AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRLİK HAKKINDA KARAR Bașvuru No. 51512/08 Fatih TAȘ / Türkiye 22 ianuarie 2019 datat de Președintele Julia Laffranque, Președintele Valeriu Grițco, Stéphanie Mourou-Vikström, și Directorul Adjunct al Departamentului de Afaceri Juridice Hasan Bakırcı, au fost redactate ca un document de acțiune, 24 septembrie 2008 datat de președintele statului, 16 septembrie 2014 datat de președintele statului, 16 decembrie 2014 datat de președintele statului, ceva de pe urma unui raport de acțiuni, datat de președintele statului, următoarele declarații: 1.
6 Potrivit lui İddianame, secțiunile relevante ale cărții în cauză, care constituie infracțiunea, potrivit traducerii în turcă prezentate de reclamant, sunt următoarele: - p. 296: (...) Eyinden, șimdi kork, Kürt devrimii, șimdi geliyor. (...) Öcalan, liderul revoluției kurde Rustem, Guhdrez Südrez și bazele sale (...) - p. 415: Șehdiniz Șının (...) din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din senin din din din senin din senin din din senin din senin din senin din din din din senin din din senin din din din din din senin din din senin din din din senin din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din din
Curtea a judecată, la 16 martie 2007, că reclamantul a fost găsit vinovat de această infracțiune și a decis să fie condamnat la închisoare și la o amendă de 416 liras Türk (TRY) (decret de 224,32 euro (EUR)) în baza unor secțiuni controverse de la paginile 296, 415, 422, 427 și 428 ale cărții în cauză, care au depășit limitele libertății de exprimare, au declarat că organizația teroristă a făcut propagandă și că aceste secțiuni au incitat la violență și alte metode de terorism în ultimii 50 de ani.
După modificarea de către Legea nr. 5532 din 18 iulie 2006, art. 7 alineatul (2) din Legea nr. 3713 prevede următoarele: "Oricine, dacă propagandă împotriva unei organizații teroriste, este condamnat la o pedeapsă de la un an la cinci ani de închisoare". (...) 13.
În plus, în cazul în care există o intervenție în dreptul la libertatea de exprimare a reclamantului care trebuie să fie recunoscută de către Curte, în cazul în care există o intervenție necesară în justiție, această intervenție nu este prevăzută în art. 3713 alin. 7. al doilea paragraf al Legii și nu are drept de lege să asigure protecția dreptului victimei la securitatea publică și să determine, să stabilească și să prevină răspândirea securității naționale.
Curtea a luat-o în considerare în speță, pe baza ipotezei că această intervenție este o intervenție în dreptul la libertatea de exprimare a intereselor, iar aceasta este prevăzută de lege, și anume de legea nr. 3713 din 7 din 7.§ 2.§ 2.§ și nu are obiective legitime în ceea ce privește obiectivele legitime ale Convenției, și anume protecția securității naționale și publice, asigurarea ordinii și prevenirea infracționalității.20 În ceea ce privește necesitatea intervenției, Curtea a apreciat că această intervenție este prevăzută în special în Legea nr. 3713 din 7.§ 7.§ 2.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 7.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§ 10.§
Având în vedere cele de mai sus, Curtea, având în vedere că litigiul privind intervenția este legat de art. 10 alineatul (2) din Conventie și că procesul s-a încheiat din cauza expirării termenului, ajunge la concluzia că această intervenție este orientată spre scopurile legitime exprimate.23 Prin urmare, Curtea a decis că, în conformitate cu art. 35 alineatul (3) litera (a) și punctul 4 din Conventie, reclamantul nu este admis, deoarece în mod evident lipsește de temei.Pe aceste motive, Curtea a decis că, pentru Uniunea Oy, Geriye, cererea nu este admisă.
Bașvuru No. 51512/08
Fatih TAȘ / Türkiye
22 Ocak 2019 tarihinde
Bașkan
Julia Laffranque,
Hâkimler
Valeriu Grițco,
Stéphanie Mourou-Vikström,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla olușturulan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (“İkinci Bölüm”) Daire olarak toplanarak, 24 Eylül 2008 tarihinde yapılan yukarıda belirtilen bașvuruyu,
16 Aralık 2014 tarihli kararı ve davalı Hükümet ile bașvuran tarafından cevaben sunulan görüșleri dikkate alarak, gerçekleștirilen müzakerelerin ardından, așağıdaki kararı vermiștir:
OLAY
1.
Bașvuran Fatih Taș, Türk vatandașı olup 1979 doğumludur ve İstanbul’da ikâmet etmektedir. Bașvuran, Mahkeme önünde, İstanbul Barosuna bağlı olan Avukatlar İ. Akmeșe
ve Y. Polat tarafından temsil edilmiștir.
2.
Türk Hükümeti (“Hükümet”), kendi görevlisi tarafından temsil edilmiștir.
3.
Davanın koșulları, bașvuranlar tarafından ifade edildiği șekliyle özetlenebilmektedir:
4.
Olay tarihinde, bașvuran Aram Yayınevinin sahibi ve editörüdür.
5.
İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi nezdinde Cumhuriyet savcısı, 9 Aralık 2003 tarihinde, bașvuranı bir terör örgütü lehine propaganda yapma nedeniyle suçlamıș ve Terörle Mücadele’ye İlișkin 3713 Sayılı Kanun’un 7. maddesinin 2. fıkrasına dayanarak, mahkûm edilmesini istemiștir.
Cumhuriyet savcısı, bașvuranın yayınevi tarafından Kürtçe dilinde yayımlanan bir kitabın 296, 415, 422, 427 ve 428 sayfalarında PKK silahlı yasadıșı örgüt ve PKK’nın iki kolu olan ERNK ile ARGK lehine propaganda yaptığını iddia etmiștir.
6.
İddianameye göre, atılı suçu olușturan söz konusu kitabın ilgili bölümleri, bașvuran tarafından sunulan Türkçe tercümesine göre așağıdaki șekildedir:
- s. 296:
“ (...) Ey kader, șimdi kork, Kürt devrimi șimdi geliyor.
“ (...)
Öcalan, Kürt devrimin lideridir
Rustem, Guhdrez ve Korș onun gerillalarıdır
(...) “
- s. 415:
“ (...) Bütün halk bağırmaya bașlamıștır: “Yașasın Bașkan Apo”, “Yașasın Kürdistan”. Birden kıyamet koptu. İnsan seli meydana gelmiștir. Bütün polisler, panzerlerine ve [zırhlı] araçlarına koșmușlardır. Bazı [polisler], çatılarda konușlanmıștır. Sanırsın bir grup gerilla ile karșı karșıya kalmıșlar (...) Herkes bütün gücüyle ve açıkça bağırıyordu (...): “Yașasın Bașkan Apo”, “Yașasın Kürdistan”. Hiç kimse [onları] susturamazdı (...)
“
- s. 422:
“ (...) Kalabalık “Yașasın Kürdistan”, “Yașasın Bașkan Apo” ve “șehitler ölümsüzdür” șeklinde sloganlar atıyordu (...)
“
- s. 427:
“ (...) ERNK ıșığındır
ARGK güneșindir
(...)
Bașkanın ıșığı bizlere ulaștı
Gerillalar ve șehitlerle birlikte
Kürdistanı yeniden dirilttin
Düșmanı temellerinden sarstın
(...)
“
- s. 428:
“ (...) Zoza’nın ellerinde bir tabancasın,
Zilan’ın ellerinde bir bombasın.
Șehitlerin süslemesisin
Karavanlar seni takip ediyor (...)
PKK hâlâ yașıyor,
Bașımızın tacı ol
Hepimiz senin bayrağının altındayız
Senin yolunda ve izindeyiz”
7.
İstanbul Ağır Ceza Mahkemesi (“Ağır Ceza Mahkemesi”), 16 Mart 2007 tarihinde, atılı suçtan bașvuranı suçlu bulmuș ve on ay hapis ve 416 Türk lirası (TRY) (karar tarihinde 224,32 avro (EUR)) para cezasına mahkûm edilmesine karar vermiștir. Ağır Ceza Mahkemesi, söz konusu kitabın 296, 415, 422, 427 ve 428 sayfalarında bulunan ihtilaf konusu bölümlerin, ifade özgürlüğü sınırlarını aștığını, terör örgütü lehine propaganda yaptığını ve bu bölümlerin șiddete ve diğer terör yöntemlerine bașvurulmasını teșvik ettiğini değerlendirmiștir.
8.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 8 Kasım 2010 tarihinde, Ağır Ceza Mahkemesinin kararını onamıștır.
9.
Yargıtay Cumhuriyet Bașsavcısı tarafından yapılan olağanüstü itiraz bașvurusu üzerine, 19 Mart 2011 tarihinde, Yargıtay Ceza Genel Kurulu, Ağır Ceza Mahkemesinin bașvuranın kitabının Türkçe’ ye tercüme edilmesinde hatalar bulunduğu iddiasının ardından, ihtilaf konusu kitabın tercüme edilmesine ilișkin yeni bir bilirkiși görevlendirmesi gerektiği kanaatine vararak Ağır Ceza Mahkemesinin kararını bozmuștur.
10.
Ağır Ceza Mahkemesi, 7 Ekim 2011 tarihinde, zaman așımı nedeniyle davanın kayıttan düșürülmesine karar vermiștir.
11.
12 Nisan 1991 tarihinde yürürlüğe giren Terörle Mücadeleye İlișkin 3713 Sayılı Kanun’un 7. maddesinin 2. fıkrasında șu șekilde öngörülmektedir:
“[Yukarıdaki fıkrada] belirtilen örgütlere yardım eden ve propagandasını yapan kiși, bir yıldan beș yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır (...). Ayrıca, 50 Milyondan 100 Milyona kadar ağır para cezasına hükmolunur (...)
“
12
.
18 Temmuz 2006 tarihinde yürürlüğe giren 5532 Sayılı Kanun tarafından değișikliğe uğradıktan sonra, 3713 Sayılı Kanun’un 7. maddesinin 2. fıkrasında șu șekilde öngörülmektedir:
“Her kim, terör örgütü lehine propaganda yapar ise, 1 yıldan beș yıla kadar hapis cezasına mahkûm edilecektir. (...)
“
13.
30 Nisan 2013 tarihinde yürürlüğe giren 6459 Sayılı Kanun tarafından yapılan değișiklikten bu yana, bu hükümde șu șekilde öngörülmektedir:
“Cebir, șiddet veya benzer örgütlerin tehdit yöntemlerini överek veya meșrulaștırarak ya da bu tür yöntemlerin kullanılmasına teșvik eden her kimse terör örgütü lehine propaganda yapar ise, bir yıldan beș yıla kadar hapis cezasına mahkûm edilecektir. (...)
“
14.
Bașvuran, Sözleșme’nin 10. maddesini ileri sürerek, hakkında yürütülen ceza yargılamasının ifade özgürlüğü hakkını ihlal ettiğini iddia etmektedir.
15.
Bașvuran, hakkında bașlatılan ceza yargılamasının, ifade özgürlüğü hakkını ihlal ettiğini iddia etmektedir. Bu bağlamda, bașvuran Sözleșme’nin 10. maddesini ileri sürmektedir.
16.
Hükümet, bașvuranın mağdur sıfatının bulunmadığına ilișkin bir kabul edilemezlik itirazı tespit etmektedir. Bu bağlamda, Hükümet bașvuranın, zaman așımı nedeniyle söz konusu yargılamanın sona erdiği ve sonuç olarak hakkında hiçbir cezai mahkûmiyet kararı verilmediği gerekçesiyle, hakkında yürütülen ceza yargılaması sebebiyle, mağdur olduğunu ileri süremeyeceğini iddia etmektedir. Ayrıca, Hükümet bașvuranın ifade özgürlüğü hakkına bir müdahalenin varlığının Mahkeme tarafından kabul edilmesi gerekmesi halinde, bu müdahalenin 3713 Sayılı Kanun’un 7. maddesinin 2. fıkrasında öngörüldüğünü ve ulusal ile kamu güvenliğin korunmasına, düzenin sağlanmasına ve suçun önlenmesine ilișkin meșru amaçlar izlediğini iddia etmektedir. Ayrıca, Hükümet șiddete teșvik edecek nitelikle olduğu kanaatine vardığı kitabın ihtilaf konusu bölümlerinin içeriğini dikkate alarak, söz konusu müdahalenin demokratik bir toplumda gerekli olduğunu ve izlenen meșru amaçlara orantılı olduğunu değerlendirmektedir.
17.
Bașvuran, Hükümetin itirazı hakkında bir açıklama yapmamıștır. Bașvuran, sahibi olduğu yayınevi tarafından kitabın yayımlanması nedeniyle, hakkında bașlatılan ceza yargılamalarının ifade özgürlüğü hakkını kullanması çerçevesinde bir müdahale olduğunu değerlendirmektedir.
18.
Mahkeme, bașvuranın mağdur sıfatının bulunmadığına ilișkin Hükümetin ilk itirazı hakkında karar verilmesinin gerekli olmadığı ve bașvurunun așağıda belirtilen nedenlerden her halükarda kabul edilemez olduğu kanaatine varmaktadır.
19.
Mahkeme, bașvuran hakkında bașlatılan yargılamanın, ilgilinin ifade özgürlüğü hakkına bir müdahale olduğu hipotezinden yola çıkmıștır. Mahkeme, bu müdahalenin kanun yani 3713 Sayılı Kanun’un 7. maddesinin 2. fıkrası tarafından öngörüldüğünün ve Sözleșme’nin 10. maddesinin 2. fıkrası bakımından meșru amaçlar izlediğinin yani ulusal ve kamu güvenliğinin korunması, düzenin sağlanması ve suçun önlenmesi gibi taraflar arasında tartıșma konusu olmadığını değerlendirmektedir.
20.
Müdahalenin gerekliliği ile ilgili olarak, Mahkeme özellikle
Bédat/İsviçre
o
56925/08, §
48, 29 Mart 2016) ve
Faruk Temel /Türkiye
(N
o
16853/05, §§
53-57, 1 Șubat 2011) kararlarında özetlenen ifade özgürlüğü konusunda İçtihadı’ndan doğan ilkeleri hatırlatmaktadır.
21.
Somut olayda, Mahkeme söz konusu kitabın ilgili bölümlerinin, genel bir șekilde lirik tarzda yasa dıșı silahlı bir örgütü, liderini, üyelerini ve eylemini öven yazılar olduğunu gözlemlemektedir. Özellikle, Mahkeme kitabın 428. sayfasında, elde bir tabancanın ve bir bombanın bulunmasının, kabul edilebilir ve övücü ifadelerle gösterildiğini tespit etmektedir (yukarıda belirtilen 6. paragraf). Dolayısıyla, Mahkeme söz konusu bölümlerde, șiddeti öven ifadelerin bulunduğunu değerlendirmektedir (
Sürek/Türkiye (N
o
1)
o
26682/95, § 62, AİHM 1999‑IV ve
Gerger /Türkiye
o
24919/94, § 50, 8 Temmuz 1999).
22.
Mahkeme, yukarıda belirtilenleri dikkate alarak, ihtilaf konusu müdahalenin Sözleșme’nin 10. maddesinin 2. fıkrasıyla bağdaștığını ve zaman așımı nedeniyle yargılamanın sona erdiğini göz önünde bulundurarak, bu müdahalenin izlenen meșru amaçlara orantılı olduğu kanaatine varmaktadır.
23.
Dolayısıyla, Mahkeme Sözleșme’nin 35. maddesinin 3. fıkrasının a) bendi ve 4. fıkrası uyarınca, bașvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle, kabul edilemez olduğuna karar vermiștir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, Oy Birliğiyle,
Geriye kalan için, bașvurunun kabul edilemez olduğuna karar vermiștir.
İșbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilmiș olup, 14 Șubat 2019 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Hasan Bakırcı
Bașkan
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Julia Laffranque