AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRLİK HAKKINDA HUKUM Bașvuru No. 70769/11 Barıș GÜLLÜ / Türkiye Președintele Turciei Julia Laffranque, Hâkimler Valeriu Grițco, Stéphanie Mourou-Vikström, și Directorul Adjunct al Departamentului Afaceri Scriitoare Hasan Bakırcı's cu participarea Comitetului din 22 ianuarie 2019 al Curții Europene a Drepturilor Omului (Cumpatul II), 25 octombrie 2011 la data de 22 octombrie 2011, s-a publicat în istoria organizației de acuzații, 8 aprilie 2014 la pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina de pe pagina pe pagina de pe pagina pe pagina pe pagina de pe pagina de pe pagina pe pagina de pe pagina pe pagina pe pagina de pe pagina pe pagina de pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe pagina pe
7 de către Bașvuran, Istanbul Ağır Ceza Mahkemesi (Ağır Ceza Mahkemesi), 28 iulie 2011, pentru infracțiunile menționate mai sus, a fost sancționată cu 4.500 de lire turcești (în valoare de 1843,36 euro la data la care au avut loc incidentele) și a fost condamnată la șase luni de închisoare pentru publicarea articolelor respective, publicate în numărul 148 al revistei respective. 8 de către Bașvuran, 3 octombrie 2011, a fost găsit un martor juridic în fața judecătorii pentru propagandarea împotriva organizației teroriste și publicarea declarațiilor unei organizații teroriste. 9 de către Bașvuran, Istanbul Ağır Ceza Mahkemesi (Ağır Ceza Mahkemesi), în fața judecătorii pentru dosarul din 11 septembrie 2012 pentru desfășurarea infracțiunilor menționate mai sus. 10 de către Bașvuran, 3 octombrie 2011, a fost găsit un martor juridic în fața judecătorii pentru decizia judecătorii din Curtea Supremă a Curții din Curtea Supremă a Curții din Curtea Republicană din 9 octombrie 2012 pentru desfășurarea acuzației din 11 octombrie 2012 (Ağır Ceza Mahkemesi, 10 octombrie 2012), în fața din 30 octombrie 2012 (pagina 635 din data de desfășurare a acuzațiunii).
Legea nr. 6352 privind modernizarea serviciilor de comunicare, care a intrat în vigoare la 5 iulie 2012, prevede, de asemenea, o amendare a unor legi cu scopul de a modifica anumite legi și o amânare a termenului de executare a unei sentințe de trei ani pentru infracțiuni comise prin presa publică. Söz konusu Kanun, în art. 1 c) și 3. §1, prevede că orice infracțiune de orice fel, cu condiția să fie executată în mod liber pentru o infracțiune comisă prin presa publică, publicare sau prin alte mijloace de comunicare a gândurilor și gândurilor înainte de data de 31 decembrie 2011, poate fi sancționată printr-o pedeapsă sau pedepsită cu închisoarea de cinci ani, în cazul în care persoana respectivă este pedepsită cu o pedeapsă de cinci ani.
În ceea ce privește prima contestație, Guvernul susține că nu există o hotărâre de condamnare pronunțată în privința reclamantului în urma acțiunii penale și, prin urmare, nu există nicio cauză de interes în cauză. În ceea ce privește a doua contestație, Guvernul susține că reclamantul nu a depus o plângere directă la Curtea Constituțională pentru a depune o plângere. Guvernul susține, prin urmare, că, pe baza unei plângeri în care nu au fost consumate căile de drept intern, nu trebuie să fie pronunțate plângerile că nu există o soluție acceptabilă.
(ilk itiraz) [BD], nr. 17153/11 și 29 alți reclamanți nr., §§ 70 și 71, 25 martie 2014, Mocanu și alții/România [BD], nr. 10865/09 și 2 alți reclamanți nr., §§ 221 și 222, AİHM 2014 (özetler), ve Gherghina/România [BD] (decisiunea privind admisibilitatea), nr. 42219/07, §§ 84 și 85, 9 iulie 2015). 18.
