AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM AVCI / TÜRKİYE DAVASI (Bașvuru no. 18377/11) KARAR STRAZBURG 27 aprilie 2021 Această hotărâre a fost hotărâtă definitiv; unele forme pot fi modificate ulterior.În cauza Avcı / Türkiye, președintele Aleš Pejchal, judecătorii Egidijus Kūris, Carlo Ranzoni, și directorul adjunct al Departamentului de Afaceri, Hasan Bakırcı, au fost îndepărtați de la conducerea Comitetului pentru drepturile omului din cadrul Organizației Europene pentru Drepturile Omului (Avcı no. 18377/11) (Bașvuru no. 18377/11)), iar liderul Comitetului pentru Drepturile Omului din cadrul Organizației Europene pentru Drepturile Omului (Avcı no. 18377/11) din cadrul Organizației Turciei, Murat Özil, a fost reținut în arest pe baza unor informații privind drepturile sale, iar președintele Republiului Republicii Turciei, Murat Özil, a fost reținut în custodia pe baza următoarelor decizii.În urma unei întâlniri cu preștii, a fost reținut de către Parlamentul de la 1 apriliei martie, iar președintele Parlamentului Republiului Turciei, Özil, Özilul Özil, a fost reținut de Parlamentul Turcialit de Parlamentul Turcia (Özilul Turcia, la data de 10 septembrie 2011) pe baza unei declarații de 30 septembrie, iar președinția a fost reținută de Parlamentul lui Hüria lui Hül, a fost reținută de Parlamentul lui Hülul lui Hül, la data de data de 30 septembrie, iar preșele a fost reținut de Parlamentul lui Hüllieziat de la data de data de data de 30 septembrie, iar președinția de data de data de data de data de 30 septembrie, data de data de data de data de data de data de data de data de data de data de data de data de data de data
În urma acestui proces, procesul penal a început pe 15 mai 2006 în legătură cu reclamantul. Bașvuran, 21 februarie 2008 în baza legii TC (Türk Ceza Kanunu) 220 § 6 și 314. în timp ce nu era terorist, a fost acuzat de acuzații în numele unei organizații terorice. Yargıtay, 11 octombrie 2010 în baza legii de judecată a Buzülmeyrenin.
În acest proces, pe 2 decembrie 2006, reclamantul a făcut o declarație pe care o denunță drept sayın, o expresie de respect pentru liderul deținut al PKK. Avgătorul Republicii a început procesul penală împotriva reclamantului, în cazul infracțiunii și al infracțiunii de lăudă a infractorului, prevăzute la art. 215 din Codul Penal Türk din data de 17 ianuarie 2007, care a fost unit la 6 februarie 2007 cu cele descrise la §6 de mai sus. Curtea Penală Diyarbakır Ağır Cenzura, pe 21 februarie 2008, a găsit că acuzația de obstrucționare a libertății de exprimare a fost stabilită și a declarat că reclamantul nu are dreptul la o ședere de cinci luni în închisoare.
În cazul în care o instanță judecătorească a emis o hotărâre cu privire la o procedură de executare temporară a unei sentințe, aceasta nu este încăptuită, deoarece aceasta a susținut că o instanță judecătorească a judecătorii a început să se pronunțe în mod direct asupra acesteia.11 O instanță judecătorească a utilizat o procedură de executare a unei sentințe în temeiul unei sentințe judecătorești a Republicii Turcia, care trebuie să fie pronunțată în mod rapid și în conformitate cu dispozițiile Curții Constituționale a Turciei (Türkiye Milli Mahkemesi, 13 septembrie 2013), cu toate că nu a primit încă o decizie definitivă (§§ 305, 305, 13 septembrie 2012), cu privire la toate dispozițiile privind executarea instanței judecătorești (§ 685, 13 septembrie 2013).
În acest sens, această parte a capului a intrat în partea a doua a capului de jurisdicție a instanței judecătorești, deoarece, după cum se vede din hotărârile anterioare, încălcarea a început înainte de depunerea cererii individuale și a continuat după această dată, instanța judecătorească a Anayasa a acceptat prelungirea competenței de jurisdicție temporară.14 În acest sens, acțiunea penală împotriva reclamantului a fost încheiată cu hotărârea a Curții Siirt Ağır Ceza din 18 septembrie 2018.In acest sens, această parte a capului a intrat în partea a doua a capului de jurisdicție a instanței judecătorești (de exemplu, Gürbüz ve Bayar/Türkiye [Komite], no.71777/11, §§ 17-19, 24 martie 2020).15 În consecință, Curtea a declarat că Guvernul a decis să se pronunțe cu privire la o nouă hotărâre judecătorească, în conformitate cu legea din Kabul, și că a respinsăcut o nouă hotărâre judecătorească, în conformitate cu legea din Kabul, și că nu a primit o nouă hotărâre de judecată în temeiul articolului 35 din legea din Turcia, în temeiul articolului 1 din legea din 17 septembrie 2007 (deputerea de judecată din Odile, 17 septembrie 2012), în temeiul articolului 1 din legea din Odile, în temeiul articolului 6 din legea din Odile, în temeiul articolului 2 din legea din Odile, în temeiul articolului 2 din legea din Odile, în temeiul articolului 2 din legea Turcia din Odile, în temeiul articolului 2 din legea din Odile, în temeiul articolul articolului 2 din legea din Odile, în temeiul articol 3 din legea din Odile, în temeiul articol 3 din legea din Odile, în temeiul articol 3 din legea a că nu poate fi fost respinsă încheiată.
În hotărârea din 19 mai 2015, în cauza Esaskaya Hak, Yalçın ve. v. Turkiye (nr. 25764/09 ve. 18 dieri, Taracak 26-38, 1 octombrie 2013), Curtea a respins obiecția Guvernului.18 Mai mult, Curtea a constatat că această parte a cererii nu era în mod evident de susținut și nici inadmisibilă din orice alt motiv enumerat la art. 35 din Convenție.De aceea, trebuie să se declare că cererea este admisibilă.Cel mai recent, în Hotărârea din 19 mai 2015, în cauza Esaskaya Hak, Yalçın ve. v. Turkiye (nr. 25764/09 ve. 18 dieri, Taracak 26-38, 1 octombrie 2013), Curtea a constatat că o altă cerere similară a fost formulată anterior în legătură cu o altă cauză menționată la art. 10 din Convenție, și că această parte a fost în mod evident inadmisibilă.
În conformitate cu jurisprudența instanței, un reclamant are dreptul la rambursare numai dacă poate demonstra că cheltuielile au fost efectuate cu adevărat și cu forță și sunt rezonabile în cantitate. Curtea observă că reclamantul nu a prezentat niciun document care să justifice cheltuielile și cheltuielile. Curtea a respins, prin urmare, această cerere. 25. Curtea a decis că plata dobânzii cu întârziere este adecvată pentru plata dobânzii obținute prin aplicarea ratei dobânzii marginale a Băncii Centrale Europene cu trei puncte de la rata dobânzii marginale a Băncii Centrale Europene.
Această hotărâre a fost întocmită în limba engleză și, în conformitate cu articolele 77 (2) și (3) din Regulamentul Curții, a fost notificată în scris la 27 aprilie 2021.
(Bașvuru no. 18377/11)
KARAR
27 Nisan 2021
İșbu karar kesinleșmiș olup; bazı șekli değișikliklere tabi tutulabilir.
Avcı / Türkiye davasında,
Bașkan
Aleš Pejchal,
Hâkimler
Egidijus Kūris,
Carlo Ranzoni,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla Komite hâlinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine bir Türk vatandașı olan Murat Avcı’nın (“bașvuran”) Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (“AİHM” veya “Mahkeme”), İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına ilișkin Sözleșme’nin (“Sözleșme”) 34. maddesi uyarınca, 21 Șubat 2011 tarihinde yapmıș olduğu bașvuruyu (no. 18377/11),
İfade özgürlüğü hakkının ihlal edildiğine ilișkin șikâyetin Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmesi ve bașvurunun geri kalanının kabul edilemez olduğunun beyan edilmesi kararını ve tarafların görüșlerini dikkate alarak;
30 Mart 2021 tarihinde yapılan kapalı müzakerelerin ardından,
Aynı tarihte kabul edilen așağıdaki kararı vermiștir:
GİRİȘ
1.
Dava temel olarak bașvuranın, terör örgütü PKK’nın (Kürdistan İșçi Partisi) tutuklu bulunan liderinden bahsederken saygı ifadesi olan “sayın” ifadesini kullanması nedeniyle mahkûm edilmesiyle ilgilidir. Bașvuran bu bağlamda, Sözleșme’nin 10. maddesine dayanmıștır.
2.
Bașvuran 1979 doğumlu olup, Siirt’de ikamet etmektedir. Bașvuran, Diyarbakır Barosuna bağlı olarak görev yapan Avukat M. Beștaș tarafından temsil edilmiștir.
3.
Hükümet ise kendi görevlisi tarafından temsil edilmiștir.
4.
Dava konusu olaylar, taraflarca ibraz edildiği șekliyle, așağıdaki gibi özetlenebilir:
5.
Olay tarihinde, bașvuran, DTP’nin (Demokratik Toplum Partisi) Siirt il bașkanıdır.
6.
Bașvuran 19 Mart 2006 tarihinde bir terör örgütünü övdüğü iddia edilen bir konușma yapmıștır. Sonrasında, bașvuran hakkında 15 Mayıs 2006 tarihinde ceza yargılamaları bașlatılmıștır. Bașvuran, 21 Șubat 2008 tarihinde Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 220 § 6 ile 314. maddesinde yer verilen örgüte üye olmamakla birlikte terör örgütü adına suç ișleme suçunu ișlemekten suçlu bulunmuștur. Yargıtay, 11 Ekim 2010 tarihinde, bașvuranın bu bağlamdaki mahkûmiyetini bozmuștur. Sonrasında, ceza yargılamaları Siirt Ağır Ceza Mahkemesi nezdinde devam etmiș ve bașvuran 18 Eylül 2017 tarihinde aleyhine yöneltilen suçlamalardan beraat etmiștir. Söz konusu karar, 26 Eylül 2017 tarihinde kesinleșmiștir.
7.
Bu süreçte, 2 Aralık 2006 tarihinde bașvuran PKK’nın tutuklu liderinden saygı ifadesi olan “sayın” olarak bahsettiği bir basın açıklaması yapmıștır. Cumhuriyet savcısı 17 Ocak 2007 tarihli iddianame ile Türk Ceza Kanununun 215. maddesinde düzenlenen suçu ve suçluyu övme suçundan, bașvuran hakkında ceza yargılamaları bașlatmıștır. Bu yargılamalar 6 Șubat 2007 tarihinde, yukarıda 6. paragrafta açıklananlarla birleștirilmiștir. Diyarbakır Ağır Ceza Mahkemesi, 21 Șubat 2008 tarihinde bașvuranın suçunu sabit bulmuș ve bașvuranı beș ay hapis cezasına mahkûm etmiștir. Yargıtay, 11 Ekim 2010 tarihinde, bașvuranın bu bağlamdaki mahkûmiyet kararını onamıștır. Sonrasında, Diyarbakır Ağır Ceza Mahkemesi 7 Kasım 2012 tarihinde bașvuran hakkındaki cezanın infazının, 5 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe giren 6532 sayılı Kanun gereğince ertelenmesine karar vermiștir.
8.
İlgili iç hukukun tam açıklaması,
Yalçınkaya ve Diğerleri/Türkiye
(no.25764/09 ve 18 diğer karar, §§ 12
‑
13, 1 Ekim 2013) kararında bulunabilir.
9.
Bașvuran, mahkûm edilmesinin așağıda yer alan Sözleșmenin 10. maddesini ihlal ettiğinden șikâyetçi olmuștur:
"1.
Herkes ifade özgürlüğü hakkına sahiptir. Bu hak, kamu makamlarının müdahalesi olmaksızın ve ülke sınırları gözetilmeksizin, kanaat özgürlüğünü ve haber ve görüș alma ve de verme özgürlüğünü de kapsar. Bu madde, Devletlerin radyo, televizyon veya sinema ișletmelerini bir izne tabi tutmalarına engel değildir.
2.
Görev ve sorumluluklar da yükleyen bu özgürlüklerin kullanılması, yasayla öngörülen ve demokratik bir toplumda ulusal güvenliğin, toprak bütünlüğünün veya kamu güvenliğinin korunması, kamu düzeninin sağlanması ve suç ișlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın, bașkalarının șöhret ve haklarının korunması, gizli bilgilerin yayılmasının önlenmesi veya yargı erkinin yetki ve tarafsızlığının güvence altına alınması için gerekli olan bazı formaliteler, koșullar, sınırlamalar veya yaptırımlara tabi tutulabilir.”
Birinci ceza yargılamaları hakkında (15 Mayıs 2006 tarihli iddianame)
10.
Hükümet, bașvuranın iç hukuk yollarını tüketmediğini, zira Anayasa Mahkemesine bașvurmuș olması gerektiğini ileri sürmüștür.
11.
Bașvuran, bu görüșle ilgili bir cevap vermemiștir.
12.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesine bașvuru yolunun temel yönlerini inceleyen Mahkeme, Türkiye Büyük Millet Meclisinin söz konusu mahkemeye, kural olarak, 23 Eylül 2012 tarihinden sonra kesinleșen bütün kararlar bakımından, Sözleșme ile korunan hak ve özgürlüklerin ihlallerine yönelik doğrudan ve hızlı bir tazmin sağlamasına imkân tanıyan yetkiler verdiğini ve bu hukuk yolunun kullanılması gereken bir hukuk yolu olduğunu belirtmiștir (bk.,
Uzun/Türkiye
, (k.k.), no. 10755/13, §§ 68-71, 30 Nisan 2013).
13.
Mahkeme, ayrıca, Anayasa Mahkemesi’nin zaman bakımından yetkisinin (
ratione temporis
) 23 Eylül 2012 tarihinde bașladığını ve daha önce verilen kararlardan açık olduğu üzere, ihlalin bireysel bașvuru hakkı getirilmeden önce bașlamıș ve bu tarihten sonra devam etmiș olması durumunda, Anayasa Mahkemesinin zaman bakımından yetkisinin uzatılmasını kabul ettiğini kaydetmektedir.
14.
Somut davada, bașvuran hakkındaki ceza davası Siirt Ağır Ceza Mahkemesinin 18 Eylül 2018 tarihinde vermiș olduğu beraat kararı ile sona ermiștir. Bu doğrultuda, bașvurunun bu kısmı Anayasa Mahkemesinin zaman bakımından yetkisi kapsamına girmiștir (bk.
Gürbüz ve Bayar/Türkiye
[Komite], no.71777/11, §§ 17-19, 24 Mart 2020).
15.
Sonuç olarak, Mahkeme, Hükümetin itirazını dikkate alarak, bașvurunun bu kısmının, Sözleșme’nin 35 §§ 1 ve 4. maddesi uyarınca, iç hukuk yollarının tüketilmemiș olması nedeniyle reddedilmesi gerektiği kanaatine varmıștır.
İkinci ceza yargılamaları hakkında (17 Ocak 2007 tarihli iddianame)
Kabul Edilebilirlik hakkında
16.
Hükümet, yerel mahkemenin kararını 6352 sayılı Kanun uyarınca gözden geçirmiș olması ve bașvuranın cezasının infazını 7 Kasım 2012 tarihinde ertelemesi nedeniyle bașvurunun bu kısmının, Sözleșme’nin 35 § 1 maddesi uyarınca, reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüștür. Bu kapsamda, Hükümet, yeni kararın 23 Eylül 2012 tarihinden sonra verilmiș olması nedeniyle bașvuranın Anayasa Mahkemesine bașvurması gerektiğini belirtmiștir.
17.
Mahkeme, davalı Hükümet tarafından iç hukuk yollarının tüketilmesi kuralına dayalı olarak yapılan benzer bir itirazı daha önce incelemiș ve reddetmiș olduğunu hatırlatır (bk.
Öner ve Türk/Türkiye
, no. 51962/12, §§ 14-18, 31 Mart 2015). Mahkeme, mevcut davada, bu içtihadından ayrılmasını gerektirecek herhangi özel bir durum görmemektedir. Dolayısıyla, Mahkeme, Hükümetin itirazını reddetmiștir.
18.
Mahkeme ayrıca, bașvurunun bu kısmının Sözleșme’nin 35. maddesinde listelenen bașka herhangi bir gerekçeden dolayı ne açıkça dayanaktan yoksun olduğunu ne de kabul edilemez olduğunu not etmiștir. Dolayısıyla, bașvurunun kabul edilebilir olduğuna karar verilmesi gerekmektedir.
Esas Hakkında
19.
Bașvurunun esası konusunda ise Mahkeme,
Yalçınkaya
ve Diğerleri/Türkiye
(no. 25764/09 ve 18 diğeri, §§ 26-38, 1 Ekim 2013) davasında daha önce benzer bir șikâyeti incelediğini ve Sözleșme’nin 10. maddesinin ihlal edildiği sonucuna vardığını kaydetmektedir. Somut davayı da inceleyen Mahkeme, yukarıda belirtilen kararda yer alan tespitlerinden ayrılmayı gerektirecek herhangi bir özel sebep görmemektedir.
20.
Mahkeme, yukarıda belirtilen hususları göz önünde bulundurarak, Sözleșme’nin 10. maddesinin ihlal edildiğine hükmetmiștir.
21.
Sözleșme’nin 41. maddesi așağıdaki gibidir:
“Eğer Mahkeme bu Sözleșme ve Protokollerinin ihlal edildiğine karar verirse ve ilgili Yüksek Sözleșmeci Taraf’ın iç hukuku bu ihlalin sonuçlarını ancak kısmen ortadan kaldırabiliyorsa, Mahkeme, gerektiği takdirde, zarar gören taraf lehine adil bir tazmin verilmesine hükmeder”
22.
Bașvuran, manevi tazminat olarak 50.000 Türk lirası (TRY) (yaklașık 5.500 avro) ve masraf ve giderler için 12.000 Türk lirası (yaklașık 1.300 avro) talep etmiștir.
23.
Hükümet bu taleplere itiraz etmiștir.
24.
Hakkaniyet temelinde karar veren Mahkeme, manevi tazminat olarak bașvurana 2.000 avro ödenmesine hükmetmiștir. Mahkemenin içtihadına göre, bir bașvuran, ancak masraf ve giderlerin gerçekten ve zorunlu olarak yapıldığını ve miktar olarak makul olduğunu gösterebiliyorsa, bunların geri ödenmesi hakkına sahiptir. Mahkeme, bașvuranın masraf ve giderlerini haklı gösterecek herhangi bir belge sunmadığını gözlemlemektedir. Mahkeme bu nedenle bu talebi reddetmiștir.
25.
Mahkeme, gecikme faizinin Avrupa Merkez Bankasının marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden hesaplanmasının uygun olduğu kanaatindedir.
Sözleșme’nin 10. maddesi uyarınca öne sürülen ikinci ceza yargılamalarına ilișkin șikâyetin kabul edilebilir, bașvurunun geriye kalan kısmının ise kabul edilemez olduğunun beyan edilmesine;
İkinci ceza yargılamalarına ilișkin Sözleșme’nin 10. maddesinin ihlal edildiğine;
(a)
Davalı Devlet tarafından bașvurana, üç ay içerisinde, ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden davalı Devletin para birimine çevrilmek üzere, yansıtılabilecek tüm vergiler hariç olmak üzere, manevi tazminat olarak 2.000 avro (iki bin avro) ödenmesine;
(b)
Yukarıda bahsi geçen üç aylık sürenin bittiği tarihten itibaren, ödeme gününe kadar, Avrupa Merkez Bankasının kısa vadeli kredilere uyguladığı marjinal faiz oranına üç puan eklemek suretiyle elde edilecek oranda, yukarıda bahsedilen meblağa basit faiz uygulanmasına;
Bașvuranın adil tazmine ilișkin diğer taleplerinin reddedilmesine
karar vermiștir.
İșbu karar İngilizce olarak tanzim edilmiș olup, Mahkeme İç Tüzüğü’nün 77. maddesinin 2 ve 3. fıkraları uyarınca 27 Nisan 2021 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Hasan Bakırcı
Aleš Pejchal
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan