AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KAYITTAN DÜȘÜRÜLME KARARI Bașvuru no. 9828/12 Cemal YAȘAR / Türkiye (în lista de apeluri) Șef, Ivana Jelić, Hâkimler , Arnfinn Bårdsen, Darian Darianli, și Asistentul Directorului Departamentului de Afaceri Juridice Vekili Liv Tigerstedtin participă la plângerea din 11 iunie 2020 a Comitetului de la Tribunalul European pentru Persoane (İkinci Bölüm), 26 decembrie 2011, în care se face apel la reținerea acuzațiilor de neîndeplinire a obligațiilor de drepturile omului, în vederea depistării acuzațiilor de neîndeplinire a obligațiilor de drepturile omului, în vederea aplicării acuzațiilor de neîndeplinire a obligațiilor omului, în vederea depistării acuzațiilor de neîndeplinire a obligațiilor omului, în vederea depistării acuzaților de drepturi omului, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi omului, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi omului, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi omului, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi, în vederea depistare a acuzațiunilor de drepturi, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi, în vederea depistare a acuzațiunilor de drepturi, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi, în vederea depistare a acuzațiunilor de drepturi, în vederea depistare a acuzațiunilor de drepturi, în vederea depistare, în vederea depistării acuzațiilor de drepturi, în vederea depistare a acuzațiunii acuzațiilor, în vederii acuzațiilor de drepturi, în vederii acțiuni, în vederea de drepturi, în vederea acțiuni de acțiuni, în vederea acțiuni,
Guvernul, în urma eșecului negocierilor de soluționare a litigiilor, a anunțat că Curtea a propus redactarea unui text de declarație unilaterală în vederea soluționării problemelor ridicate în cadrul plângerilor respective. Guvernul, de asemenea, a cerut Curții să anuleze cererea în conformitate cu art. 37 din Convenție. Declarația este următoarea: Guvernul Republicii Turcia, în lumina deciziei prezentei, recunoaște că, în lumina deciziei Curții, a fost încălcată dreptul la sancțiuni și daune în temeiul articolelor 6 §§ 1 și 3 din Convenție. Guvernul, de asemenea, a cerut soluționarea tuturor cazurilor de prejudiciu prevăzute la art. 49 din 15 noiembrie 2003 și a decis că, în urma soluționării tuturor cazurilor de sancțiune și daune, nu va mai putea face nicio acțiune în legătură cu sistemul de sancțiuni și daune.
În cazul în care suma respectivă nu este plătită în termen de trei luni, Guvernul va fi obligat să plătească suma menționată mai sus, în cazul în care termenul de timp de la data la care suma respectivă a fost plătită până la data plății, suma menționată mai sus, dacă va fi adăugată trei puncte la rata dobânzii marginale a Băncii Centrale Europene pentru perioada respectivă, printr-o plată de dobândă simplă pe bază de garanție. Plata va constitui o soluție justificativă a litigiului în fața Curții Europene a Drepturilor Omului.
Curtea a prezentat o opinie deschisă și cuprinzătoare cu privire la plângerile privind restricționarea sistematică a dreptului de acces la avocat și utilizarea declarațiilor în fața avocatului pentru a condamna persoane (de exemplu, printre alte hotărâri, Mehmet Duman împotriva Turciei , no. 38740/09, 23 octombrie 2018; Ömer Güner împotriva Turciei, no. 28338/07, 4 septembrie 2018; Girișen/ Türkiye , no. 53567/07, 13 martie 2018; Cançad și alții împotriva Turciei , no. 7851/05, 13 martie 2018; Çeçetlik împotriva Turciei , no. 15185/05, 23 ianuarie 2018; și Bayram Yarmazîn împotriva instanțelor de judecată , no. 38740/09, 5 septembrie 2017).
Curtea dorește, de asemenea, să atragă atenția asupra faptului că, la 31 iulie 2018, a intrat în vigoare Legea nr. 7145. În acest context, noile articole 4, 17, 18 și 19 ale acestei legi prevăd dreptul Curții de a solicita, în urma unei decizii de înregistrare a unei cauze, o soluție favorabilă sau o declarație unilaterală, reînnoirea unei judecăți locale sau a unei anchete. În conformitate cu jurisprudența și practica Curții, reînnoirea unei judecăți interne este un mijloc adecvat pentru a asigura o soluție eficientă a unei reclamații. În acest context, Curtea a decis că, în cazul în care nu există nicio justificare pentru a se aplica o decizie de înregistrare a unei cauze, nu este necesară o reînregistrare a unei judecăți locale sau a unei anchete. În acest context, Curtea a decis că, în cazul în care nu există nicio justificare pentru a se aplica o decizie de înregistrare a unei cauze, nu este necesară o reînregistrare a unei cauze locale sau a unei anchete interne.
În cele din urmă, Curtea subliniază că, în cazul în care Guvernul nu respectă condițiile prevăzute în textul declarației unilaterale, plângerea poate fi reînregistrată în temeiul articolului 37 § 2 din Convenție (a se vedea Josipović/Sırbistan (k.k.), nr. 18369/07, 4 martie 2008). În lumina circumstanțelor de mai sus, s-a considerat oportun să se retragă din registrul reclamantului această parte a plângerii. Reclamantul a mai constatat că nu există alte plângeri în temeiul articolului 6 § 3 (d) din Convenție. Curtea a decis că, dacă, în temeiul articolului 6 § 1 din Convenție, nu există alte plângeri în temeiul articolului 6 din Convenție.
Valeriu Grițco Afaceri Scriitoare Director Adjunct Vicepreședinte EK Convenție 6 §§ 1 și 3 plângeri sub incidența articolului 6 (Justiție) Bașvuru nr. Bașvuru data de naștere Numele candidatului Anul nașterii Numele și funcția avocatului Data transmiterii declarației Guvernului Curții Data transmiterii declarației comentariilor privind declarația candidatului Curții Suma pe care a fost hotărâtă plata despăgubirii materiale și spirituale și a cheltuielilor și cheltuielilor pentru fiecare candidat (avro cinsinden) [1] 9828/12 26.12.2011 CemalȘAR 1961 Küçükosmanoğlu Yazmi Kocaeli 09.03.2020 30.03.2020 500 [1]
Bașvuru no. 9828/12
Cemal YAȘAR / Türkiye
(ekteki listeye bakınız)
Bașkan,
Ivana Jelić,
Hâkimler
,
Arnfinn Bårdsen,
Darian Pavli,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı Vekili
Liv Tigerstedt’in katılımıyla 11 Haziran 2020 tarihinde Komite hâlinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
26 Aralık 2011 tarihinde yapılan yukarıdaki bașvuruyu göz önüne alarak,
Bașvurunun kayıttan düșürülmesi talebiyle davalı Hükümet tarafından gönderilen deklarasyonu göz önüne alarak,
Gerçekleștirdiği müzakerelerin sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
Bașvurana ilișkin bilgiler ekteki listede yer almaktadır.
Bașvuran, Kocaeli Barosuna kayıtlı Avukat N. Küçükosmanoğlu tarafından temsil edilmiștir.
Bașvuran, Sözleșme’nin 6 §§ 1 ve 3 (c) maddesi uyarınca, yargılama öncesi așamada avukata erișim hakkının sistematik bir șekilde kısıtlanması nedeniyle ceza yargılamalarının adil olmadığından ve avukat gıyabında verdiği ifadelerin kullanılmasından șikâyetçi olmuștur. Bașvuran, ayrıca, Sözleșme’nin 6 § 3 (d) maddesi uyarınca, aleyhindeki yazılı delillere itiraz edemediği iddiası ile ilgili șikâyette bulunmuștur.
Yukarıdaki șikâyetler, Türk Hükümetine (“Hükümet”) iletilmiștir.
Hükümet, dostane çözüm görüșmelerinin bașarısızlıkla sonuçlanmasının ardından Mahkeme’ye, söz konusu șikayetler kapsamında ileri sürülen hususların çözüme kavușturulması amacıyla tek taraflı deklarasyon metni düzenlemeyi teklif ettiğini bildirmiștir. Hükümet, ayrıca, Mahkeme’den, Sözleșme’nin 37. maddesi uyarınca bașvurunun kayıttan düșürülmesini talep etmiștir.
Söz konusu deklarasyon, așağıdaki gibidir:
“Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti, mevcut davada, Mahkeme’nin yerleșik içtihadı ıșığında, Sözleșme’nin 6 §§ 1 ve 3 maddesi kapsamında bașvuranın haklarının ihlal edildiğini kabul etmektedir.
Hükümet, ayrıca, 15 Temmuz 2003 tarihinde 4928 sayılı Kanun’un, avukata erișim hakkına getirilen sistematik kısıtlamaya ilișkin hükmü yürürlükten kaldırdığını hatırlatmaktadır.
Hükümet, ayrıca, 31 Temmuz 2018 tarihli, 7145 sayılı Kanun ile değiștirildiği üzere, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 311 § 1 (f) maddesinin, halihazırda, AİHM’nin dostane çözüm veya tek taraflı deklarasyon sonrası bir bașvuruyu kayıttan düșürmeye karar verdiği davalarda ceza yargılamalarının yenilenmesi gerekli kıldığını vurgulamaktadır. Hükümet, yukarıda belirtilen hukuk yolunun, bașvuranın Sözleșme’nin 6. maddesi kapsamındaki șikâyetleri bakımından tazmin sağlayabildiği kanaatindedir.
Dolayısıyla, AİHM önünde derdest olan, yukarıda anılan davanın çözüme kavușturulması amacıyla Hükümet, bașvuran Cemal YAȘAR’a yansıtılabilecek tüm vergiler hariç olmak üzere, tüm maddi ve manevi zararların yanı sıra masraf ve giderleri karșılığında 500 avro (beș yüz avro) ödemeyi teklif etmektedir.
Bu meblağ, ödeme tarihinde geçerli olan döviz kuru üzerinden Türk lirasına çevrilecek ve Mahkeme tarafından Avrupa İnsan Hakları Sözleșmesi’nin 37 § 1 maddesi uyarınca kabul edilen kararın tebliğini müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Söz konusu meblağın belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda, Hükümet, bahsi geçen sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödeme gününe kadar geçen sürede, yukarıda bahsedilen miktara, Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden basit faiz ödemeyi taahhüt etmektedir. Bu ödeme, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde derdest olan davanın nihai çözümünü teșkil edecektir.
30 Mart 2020 tarihli yazıyla, bașvuranın avukatı, bașvuranın Hükümet tarafından maddi ve manevi zararının karșılanması için sunulan miktarı çok düșük bulduğu için tek taraflı deklarasyon șartlarından memnun olmadığını belirtmiștir.
Sözleșme’nin 37 §
1 ( c) maddesi, așağıdaki halde Mahkeme’nin davayı kayıttan düșürmesine imkân vermektedir:
“Mahkemenin saptadığı herhangi bir bașka gerekçeden ötürü, bașvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmezse ...”.
Bu sebeple, Mahkeme, bașvuranın davasının incelenmesine devam edilmesini istemesine rağmen davalı Hükümet tarafından yapılan tek taraflı deklarasyon temelinde bașvuruları 37 § 1 (c) maddesi uyarınca kayıttan düșürebilir (bk. özellikle
Tahsin Acar/Türkiye
(ilk itirazlar) [BD], no.
26307/95, §§
75
‑
Mahkeme, avukata erișim hakkının sistematik olarak kısıtlanması ve bireyleri mahkum etmek için avukat gıyabında verilen ifadelerin kullanılması hakkındaki șikâyetlere ilișkin açık ve kapsamlı içtihadını ortaya koymuștur (bk., diğer kararlar arasında,
Mehmet Duman/Türkiye
, no. 38740/09, 23 Ekim 2018;
Ömer Güner/Türkiye,
no. 28338/07, 4 Eylül 2018;
Girișen/ Türkiye
, no. 53567/07, 13 Mart 2018;
Canșad ve Diğerleri/Türkiye
, no. 7851/05, 13 Mart 2018;
İzzet Çelik/Türkiye
, no. 15185/05, 23 Ocak 2018; ve
Bayram Koç/Türkiye
, no. 38907/09, 5 Eylül 2017).
Mahkeme, yukarıda anılan davalarda, bașvuranın avukata erișim hakkına konulan kısıtlamanın sistematik niteliğinin, tek bașına, Sözleșme’nin 6 §§ 1 ve 3 (c) maddesinin ihlaline karar vermek için yeterli olup olmadığını incelemeksizin, bașvuranın polise verdiği ifadelerinin kabul edilebilirlikleri incelenmeden yargılamayı yürüten mahkeme tarafından kullanılmasının ve daha sonra Yargıtay’ın bu eksikliği gidermemesinin, söz konusu maddenin ihlalini teșkil ettiğine karar vermiștir. Bununla beraber, yukarıdaki tüm davalarda, Mahkeme, Sözleșme’nin 6 §§ 1 ve 3 (c) maddesinin ihlal edildiğine karar verilmesinin, bașvuranların uğradıkları manevi zarar için yeterli adil tazmin teșkil ettiğine kanaat getirmiștir.
Mahkeme, Hükümetin, tek taraflı deklarasyonunda, Sözleșme’nin 6 §§
1 ve 3 maddesinin ihlal edildiğini açıkça kabul ettiğini gözlemlemektedir.
Mahkeme, ayrıca, 31 Temmuz 2018 tarihinde 7145 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiğine dikkat çekmek istemektedir. Bu yeni Kanun’un 4., 17., 18. ve 19. maddeleri, dostane çözüm veya tek taraflı deklarasyon temelinde Mahkeme’nin bir davayı kayıttan düșürme kararının akabinde yerel mahkeme yargılamalarının veya sorușturmanın yenilenmesi talebinde bulunma hakkını öngörmektedir. Mahkeme’nin içtihadına ve uygulamasına göre, iç hukuk yargılamalarının yenilenmesi, iddia olunan ihlale yönelik etkili bir çözüm sağlamak için en uygun yoldur. Bu bağlamda, Mahkeme’nin Sözleșme ve Protokolleri tarafından güvence altına alınan hakların ve özgürlüklerin korunmasındaki ikincil rolü dikkate alındığında, Sözleșme’nin herhangi bir ihlalinin giderilmesinin öncelikli olarak ulusal makamların görevi olduğu hatırlatılmaktadır.
Mahkeme, Hükümetin deklarasyonunda yer alan ikrarların yanı sıra teklif edilen tazminat miktarını dikkate alarak, bașvurunun incelenmesini haklı kılan bir gerekçe olmadığı kanaatindedir (37 § 1 (c) maddesi).
Yukarıdaki hususlar ıșığında, Mahkeme, Sözleșme ve Protokolleri ile güvence altına alınan insan haklarına saygının, bașvurunun incelenmeye devam edilmesini gerekli kılmadığı kanısındadır (37 § 1 maddesinin son cümlesi). Bu karar, bașvuranın zararının telafisi için mevcut olan herhangi bir bașka bașvuru yolunu kullanma imkânına halel getirmemektedir (bk.
Jeronovičs/Letonya
[BD], no. 44898/10, §§ 116
‑
118, 5 Temmuz 2016).
Mahkeme, son olarak, Hükümetin tek taraflı deklarasyon metninde belirtilen șartlara uymaması halinde, bașvurunun, Sözleșme’nin 37 § 2 maddesi uyarınca tekrar kayda alınabileceğini vurgulamaktadır (bk.
Josipović/Sırbistan
(k.k.), no. 18369/07, 4 Mart 2008).
Yukarıdaki hususlar ıșığında, bașvurunun bu kısmının kayıttan düșürülmesi uygun bulunmuștur.
Bașvuran, ayrıca, Sözleșme’nin 6 § 3 (d) maddesi kapsamında bașka șikâyetlerde bulunmuștur.
Mahkeme, bașvuranın 31 Temmuz 2018 tarihinde 7145 sayılı Kanun’un yürürlüğe girmesinden sonra ceza yargılamalarının yenilenmesi için bașvuruda bulunmaya hak kazanması sebebiyle davanın yeniden incelenmesinin mümkün olacağını ve yukarıda belirtilen hukuk yolunun bașvuranın Sözleșme’nin 6 § 1 maddesi kapsamındaki șikâyetleri bakımından tazmin sağlayabildiğini yinelemektedir.
Mahkeme, sonuç olarak, bu șikâyetlerin kabul edilebilirliğinin veya esasının incelenmesine gerek olmadığı kanaatindedir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Sözleșme’nin 6 §§ 1 ve 3 maddesi kapsamında davalı Hükümetin sunduğu deklarasyon metinlerinde yer alan koșulların ve yine aynı metin içerisinde sunulan taahhütlerin yerine getirilmesi amacıyla öngörülen düzenlemelerin dikkate alınmasına,
Bașvurunun bu kısmının, Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca kayıttan düșürülmesine;
Sözleșme’nin 6 § 3 (d) maddesi kapsamındaki diğer șikâyetlerin kabul edilebilirliğine veya esasına ilișkin inceleme yapılmasını gerek olmadığına karar vermiștir.
İșbu karar, İngilizce olarak tanzim edilmiș olup, 2 Temmuz 2020 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Liv Tigerstedt
Valeriu Grițco
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı Vekili
Bașkan
EK
Sözleșme’nin 6 §§ 1 ve 3 maddesi kapsamındaki șikâyetleri konu alan bașvuru
(Adil yargılanma)
Bașvuru no.
Bașvuru tarihi
Bașvuranın adı
Doğum Yılı
Avukatın adı ve görev yaptığı yer
Hükümetin deklarasyonunun Mahkemeye tebliğ edildiği tarih
Bașvuranın deklarasyona ilișkin yorumlarının Mahkemeye tebliğ edildiği tarih
Her bașvuran için maddi ve manevi tazminat ve masraf ve giderler bakımından ödenmesine hükmedilen miktar
(avro cinsinden)
[1]
9828/12
26.12.2011
Cemal YAȘAR
1961
Küçükosmanoğlu Nazmi
Kocaeli
09.03.2020
30.03.2020
500
[1]
Bașvurana yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmak üzere