Această regulă indică limitele perioadei de anchetă efectuate de organele convenționale și informează atât persoanele fizice, cât și autoritățile statului, după ce nu mai poate avea loc o anchetă (vezi, printre alte hotărâri, Walker/Birik Krallık (în legătură cu o decizie de tip acceptabil), nr. 34979/97, AİHM 2000-I).Curtea a decis că nu a fost necesar să se pronunțe o decizie de prejudiciu în cazul în care nu a fost pronunțată o decizie de tip prejudiciu înainte de data de 22.07.1990, respectiv de 25.10.1990, respectiv de 25.10.1990, respectiv de 25.10.1990, respectiv de 25.10.1990, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2009, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 25.10.2000, respectiv de 15.10.2000, respectiv de 15.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 15.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 15.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 15.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.2000, respectiv de 16.10.
Această hotărâre, transpusă în limba franceză, a fost comunicată în scris la 14 februarie 2019 Hasan Bakırcı Julia Laffranque Asistentul directorului de afaceri de tip scris Bașkan
Bașvuru No. 70769/11
Barıș GÜLLÜ / Türkiye
Bașkan
Julia Laffranque,
Hâkimler
Valeriu Grițco,
Stéphanie Mourou-Vikström,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla 22 Ocak 2019 tarihinde Komite halinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölümü), 25 Ekim 2011 tarihli yukarıda anılan bașvuru, 8 Nisan 2014 tarihli karar ile davalı Hükümet tarafından sunulan görüșler ve bașvuran tarafın bu görüșlere verdiği cevaplar dikkate alınarak yapılan müzakereler neticesinde așağıdaki kararı vermiștir:
1.
Bașvuran Barıș Güllü 1980 doğumlu Türk vatandașı olup, İstanbul’da ikamet etmektedir. Bașvuran, Mahkeme önünde İstanbul Barosuna bağlı Avukat İ. Akmeșe tarafından temsil edilmiștir.
2.
Türk Hükümeti (“Hükümet”) ise kendi görevlisi tarafından temsil edilmiștir.
3.
Davanın kendine özgü koșulları, taraflarca ifade edildiği șekliyle, așağıdaki gibi özetlenebilir.
4.
Bașvuran, olayların meydana geldiği tarihte, bir derginin sahibi ve editörüdür.
5.
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesinde görevli bir hâkim, 20 Mart 2004 tarihinde, yayımlanan söz konusu derginin, 15 Mart 2004 tarihinde yayımlanan, 148. sayısında bulunan bazı makalelerin bir terörist örgütün lehine propaganda yaptığını ve özellikle bir makalenin bu türden bir örgütün açıklamalarını aktardığını kanıtlayacak nitelikte delil unsurlarının bulunduğu gerekçesiyle, 148. sayısının örneklerine el konulmasına karar vermiștir.
6.
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcısı, 31 Mart 2004 tarihinde, ilgili derginin 148. sayısında yayımlanan söz konusu makalelerin yayımlanması nedeniyle, bașvuranı, terör örgütü lehine propaganda yapmaktan ve bir terör örgütünün açıklamalarını yayımlamaktan dolayı kamu davası açmıștır.
7.
Bașvuran, İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi (“Ağır Ceza Mahkemesi”) tarafından, 28 Temmuz 2011 tarihinde, yukarıda anılan suçlar nedeniyle, 4.500 Türk lirası (olayların meydana geldiği tarihte 1843,36 avro) adli para cezasına ve altı ay hapis cezasına çarptırılmıștır.
8.
Bașvuran, 3 Ekim 2011 tarihinde, Ağır Ceza Mahkemesinin kararına karșı bir temyiz bașvurusunda bulunmuștur.
9.
Yargıtay Cumhuriyet Savcısı, 6 Eylül 2012 tarihinde, dava dosyasını, 5 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanun ıșığında incelenmesi için Ağır Ceza Mahkemesine sevk etmiștir (așağıdaki 11. paragraf).
10.
Ağır Ceza Mahkemesi, 30 Ekim 2012 tarihinde, yasal zaman așımı nedeniyle davanın kayıttan düșürülmesine karar vermiștir.
11.
5 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren 6352 sayılı Kanun, “Yargı Hizmetlerinin Etkinleștirilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değișiklik Yapılması ve Basın Yayın Yoluyla İșlenen Suçlara İlișkin Dava ve Cezaların Ertelenmesi Hakkında Kanun” bașlığını tașımaktadır. Söz konusu Kanun, geçici 1. maddesinin 1 c) ve 3. fıkralarında, kesinleșen her türlü cezanın basın, yayın veya diğer düșünce ve fikir iletme yollarıyla 31 Aralık 2011 tarihinden önce ișlenen bir suç nedeniyle verilmesi koșuluyla, para cezasına ya da beș yılın altında bir hapis cezasına karșılık gelmesi durumunda bu cezanın infazının üç yıllık bir dönem boyunca ertelenmesini öngörmektedir.
12.
23 Eylül 2012 tarihli Anayasa değișikliklerinin yürürlüğe girmesiyle, Türk Hukuk Sisteminde Anayasa Mahkemesi önünde bireysel bașvuru yolu olușturulmuștur. Anayasa Mahkemesine bireysel bașvuru yolunu olușturan 6216 sayılı Kanun’un somut olayla ilgili kısımları ve Anayasa Mahkemesi İç Tüzüğü’nün konuyla ilgili kısımları, Mahkeme’nin
Hasan Uzun/Türkiye
kararında yer almaktadır ((kabul edilebilirlik hakkında karar), No. 10755/13, §§ 25-27, 30 Nisan 2013).
Bașvuran, Sözleșme’nin 10. maddesini ileri sürerek, dergisinin sayılarına el konulmasından șikâyet etmektedir ve hakkında yürütülen ceza yargılamasından yakınmaktadır.
13.
Bașvuran, hakkında açılan ceza davasının ifade özgürlüğü hakkına ihlal teșkil etmesinden yakınmaktadır.
14.
Hükümet, bașvuranın mağdur sıfatının bulunmadığına ve iç hukuk yollarının tüketilmediğine ilișkin olarak iki kabul edilemezlik itirazı ileri sürmektedir. Hükümet, ilk itirazıyla ilgili olarak, ceza davası sonucunda bașvuran hakkında verilmiș bir mahkûmiyet kararının bulunmadığını belirtmektedir ve dolayısıyla ilgilinin mağdur sıfatının bulunmadığı kanaatindedir. Hükümet ikinci itirazıyla ilgili olarak, bașvuranın șikayetini sunmak için Anayasa Mahkemesine bireysel bașvuruda bulunmadığını belirtmektedir. Hükümet, bu nedenle, iç hukuk yollarının tüketilmediği gerekçesiyle, bașvurunun kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerektiği kanaatindedir.
15.
Bașvuran bu itirazlar hakkında görüș bildirmemektedir.
16.
Mahkeme, așağıda açıklanan sebeplerle iç hukuk yollarının tüketilmediği gerekçesiyle zaten bașvurunun kabul edilemez olması sebebiyle, ilk itiraz hakkında karar vermenin gerekli olmadığı kanaatindedir.
17.
Mahkeme, Devletlerin, kendi iç hukuk düzeninde durumu düzeltme imkanı bulmadan önce uluslararası bir organ önünde eylemlerine ilișkin hesap vermek zorunda olmadıklarını hatırlatmaktadır. Bir Devlet aleyhinde yöneltilen șikâyetlerle ilgili olarak, Mahkeme’nin denetim yetkisinden faydalanmak isteyen kișiler, öncelikle söz konusu Devletin hukuk sisteminin sunduğu bașvuru yollarını kullanmakla yükümlüdürler. İç hukuk yollarının tüketilmesi yükümlülüğü, bașvuranların iddia ettikleri ihlallerin telafi edilmesine imkân verecek mevcut ve yeterli hukuk yollarını olağan șekilde kullanmalarını gerektirmektedir (
Vučković ve diğerleri/Sırbistan
(ilk itiraz) [BD], No. 17153/11 ve 29 diğer bașvuru No., §§ 70 ve 71, 25 Mart 2014,
Mocanu ve diğerleri/Romanya
[BD], No. 10865/09 ve 2
diğer bașvuru No., §§ 221 ve 222, AİHM 2014 (özetler), ve
Gherghina/Romanya
[BD] (kabul edilebilirlik hakkında karar), No. 42219/07, §§ 84 ve 85, 9 Temmuz 2015).
18.
Mahkeme, somut olayda, bașvuran hakkında yürütülen ceza yargılamasının Ağır Ceza Mahkemesinin 30 Ekim 2012 tarihli kararıyla (yukarıdaki 10. paragraf), yani Anayasa Mahkemesine bireysel bașvuru yolunun olușturulduğu 23 Eylül 2012 tarihinden sonra sona erdiğini kaydetmektedir. Mahkeme bu nedenle, bașvuranın, ceza yargılamasıyla ilgili șikâyetinin, Anayasa Mahkemesi’nin
ratione temporis
(zaman yönünden) görevsizliğinden kaynaklandığı ve ilgilinin, söz konusu șikâyeti sunmak için bu mahkeme önünde bireysel bașvuruda bulunma imkânı olduğunu tespit etmektedir.
19.
Dolayısıyla, Mahkeme, Hükümetin iç hukuk yollarının tüketilmediğine ilișkin itirazını kabul etmektedir ve Sözleșme’nin 35. maddesinin 1 ve 4. fıkraları uyarınca bu șikâyetin kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerektiği kanaatindedir.
20.
Bașvuran dergisinin sayılarına el konulmasından da șikâyet etmektedir.
21.
Mahkeme, Sözleșme’nin 35. maddesinin 1. fıkrası tarafından öngörülen altı aylık sürenin, Sözleșme’nin ihlalinden doğan sorunların ileri sürüldüğü davaların makul bir sürede incelenmesi ve eski kararların sonsuza dek gündeme getirilmemelerini güvence altına alarak hukuki kesinliği sağlama amacının olduğunu hatırlatmıștır. Bu kural Sözleșme organları tarafından yapılan denetimin süre yönünden sınırlarını gösterir ve hem bireylere ve hem de Devlet yetkililerine hangi süre geçtikten sonra artık denetimin mümkün olmayacağını bildirir (bk. Diğer kararlar arasında,
Walker/Birleșik Krallık
(kabul edilebilirlik hakkında karar), No. 34979/97, AİHM 2000-I).
22.
Mahkeme, somut olayda, bașvuranın dergisinin sayılarını el konulması kararına karșı bir itirazda bulunmadığını kaydetmektedir. Mahkeme, bașvuranın hiçbir etkin bașvuru yolundan yararlanmamıș olması halinde bile, altı aylık süre kuralının bu tür bir durumda ileri sürülen eylem veya tedbirin gerçekleștiği ya da ilgilinin bilgi edindiği veya etkilerini ya da zararını hissettiği tarihten itibaren bașladığını hatırlatmaktadır (
Varnava ve diğerleri/Türkiye
[BD], No. 16064/90, 16065/90, 16066/90, 16068/90, 16069/90, 16070/90, 16071/90, 16072/90 ve 16073/90, § 157, AİHM 2009). Hâlbuki, bu durumda, bașvuran tarafından ileri sürülen olaylar 2004 yılında (yukarıdaki 5. paragraf), yani bașvurunun yapıldığı tarihten altı ay önce meydana gelmiștir.
23.
Sonuç olarak, bu șikâyet, vaktinden geç sunulmuștur ve Sözleșme’nin 35. maddesinin 1 ve 4. fıkraları uyarınca reddedilmelidir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, Oy birliğiyle,
Bașvurunun geri kalan kısmının kabul edilemez olduğuna
karar vermiștir.
İșbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilerek, 14 Șubat 2019 tarihinde yazılı olarak tebliğ edilmiștir.
Hasan Bakırcı
Julia Laffranque
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan