin kitabın șiddete tahrik eden unsurları ve diğer terör unsurlarını içerdiği yönündeki değerlendirmesini makul bulmaktadır. Mahkeme, kitabın tamamının șiddete bașvurulmasının ahlaken doğru, tatmin edici ve hatta memnuniyet verici olduğu mesajını aktardığı kanaatindedir (bk., davaya uygulanabildiği ölçüde, yukarıda anılan
Sürek (no. 1)
, § 62).
20.
Son olarak, Mahkeme, söz konusu müdahalenin orantılılığına ilișkin olarak bașvuran aleyhinde açılan cezai yargılamaların zaman așımına uğraması nedeniyle davanın düșürüldüğünü ve nihai bir mahkûmiyetin olmadığını kaydetmektedir. Ek olarak, bașvuran söz konusu yargılamalar kapsamında tutuklanmamıș ya da hapis cezasına mahkûm edilmemiștir.
21.
Bu bilgiler ıșığında, Mahkeme, Aram Basım ve Yayıncılığın sahibi ve genel yayın müdürü olan bașvuran aleyhinde kitap yayınlaması nedeniyle açılan cezai yargılamaların “ivedi bir sosyal ihtiyacın” makul olarak karșılanmasına hizmet ettiğini, izlenilen meșru amaçlar doğrultusunda orantılı olduğunu ve demokratik bir toplumda gerekli olduğunu tespit etmiștir.
22.
Bu nedenle șikâyet açıkça dayanaktan yoksun olduğu gerekçesiyle reddedilmelidir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Bașvurunun geri kalanının
kabul edilemez
olduğunu
beyan etmiștir.
İșbu karar, İngilizce olarak tanzim edilmiș ve 14 Șubat 2019 tarihinde yazılı olarak tebliğ bildirilmiștir.
Hasan Bakırcı
Julia Laffranque
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan