AVRUPA İNSAN BÖLÜM HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRLİK HAKKINDA KARAR Bașvuru no. 9477/12 Zülfi AKBULUT ve Fatma AKBULUT/Türkiye Bașkan , Valeriu Grițco, Hâkimler, Arnfinn Bårdsen, Peeter Roosma, și apoi cu moartea asistentului directorului Departamentului de Afaceri, Hasan Bakırcı, în cadrul evenimentului din 7 iulie 2020 în cadrul Comitetului de istorie al Tribunalului European pentru Drepturile Omului (İkin Bölümü), organizat de către Comisia Europeană pentru Drepturile Omului (İkin Bölümü), la 23 decembrie 2011 în cadrul evenimentului din 2006, a avut loc în cadrul evenimentului din 28 decembrie 2006 în cadrul unui eveniment organizat de către organizația militară din partea sa, în cadrul căreia au fost prezentate următoarele informații despre secretele și tarifele de securitate ale organizațiilor armate, susținute de către Guvernul Dağrı, în schimbul unor informații despre întâlniri și declarații ale unor persoane înarmate, pe care le-a dat de către Șefemnatul de către Șeffectorul general al Departamentului de Poliție, Șeffectorul de Poliție, Șeffectorul de Poliție, și al patru personaje din următoarele sectoare: Martirul lui Șef Sül Martir Sül Dürd Șehir Özil, fiul lui Șehir Diyar, născut la 28 martie, 28 decembrie 1961, decembrie 2006, a murit în fața lui Diyardi, iar Martul lui Șehmet Akbar Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Șehmet Ș
Potrivit raportului de autopsie, fiul reclamantului a murit din cauza unei răni interne cauzate de o glonț. La o dată nesemnată, a fost deschisă o anchetă penală în legătură cu uciderea fiului reclamantului. Pe 19 martie 2006, reclamantul a depus o plângere la procurorul oficial al Republicii în legătură cu uciderea fiului său. Alți doi copii și vecinii reclamantului au fost interogați de procurorul Republicii la date nesemnalizate în 2007.
Reclamanții au susținut, de asemenea, că, în temeiul articolelor 14 și 17 din Convenție, autoritățile naționale nu au efectuat o anchetă eficace privind uciderea fiilor lor, în conformitate cu art. 2 din Convenție, pentru că forțele de securitate au ucis intenționat și cu un act de violență vizat, deoarece fiii lor erau de origine kurtă. Reclamanții au susținut, sub același titlu, că Guvernul pârât a încălcat obligația sa pozitivă de a proteja viața fiilor lor. Reclamanții au susținut, de asemenea, că, în temeiul articolelor 2 și 13 din Convenție, autoritățile naționale nu au efectuat o anchetă eficace privind uciderea fiilor lor. Reclamanții au susținut, în prima etapă a Convenției, că au fost omorâți de către forțele de securitate, în urma unei acuzații de crimă prematură. Reclamanții au susținut că, în prima etapă a Convenției, au fost omorâți de către forțele de securitate. Reclamanții au susținut că nu au fost omorâți de către fiii lor, iar în urmă cu trei ani, au fost omorâți de către șocrați și nu au fost încă depăți de către șocrați.
În special, Curtea a subliniat că regula termenului de șase luni nu promovează securitatea juridică și are ca scop asigurarea că dosarele care au ca obiect de discuție în cadrul Convenției sunt examinate într-un timp rezonabil. În plus, regulile și alte persoane implicate sunt protejate de orice neînțelegere a limbii în timpul unei perioade lungi de timp (bkeri și altele/Türkçe (Türkçe), nr. 4861761, 389111, 389121, 389121, 389121, 389121, 389281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299281, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299301, 299302, 299302, 299302, 299302, 299302, 299302, 299302, 299302, 299303, 299303, 29930), 289303, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 2990, 3090, 3090, 3090, 3090, 3030, 3050, 3050, 3050, 3050, 305
În cazurile de condamnare la închisoare pe viață, dacă nu există nicio cale de atac sau dacă se decide că acestea nu au efect, termenul de șase luni începe să funcționeze, în principiu, de la data greșelii la care reclamantul a depus plângere. Pot exista situații excepționale în care reclamanții au beneficiat mai întâi de o cale de atac și la un pas ulterior au devenit conștienți sau trebuie să devină conștienți de circumstanțele care au pus în pericol această cale de atac. În plus, într-un caz, termenul de șase luni a fost acordat pentru a evita orice îndoială sau pentru a stabili dacă reclamantul era conștient de aceste situații sau dacă era conștient de faptul că investigația în cauză avea loc în timp util (de exemplu, Curtea a decis că nu va fi o anchetă în cauză (§§ 316 din Curtea Turcii, Curtea Turcii/Türkșenin, § 316 din Curtea Turcii, § 1524 din Curtea Turcii, § 1514 din Curtea Turcia, § 10 din Curtea Turcia, § 10 din Curtea a decis că nu va fi o anchetă în timp utilă) sau pentru a stabili dacă o anchetă a început în timp util (de exemplu, Curtea a decis că nu va fi o anchetă în timp utilă, precum Curtea a decis că nu va fi o anchetă în timp util, § 10 din Curtea a decis că nu va începe în timp utilă, § 10 din Curtea a decis că nu va începe în timp utilă, § 10 din Curtea a decis că nu va începe în timp utilă, dar nu va începe să înceapă în timp utilă).
Cu toate acestea, aceste evoluții au fost limitate doar la aspectele legate de rezultatul urmăririlor de justitie începute și nu au fost identificate în niciun caz potențial de crimă. În lumina acestor date, Curtea a declarat că, în lumina unei anchete semnificative, nu există nicio cauză de crimă în cauză, deși în cazul în care ancheta ar fi trebuit să fie efectuată de Torvur Torvur, în 2011, nu ar fi trebuit să fie examinată cu mult înainte de începerea anchetei și nu ar fi trebuit să fie efectuată în alte cazuri similare (cu alte cazuri, în cazul în care ancheta a început în 2006, cu o perioadă de cinci ani și o perioadă similară cu cea a lui Torvur Torvur, în cazul în care ancheta a început în data de 29/12, cu o perioadă de șase luni și o lună).
În lumina celor de mai sus, Curtea a ajuns la concluzia că cererea a fost depusă în afara termenului și că trebuie declarată ca fiind inadmisibilă în ansamblu în temeiul articolelor 35 §§ 1 și 4 din Convenție.Pe aceste temelii, Curtea a decis, în unanimitate, că cererea este inadmisibilă.
Bașvuru no. 9477/12
Zülfi AKBULUT ve Fatma AKBULUT/Türkiye
Bașkan
,
Valeriu Grițco,
Hâkimler,
Arnfinn Bårdsen,
Peeter Roosma,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla 7 Temmuz 2020 tarihinde Komite olarak toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
23 Aralık 2011 tarihinde yapılan yukarıda anılan bașvuruyu dikkate alarak,
Davalı Hükümet tarafından ibraz edilen görüșleri ve bu görüșlere karșılık olarak bașvuranlar tarafından ibraz edilen görüșleri dikkate alarak,
Gerçekleștirilen müzakerelerin sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
Bașvuranlar Zülfi Akbulut ve Fatma Akbulut, sırasıyla 1961 ve 1962 doğumlu birer Türk vatandașı olup Diyarbakır’da ikamet etmektedirler.
Bașvuranlar, Mahkeme önünde, Diyarbakır Barosuna bağlı avukatlar R.
Yalçındağ Baydemir ve S. Çelebi tarafından temsil edilmișlerdir.
Türk Hükümeti (“Hükümet”) kendi görevlisi tarafından temsil edilmiștir.
Davanın Koșulları
Davanın koșulları, taraflar tarafından ileri sürüldüğü șekliyle, așağıdaki gibi özetlenebilir.
24 Mart 2006 tarihindeki silahlı çatıșma sırasında on dört terör örgütü üyesinin hayatını kaybetmesinin ardından, 28 ve 31 Mart 2006 tarihleri arasında Diyarbakır'da çok sayıda gösteri düzenlenmiștir.
Bașvuranların oğlunun, 28 Mart 2006 tarihinde, polis karakolu çevresindeki olayları izlerken güvenlik güçleri tarafından vurulduğu iddia edilmiștir. Bașvuranların oğlu, 31 Mart 2006 tarihinde, hastanede vefat etmiștir.
Otopsi raporuna göre, bașvuranların oğlu, kurșun yarasından kaynaklanan iç kanama nedeniyle vefat etmiștir.
Belirtilmeyen bir tarihte, bașvuranların oğlunun öldürülmesine ilișkin olarak ceza sorușturması bașlatılmıștır.
Bașvuranlar, 19 Mart 2006 tarihinde, oğullarının öldürülmesiyle ilgili olarak Cumhuriyet savcısına resmi bir șikâyette bulunmușlardır.
Bașvuranların diğer iki çocuğu ve komșuları, 2007 yılında belirtilmeyen tarihlerde,
Cumhuriyet savcısı tarafından sorgulanmıștır.
Cumhuriyet Savcılığı tarafından bașka hiçbir tanık ifadesinin alınmadığı görülmektedir.
Güvenlik güçleri 14 Haziran 2007 tarihinde, Diyarbakır Cumhuriyet Savcılığı'nı,
10 Nisan Polis Karakolu civarında 28 Mart 2006 tarihinde yasa dıșı gösterilerin yapıldığı, ancak güvenlik görevlilerinin halka karșı hakiki mühimmat kullanmadıkları konusunda bilgilendirmiștir.
Cumhuriyet savcılığı, belirtilmeyen bir tarihte, bașvuranların oğlunun vücudundan çıkarılan kurșunun balistik incelemesini talep etmiștir.
Bir özet rapor, 15 Mart 2010 tarihinde, bașvuranların oğlunun 9 mm'lik bir kurșunla vurulduğunu tespit etmiștir. Diyarbakır Cumhuriyet Savcısı, karșılaștırmalı bir balistik inceleme yapılmasını talep etmiș ve dosyadaki bilgilere göre, bu inceleme 30 Temmuz 2013 tarihinde, yani somut bașvurunun yapılmasından sonra yapılmıștır. Bilirkiși raporu, polis memurlarının sahip olduğu ateșli silahların vücuttan çıkarılan kurșunla eșleșmediği sonucuna varmıștır.
Bașvuranlar, belirtilmeyen bir tarihte, idare mahkemelerine tazminat davası açmıșlardır. Bașvuruları sırasında, dava halen Danıștay nezdinde derdestti.
Bașvuranlar, Sözleșme’nin 14. ve 17. maddeleri ile bağlantılı olarak Sözleșme'nin 2. maddesi uyarınca, güvenlik güçlerinin oğullarını Kürt kökenli olduğu için kasıtlı ve hedefe yönelik bir șiddet eylemiyle öldürdüklerinden șikâyetçi olmușlardır. Bașvuranlar, aynı bașlık altında, davalı Hükümetin, oğullarının hayatını koruma pozitif yükümlülüğünü ihlal ettiğini iddia etmișlerdir.
Bașvuranlar, ayrıca, Sözleșme’nin 2. ve 13. maddeleri kapsamında, ulusal makamların, oğullarının öldürülmesine yönelik etkili bir sorușturma yürütmediğini ileri sürmüșlerdir.
Bașvuranlar, Sözleșme'nin 3. maddesine dayanarak, oğullarının öldürülmesi sonucunda kendilerinin gördüğü muameleden ve ardından, yetkililerin oğullarını öldüren kișiyi tespit etmemesinden șikâyetçi olmușlardır.
Bașvuranlar, oğullarının güvenlik güçleri tarafından öldürüldüğünden ve yetkililerin, oğullarının hayatını koruma ve ölümünü sorușturma yükümlülüklerini yerine getirmediklerinden șikâyetçi olmușlardır.
Bașvuranlar, ayrıca, oğullarını erken yașta kaybetmenin, faillerin kimliğinin tespit edilememesiyle birlikte büyük acılara neden olduğunu iddia etmișlerdir. Bașvuranlar, Sözleșme’nin 2., 3., 13., 14. ve 17. maddelerini ileri sürmüșlerdir.
Hükümet, bir dizi ilk itirazda bulunmuș ve söz konusu bașvurunun kabul edilemez olduğunu iddia etmiștir.
Özellikle, Hükümet, bașvuranların yargılamanın etkisizliğinin daha erken bir așamada farkına varmaları gerektiğinden, bașvurunun altı ay süre sınırı dıșında yapıldığını belirtmiștir. Mahkeme, Hükümetin ilk itirazlarının geri kalanını incelemeyi gerekli görmemektedir. Zira așağıda belirtilen nedenlerle, bașvuru, süresi dıșında yapıldığı için kabul edilemezdir.
Mahkeme, ilk olarak,
altı ay süre kuralının, hukuki güvenliği desteklemeyi ve Sözleșme kapsamındaki konuları gündeme getiren davaların makul bir süre içinde incelenmesini sağlamayı amaçladığını yinelemektedir. Bu kural, ayrıca, yetkilileri ve diğer ilgili kișileri, uzunca bir zaman dilimi boyunca herhangi bir belirsizlik altında kalmaktan korumalıdır (bk.,
Torlak ve Diğerleri/Türkiye
(k.k.), no’lar 48176/11, 13669/12, 62981/12, § 40, 29 Mayıs 2018;
Bulut ve Yavuz/Türkiye
(k.k.), no. 73065/01, 28 Mayıs 2002; ve
Bayram ve Yıldırım /Türkiye
(k.k.), no. 38587/97, AİHM 2002-III).
Kural olarak, altı aylık süre, iç hukuk yollarının tüketilmesi sürecinde nihai karar tarihinden itibaren ișlemeye bașlar. Yașamdan mahrum bırakma ile ilgili davalarda, herhangi bir hukuk yolu bulunmuyorsa ya da bunların etkisiz olduğuna karar verilirse, altı aylık süre, ilke olarak, bașvuran tarafından șikâyet edilen eylem tarihinden itibaren ișlemeye bașlar. Bașvuranların ilk önce bir iç hukuk yolundan yararlandıkları ve ancak daha sonraki bir așamada bu hukuk yolunu etkisiz kılan koșulların farkına vardıkları veya farkına varmaları gerektiği istisnai durumlarda özel hususlar geçerli olabilir. Böyle bir durumda, altı aylık süre, bașvuranın bu durumların farkına vardığı veya farkına varması gerektiği zamandan itibaren hesaplanabilir (bk., ayrıca,
Han/Türkiye
(k.k.), no. 31248/09, 15 Ocak 2013).
Bu bağlamda, bașvuranların yakınlarının ölümüyle ilgili bazı davalarda, Mahkeme, bașvuranın bir iç hukuk yolunun etkinliğinden șüphe duymaya bașlayabileceği veya bașlamıș olması gereken süreyi incelemiștir.
Mahkeme’nin altı aylık sürenin ne zaman ișlemeye bașladığını değerlendirme amacı bakımından bir sorușturmanın ne zaman etkisiz hale geldiğini tespit etmek için belirli bir süre belirtmekten kaçınmasına karșın, Mahkeme tarafından böyle bir sürenin belirlenmesi, her davanın koșullarına ve bașvuranların gösterdiği özen ve ilgi gibi diğer faktörlere ve ayrıca, söz konusu sorușturmanın yeterliliğine bağlı olmuștur (bk.,
Acar/Türkiye
(k.k.), no. 33614/10, § 26, 10 Aralık 2013).
Somut bașvuruda, bașvuranların oğlu 28 Mart 2006 tarihinde vurulmuștur. Bașvuranların oğlu 31 Mart 2006 tarihinde vefat etmiștir. Mahkeme, Diyarbakır Cumhuriyet Savcılığının, 2007 yılında, bașvuranların dilekçelerine cevaben birkaç sorușturma adımı attığını kaydetmektedir. Ancak, 2008 ve 2009 yıllarında iki yıl üst üste hiçbir ișlem yapılmamıștır. Dava dosyasına göre, 2010 yılında ve ardından 2013 yılında yeni adımlar atılmıștır.
Bununla birlikte, bu gelișmeler, yalnızca, hâlihazırda bașlatılmıș olan yazıșmaların sonucuyla ilgili takip eylemleriydi ve herhangi bir potansiyel fail tespit edememiștir.
Yukarıdaki hususlar ıșığında, Mahkeme, anlamlı bir sorușturmanın yokluğunun, Aralık 2011 tarihinde Mahkeme'ye bașvurmalarından çok önce bașvuranlar tarafından açıkça görülmesi gerektiği kanaatindedir (bk.,
Torlak ve Diğerleri/Türkiye
(k.k.), no’lar 48176/11, 13669/12, 62981/12, § 40, 29 Mayıs 2018).
Yukarıdakileri göz önünde bulundurarak Mahkeme, cezai sorușturmanın görünürde etkisiz olmasına rağmen, oğullarının öldürülmesinin ardından beș yıldan fazla süre bekleyen bașvuranların, altı aylık süre sınırına uymadıklarını tespit etmiștir. Mahkeme, (yukarıda anılan)
Torlak ve diğerleri
davasında Diyarbakır'da Mart 2006 tarihinde aynı olaylardan kaynaklanan benzer șikâyetleri hâlihazırda incelediğini ve altı aylık süre sınırlamasına uyulmaması nedeniyle bu bașvuruların kabul edilemez olduğunu beyan ettiğini yinelemektedir. Somut bașvuruyu da inceleyen Mahkeme, bu davalarda yer alan tespitlerinden ayrılmasını gerektirecek herhangi bir özel durum görmemektedir.
Mahkeme, yukarıdaki hususlar ıșığında, bașvurunun süresi dıșında yapıldığı ve Sözleșme’nin 35 §§ 1 ve 4 maddesi uyarınca bir bütün olarak kabul edilemez olduğunun beyan edilmesi gerektiği sonucuna varmıștır.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Bașvurunun kabul edilemez olduğuna
karar vermiștir
.
Hasan Bakırcı
Valeriu Grițco
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan