AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRİK HAKKINDA KARAR Bașvuru No. 57202/11 Gülizar TUNCER GÜNEȘ / Türkiye Bașkan Valeriu Grițco, Hâkimler Ivana Jelić, Darian Pavli și Asistentul Directorului Afacerilor Scriitoare al Departamentului Hasan Bakırcı'nın participării la 30 aprilie 2019 la Tribunalul European pentru Drepturile Omului (İkinci Bölüm), la 26 septembrie 2011, în cadrul procesului de desemnare a CEDO-ului, în care au fost prezentate declarațiile sus menționate, a fost declarată că, în timpul procesului de desemnare a CEDO-ului, cererea de desemnare a CEDO-ului a fost depusă de către Guvern și că cererea de desemnare a CEDO-ului a fost răspunsă de către Guvern, iar în cazul în care cererea de desemnare a CEDO-ului a fost depusă de către CEDO-ul, a fost prezentată de următoarele declarații: 1.
În acest articol, printre altele, se afla un capitol care preciza că avocații erau cunoscuți și că aparțineau unor grupuri diferite, clasificate ca teroriste, și că le-au fost atribuite infracțiuni de natură să fie recunoscute, iar numele acuzaților erau să fie menționate. 5. pe 1 februarie 2011, avocatul de la Bakkemir Cumhuriyet Savkemeniș (ürken Cumhuriyet Savkemeniș), proprietarul cotidianului Bakkemir Cumhuriyet Savkemeniș (ürken Cumhuriyet Savkemeniș), a fost judecat că nu are nicio legătură cu viața publică, iar art. 15 din hotărârea din 8 martie 2011 privind publicarea unei informații despre viața publică a fost respins, pentru că nu a fost în mod corespunzător.
În cadrul acțiunii penale deschise de către solicitant, în temeiul art. 2, 3 și 8. din Convenție, autoritățile naționale, în cadrul acțiunii penale deschise de acesta, în temeiul faptelor care îl fac pe el însuși un potențial obiectiv pentru a fi pedepsit de către acesta, ajungând la concluzia că a depășit limitele criticilor acceptabile, în ceea ce privește o plângere în legătură cu o persoană, acuză instanța națională de protecția drepturilor la respect și demnitate în viața privată. HUKİ DEĞERLENDİRME 9.
Guvernul susține că utilizarea de către reclamantă a căii privind dreptul la tezip și la sfârșitul acțiunii de despăgubire pe care o desfășoară în fața instanțelor de drept în legătură cu subiectul litigiului, trebuie să fie depusă în fața Curții Constituționale. 12. în esență, Guvernul susține că subiectul litigiului nu trebuie să conțină niciun cuvânt insultător și nepotrivit în legătură cu reclamantul. Guvernul susține că, din cauza faptului că secțiunile care conțin informații despre clienții săi de interes, beneficiile de care beneficiază, în contextul unei dezbateri cu privire la viața clienților săi de interes, pun în pericol dreptul de acces la informații publice în general și dreptul de a le disemina, de asemenea, că drepturile de acces la informații publice în general sunt puse în pericol în contextul unei dezbateri cu privire la viața clienților săi de interes. Guvernul susține că, în primul rând, nu este un scop al unei organizații juridice, ci de drepturi publice, ci de drepturi publice, care să protejeze libertatea persoanei de exprimare și de a-și exprima opiniile în mod liber.
În acest caz, Curtea a amintit principiile care au rezultat din angajamentul său în ceea ce privește protecția vieții private și a libertății de exprimare, acestea fiind rezumate în special în hotărârile Couderc și Hachette Filipacchi Associés/Franța ([BD], nr. 40454/07, §§ 83-93, AİHM 2015 (özetler)) și Tarman/Turcia (nr. 63903/10, §§ 36-38, 21 noiembrie 2017).16 În acest caz, Curtea a constatat că dreptul reclamantului la libertate, viață privată și protecția demnității a fost afectat, că articolul publicat în ziarul Tarenin a fost acuzat de răspunderea persoanelor responsabile și că nu există nicio decizie privind desfășurarea proceselor de desfășurare a acuzațiilor din partea publicației Savı Cumhuriyet, iar în acest caz, decizia a fost observată de către Curtea Supremă a Republicii Turcia și că este corectă (în special în cazul în care nu există nicio apreciere în favoarea instanței în favoarea instanței, în conformitate cu §6 din Buletinul de judecată, punctul 17), iar în cazul în care nu există nicio decizie privind desfășurarea proceselor de desfășurare a acuzațiilor din partea publicației Savıyet, Curtea a considerat că nu există nicio justiție în favoarea persoanelor interesate (în special în cazul în care nu există o apreciere în favoarea instanței, în favoarea instanței, în care nu există nicio justiție).
În acest caz, procurorul Republicii a ajuns la concluzia că, după examinarea dosarului, expresiile folosite în articolul în litigiu nu constituie infracțiune de insultă sau de defăimare, că informațiile prezentate în legătură cu acestea sunt legate numai de caracterul jurnalistic al articolului publicat, fiind prezentate numai pentru atenția cititorilor, și că aceste informații respectă limitele libertății de presă prevăzute în dreptul intern și ale libertății de expresie în sensul articolului 10 din Convenție.18 Curtea a ajuns la concluzia că, în cazul în care se pun în aplicare elementele menționate mai sus, autoritățile naționale, autoritățile care au introdus cererea, care nu au fost invitate să facă o cerere de raportare apropiată între securitatea națională, securitatea publică și dreptul la viață privată al reclamantului sau care nu au prezentat o cerere de evaluare în detaliu a pericolelor care trebuie să fie aduse vieții private a acestuia.20 În cazul în care aceste informații sunt prezentate în cadrul unei evaluări diferite a intereselor publice, Curtea nu poate încălca dispozițiile privind aceste elemente.
Prin urmare, Curtea a ajuns la concluzia că, în temeiul articolului 35 alineatul (3) litera (a) și al articolului 4 din Convenție, cererea trebuie să fie declarată inadmisibilă pe motive de lipsă clară de suport. Pe aceste teme, Curtea a decis în unanimitate că Bașvurun nu este admisibil. Această decizie, în limba franceză, a fost notificată în scris la data de 23 mai 2019 de Hasan Bakırcı Grițco Yazı Bașkancı, director adjunct al Asociației de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de Afaceri de A
Bașvuru No. 57202/11
Gülizar TUNCER GÜNEȘ / Türkiye
Bașkan
Valeriu
Grițco,
Hâkimler
Ivana
Jelić,
Darian
Pavli
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla 30 Nisan 2019 tarihinde Komite olarak toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), 26 Eylül 2011 tarihinde sunulan yukarıda belirtilen bașvuruyu, davalı Hükümet tarafından sunulan görüșleri ve bașvuran tarafından cevap olarak sunulan görüșleri dikkate alarak gerçekleștirdiği kapalı oturumdaki müzakereler sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
1.
Bașvuran Gülizar Tuncer Güneș, Türk vatandașı olup, 1966 doğumludur ve İstanbul’da ikamet etmektedir. Bașvuran, Mahkeme önünde, İstanbul Barosuna bağlı Avukat İ. Kadirhan tarafından temsil edilmiștir.
2.
Türk Hükümeti (“Hükümet”) ise kendi görevlisi tarafından temsil edilmiștir.
Davanın Koșulları
3.
Davanın kendine özgü koșulları, taraflarca ifade edildiği șekliyle, așağıdaki gibi özetlenebilir.
4.
Bir gösteri sırasında polis tarafından kötü muamelelere maruz kaldığını belirten bir grup öğrenciye ilișkin bir dava hakkında
Yeni Akit
gazetesinde 8 Aralık 2010 tarihinde bir makale yayımlanmıștır. Bu makalede, söz konusu bir grup öğrencinin arasında yer alan bir genç kızı temsil eden ve İstanbul Barosunda avukat olan bașvuranın adı belirtilmiștir. Söz konusu makalede, diğerlerinin yanı sıra, “avukatın iyi tanındığını” belirten bir bölüm bulunmaktaydı ve kendilerine atfedilen suçların niteliği belirtilerek ve terörist olarak nitelendirilen farklı gruplara mensup oldukları ifade edilerek, avukatın müvekkillerinin adı yer almaktaydı.
5.
Bașvuran, 1 Șubat 2011 tarihinde, Bakırköy Cumhuriyet Savcısı’na (“Cumhuriyet Savcısı”), yayınevinin sahibi ve
Yeni Akit
gazetesinin Yazı İșleri Müdürü hakkında karalama, iftira, hakaret ve suç ișlemeye teșvik nedeniyle șikâyette bulunmuștur. Bașvuran, ihtilaf konusu basın makalesinde, müvekkillerinin adının uygunsuz bir șekilde yayımlandığını ve bu makalenin, toplum nazarında, kendisinin yasa dıșı örgütlerle bağlantılı olduğunu göstererek, hayatını tehlikeye attığını ileri sürmüștür.
6.
Cumhuriyet Savcısı, 15 Șubat 2011 tarihinde, söz konusu makalenin yalnızca, hem ulusal hukuk hem de Sözleșme’nin 10. maddesi tarafından tanınan basın özgürlüğünün kullanılması çerçevesinde bașvuran hakkında hakaret edici olmaksızın ilgili hakkında bilgiler verdiği gerekçesiyle, kovușturmaya yer olmadığına karar vermiștir.
7
.
İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi (“Ağır Ceza Mahkemesi”), Cumhuriyet Savcılığı tarafından verilen kovușturmaya yer olmadığı kararına karșı bașvuran tarafından yapılan itirazı, 24 Mart 2011 tarihinde reddetmiștir.
8.
Bașvuran, Sözleșme’nin 2, 3 ve 8. maddelerini ileri sürerek, ulusal makamları, kendisi tarafından açılan ceza davası kapsamında, kamuoyu tarafından cezalandırılması için kendisini potansiyel hedef olarak gösteren imalarda bulunarak kabul edilebilir eleștirinin sınırlarını aștığı kanısına vardığı bir basın makalesine ilișkin olarak, özel hayata saygı ve itibarının korunması haklarını korumamakla suçlamaktadır.
9.
Bașvuran, kendisi tarafından yapılan șikâyetin incelenmesi çerçevesinde, ulusal makamların, kendi ifadesine göre, ihtilaf konusu basın makalesinin verdiği zararlara karșı özel hayatını koruma yükümlülüklerini yerine getirmemelerinden șikâyetçi olmaktadır. Bașvuran, iddialarını desteklemek için Sözleșme’nin 2, 3 ve 8. maddelerini ileri sürmektedir.
10.
Mahkeme, bir șikâyetin, olgusal iddialar ve hukuki argümanlar olmak üzere iki unsur içerdiğini hatırlatmaktadır. Mahkeme,
jura novit curia
(hâkim hukuku kendiliğinden uygular) ilkesi gereğince, Sözleșme ve Protokolleri uyarınca bir bașvuran tarafından ileri sürülen hukuki gerekçelerle sınırlı kalmamaktadır ve bir șikâyeti, bașvuran tarafından ileri sürülenler dıșındaki Sözleșme maddeleri ya da hükümleri kapsamında inceleyerek, bu șikâyete konu edilen olaylara ilișkin yapılacak hukuki nitelendirme hususunda karar verebilmektedir (
Radomilja ve diğerleri/Hırvatistan
[BD], No. 37685/10 ve 22768/12, § 126, 20 Mart 2018). Somut olayda, Mahkeme, bașvuranın șikâyetlerini yalnızca Sözleșme’nin 8. maddesi açısından incelenmesinin uygun olduğu kanaatine varmaktadır.
11.
Hükümet, iç hukuk yollarının tüketilmediği bağlamında bir itiraz ileri sürmektedir. Hükümet, bașvuranın tekzip hakkına ilișkin yolu kullanması ve ihtilaf konusu makaleyle ilgili olarak hukuk mahkemeleri önünde kendisi tarafından yürütülen tazminat davasının sonunda Anayasa Mahkemesine bașvurması gerektiğini ileri sürmektedir.
12.
Esasa ilișkin olarak, Hükümet, ihtilaf konusu basın makalesinin bașvuran hakkında hakaret teșkil eden ve gerçeğe uygun olmayan herhangi bir söz içermediğini belirtmektedir. Hükümet, ilgilinin müvekillerine ilișkin bilgileri içeren bölümlerin, basının genel menfaati ilgilendiren bir tartıșmaya ilișkin bilgileri iletme görevi ve toplumun bu bilgileri alma hakkı kapsamına girdiğini ifade etmektedir. Hükümet son olarak, ulusal mahkemelerin basın özgürlüğü ile bașvuranın kișilik haklarına saygı arasında adli bir denge kurduklarını ileri sürmektedir.
13.
Bașvuran, Hükümetin iddiasına itiraz etmektedir. Bașvuran, ihtilaf konusu basın makalesinin içeriğinin, kendi ifadesine göre, okuyucuyu yönlendirmesi ve kendisini yasa dıșı silahlı örgütlerle ilișkilendirmesi nedeniyle, toplum nazarında hedef göstererek hayatını tehlikeye attığını ifade etmektedir. Bașvuran aynı zamanda, ihtilaf konusu basın makalesiyle yayımlanan meslek yașamına ilișkin bilgilerin toplum için herhangi bir yarar sunmadığını ileri sürmektedir.
14.
Mahkeme, her șeyden önce, bașvurunun her halükârda așağıda belirtilen nedenlerle kabul edilemez olması sebebiyle, Hükümetin iç hukuk yollarının tüketilmemesi bağlamındaki ilk itirazı hakkında karar vermesine gerek olmadığı kanaatine varmaktadır.
15.
Mahkeme ardından, özel hayatın ve ifade özgürlüğünün korunması konusunda olușturduğu içtihadından doğan ilkeleri hatırlatmaktadır. Bu ilkeler, özellikle
Couderc ve Hachette Filipacchi Associés/Fransa
([BD], No. 40454/07, §§ 83-93, AİHM 2015 (özetler)) ve
Tarman/Türkiye
(No. 63903/10, §§ 36-38, 21 Kasım 2017) kararlarında özetlenmektedir.
16.
Mahkeme, somut olayda, bașvuranın, özel hayatının ve itibarının korunması hakkını zedelediği kanaatine vardığı basın makalesinin yayımlandığı gazetenin sorumluları hakkında șikâyette bulunduğunu ve Cumhuriyet Savcısı’nın kovușturmaya yer olmadığına karar verdiğini, ardından bu kararın Ağır Ceza Mahkemesi tarafından onaylandığını gözlemlemektedir (yukarıdaki 6 ve 7. paragraflar).
17.
Mahkeme, davalı Devletin bu tür koșullarda yararlandığı takdir yetkisini dikkate alarak, ulusal makamların söz konusu makalenin yer aldığı olgusal bağlamı değerlendirmek için en iyi konumda bulundukları kanaatine varmaktadır. Bu bağlamda Mahkeme, ulusal makamların, özellikle Cumhuriyet Savcısı’nın, bașvuranın özel hayatına ve itibarına saygı hakları ile karșı tarafın ifade özgürlüğü hakkı arasında gözetilmesi gereken adil dengeyi, Mahkemenin içtihadıyla (yukarıda anılan
Tarman
kararı, § 38) olușturulan kriterlere dayanarak incelediğini tespit etmektedir. Bu durumda, Cumhuriyet Savcısı, dosyayı incelemesinin ardından, ihtilaf konusu basın makalesinde kullanılan ifadelerin hakaret suçu ya da iftira suçu olușturmadığı, ilgili hakkında sunulan bilgilerin yalnızca okuyucuların dikkatine yayımlanan gazetecilikle ilgili bilgiler olduğu ve bu bilgilerin iç hukukta belirtilen basın özgürlüğünün sınırlarına ve Sözleșme’nin 10. maddesi anlamında ifade özgürlüğünün sınırlarına riayet ettiği kanısına varmıștır.
18.
Mahkeme, yukarıda belirtilen hususları dikkate alarak, ulusal makamların, basın özgürlüğü ile bașvuranın özel hayatının ve itibarının korunması hakkı arasında gözetilmesi gereken dengeyi ayrıntılı bir șekilde değerlendirdikleri kanaatindedir. Ulusal makamların, bu farklı menfaatlerin değerlendirilmesi çerçevesinde, kendilerine bu konuda tanınan takdir yetkisini aștıkları ve ilgiliye ilișkin olarak Sözleșme’nin 8. maddesinin kendilerine yüklediği pozitif yükümlülükleri yerine getirmedikleri sonucuna varılmasını sağlayan herhangi bir unsur bulunmamaktadır.
19.
Özellikle ihtilaf konusu makalenin hayatını tehlikeye attığı yönünde bașvuranın iddialarına ilișkin olarak Mahkeme, ilgilinin, hangi nitelikte olursa olsun yakın bir tehlikeyi veya ilgilinin somut bir șekilde karșılașabileceği bir tehdidi belirtmeye imkân veren inandırıcı bir unsur sunmadığını tespit etmektedir. Mahkeme öte yandan, bașvuranın, ulusal makamları kendisi hakkında yakın koruma gibi güvenlik tedbirleri almaya davet etmediğini de kaydetmektedir.
20.
Dolayısıyla Mahkeme, bașvurunun, Sözleșme’nin 35. maddesinin 3. fıkrasının (a) bendi ve 4. fıkrası uyarınca açıkça dayanaktan yoksun olduğu gerekçesiyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerektiği sonucuna varmaktadır.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Bașvurunun kabul edilemez olduğuna
karar vermiștir.
İșbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilerek, 23 Mayıs 2019 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Hasan Bakırcı
Valeriu Grițco
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan