AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KAYITTAN DÜȘÜRÜLME KARARI Bașvuru No. 22658/10 Mustafa SÖNMEZSOY și alți 4 reclamanți / Türkiye (Ekteki tabloya bakınız) Președintele Branko Lubarda, judecătorii Pauliine Koskelo, Marko Bosnjak și directorul adjunct al Departamentului de Afaceri Juridice Vekili Viktoriya Maradudina, cu participarea Comisiei din 17 iunie 2021 Adunarea Europeană a Drepturilor Omului (Afacerea din İkikin Bölüm), a avut loc la data de 17 iunie 2021 ca urmare a unor plângeri și plângeri formulate în diferite date indicate în tabloul de audit, precum și a unor plângeri formulate în cadrul Tribunalului de Apel care solicită reducerea pretentiilor privind proprietatea de proprietate, iar reclamantul a fost considerat vinovat de o declarație de alarmă din partea Guvernului, care a făcut referire la următoarele plângeri și plângeri privind proprietatea de proprietate: art. 1 din Protocolul 6 din 2004 privind actele de drept în cauză, în temeiul articolului 1 din Protocolul 3 din Tratatul privind protecția persoanelor umane.
Guvernul a anunțat Curții, printr-o scrisoare din 5 februarie 2020, că reclamantul Cemal Altunun (cererea nr. 32021/11) a decedat la 2 noiembrie 2018. Avocatul reclamantului, la 16 aprilie 2020, a notificat Curții că moștenitorii săi doresc să continue cererea și a prezentat veraset ilamı și documentele de mandat. HUKUKİ DEĞERLENDİRME Curtea, având în vedere că obiectele reclamantelor sunt similare, consideră că este oportun să examineze în continuare o cerere a clienților săi. Curtea, având în vedere că Cemal Altunun a decedat la Carda Altunun și că moștenitorii săi (cum se arată în tabelul de mai jos), a anunțat că cererea de a se urma hotărârilor de plecare ale reclamantului a fost respinse. Curtea, având în vedere că Cemal Altunununun a început să depună declarațiile de încetare a procedurii, a decis să se pronunțe cu privire la o propunere de încetare a procedurii.
Guvernul a propus plata sumelor indicate în tabelul de mai jos reclamantelor și, în conformitate cu art. 37 § 1 (c) din Conventie, a invitat Curtea să elimine cererile de pe registru. Suma în cauză va fi transformată în suma în moneda valabilă la data plății și suma redusă în contul reclamantului în moneda în vigoare la data plății și va fi plătită în termen de trei luni de la notificarea deciziei adoptate de Curte. În cazul în care aceste părți au constatat că plata a fost efectuată în termen de trei luni, Guvernul va fi obligat să plătească suma în cauză până la o zi de la data primirii cererii de plată, în cazul în care nu a trecut termenul prevăzut la art. 37 § 1 (c) din Conventie, iar suma declarată în cauză nu a intrat în vigoare pentru Banca Europeană a Economiei.
Astfel, chiar dacă Curtea solicită continuarea procesului în dosarele reclamantelor, poate retrage din dosar cererile în temeiul articolului 37 § 1 (c) din Conventie, pe baza unei declarații unilaterale a Guvernului pârât (vezi în special Tahsin Acar/Turcia (întrebări) [BD], nr. 26307/95, §§ 75-77, AİHM 2003 VI].Curtea a stabilit în mod clar și în mod clar în ce privește plângerile în cauză cu privire la dreptul de acces la instanță (vezi, de exemplu, Curtea împotriva Turciei, nr. 22677/10, §§ 93-106, 30 octombrie 2018).În plus față de propunerile și sentințele în dosare similare, Curtea a stabilit în mod clar în ce privește sumele de bani care pot fi retrase din dosar, în ceea ce privește sumele de bani care pot fi retrase din dosarul în cauză, în ceea ce privește declarațiile și sentințele în cauză, în conformitate cu art. 37 din Conventie, cu condițiile prevăzute la art. 37 din Conventie, cu privire la declarațiile în cauză și în cazul în care se aplică o astfel de declarație.
Reclamanții au depus, de asemenea, următoarele plângeri în temeiul articolului 1 din Protocolul nr. 1 la Convenție: (i) autoritățile publice și-au îndeplinit obligațiile pozitive de a lua măsurile necesare pentru a preveni explozia și daunele provocate imobilelor lor. (ii) restricțiile încă în vigoare privind construcțiile eliberate de autoritățile competente după explozie, cauzate de scurgeri și riscul apariției unor noi explozii, au limitat grav utilizarea imobilelor. (iii) despăgubiri pentru daunele suferite de către reclamante în ciuda faptului că au fost protejate de către paznici. (i) Curtea a respins plângerile menționate în paragrafele (ii) și (iii) din acest articol, pentru că nu au fost examinate toate documentele și nu au fost respinsă nicio măsură de către autoritățile competente în temeiul articolului 125 din Tratatul privind libertatea de exprimare a opiniei (§§§ 35), iar plângerile privind încălcările de drept potrivit articolului 35 din Tratatul privind libertatea de exprimare a opiniei (§§ 359, 129, 359, 359, 359, 359) nu au fost încă acceptate ca măsuri în temeiul articolului 35 din Tratatul privind libertatea de exprimare a opiniei (§ 359, 359, 359, 359, 359, 359).
Curtea a decis, în unanimitate, că nu există nicio necesitate de a se acorda o soluție în cazul cererilor de lichidare (a se vedea hotărârea Kurșun, § 128). pe aceste teme, Curtea a decis, în unanimitate, că nu există nicio necesitate de a unifica cererile; că moștenitorii lui Cemal Altunun (a se vedea tabelul de mai jos) au dreptul de a urma procesele în locul reclamantului; că nu există nicio necesitate de a se lua în considerare procedurile prevăzute în vederea îndeplinirii condițiilor din declarația Guvernului și a obligațiilor exprimate în această declarație; că nu există nicio necesitate de a elimina cererile de lichidare în temeiul articolului 37 § 1 (c) din Convenție; că nu există nicio necesitate de a unifica cererile de lichidare; că nu există nicio necesitate de a revoca reclamațiile în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio necesitate de a revoca reclamațiile în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio necesitate de a revoca reclamațiile în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio necesitate de a revocațiune a reclamanților în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio necesitate de a revocațiune a reclamanților în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio necesitate de a revocațiune în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio obligație de a revocațiune în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio obligație de a revocațiune în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio obligație de a revocațiune în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio obligație de a revocațiune în temeiul articolului 1 din Convenție; că nu există nicio obligație de a revocațiune în temeiul articolului.
Çakan Abdulhamit Batman 15/04/2021 07/05/2021 5.400 solicitanlara clienți 3. 22687/10 30/03/2010 Abdullah YARGI 1970 Çakan Abdulhamit Batman 22/02/2021 30/03/2021 6.300 4. 69989/10 03/09/2010 Zübeyir İPEKYÜZ 1963 Çakan Abdulhamit Batman 22/02/2021 31/03/2021 6.300 5. 32021/11 14/01/2011 Cemal ALTUN 1947 (dată decesă 02/11/2018) Varisler Nurullah Altun Asiye Topçoğlu Hacer Direkçi Celal Altun Bilal Altun Ayete Cengiz Fethullah Altun Melike Türkan İbrahim Altun Melek Demir Türkan Zehra Yıldız Leyla Altun Mehmetanbaș Mehmetanbaș Bașkan Mehmetan Bașkan Erkencan Altun Masmetan Altun Altun Altun 22/02/2021 02/21/2021 5.400 Calități și clienți de diferite tipuri [Idită mai departe]
Bașvuru No. 22658/10
Mustafa SÖNMEZSOY ve 4 diğer bașvuru / Türkiye
(Ekteki tabloya bakınız)
Bașkan
Branko Lubarda,
Hâkimler
Pauliine Koskelo,
Marko Bosnjak
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı Vekili
Viktoriya Maradudina’nın katılımıyla, 17 Haziran 2021 tarihinde Komite halinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
Ekteki tabloda gösterilen çeșitli tarihlerde yapılan yukarıdaki bașvuruları ve Mahkemeden bașvurunun kayıttan düșürülmesini talep eden davalı Hükümet tarafından sunulan deklarasyonları göz önüne alarak gerçekleștirdiği müzakerelerin sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
Bașvuranların listesi ekteki tabloda yer almaktadır.
Söz konusu bașvurular, esas olarak, 3 Mayıs 2004 tarihinde Batman’da gerçekleșen bir yeraltı patlaması sonucu bașvuranların maruz kaldıkları maddi
hasar ile ilgilidir. Bașvuranların, süre sınırı kuralının hatalı uygulandığı iddiası nedeniyle tazminat talebinde bulunmak için hukuk mahkemelerine erișim sağlayamamalarına ilișkin Sözleșme’nin 6 § 1 maddesi kapsamındaki șikâyetleri ve patlamanın sonucu olarak mülkiyet haklarının ihlal edildiği iddiasına ilișkin Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesi kapsamındaki șikâyetleri Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmiștir.
Hükümet, 5 Șubat 2020 tarihli bir yazı ile bașvuran Cemal Altun’un (bașvuru no. 32021/11) 2 Kasım 2018 tarihinde vefat ettiğini Mahkemeye bildirmiștir. Bașvuranın avukatı, 16 Nisan 2020 tarihinde, varislerinin bașvuruyu sürdürme isteğini Mahkemeye bildirmiș ve veraset ilamı ile yetki belgelerini sunmuștur.
Mahkeme, bașvuruların konuları bakımından benzer olduklarını göz önünde bulundurarak, bunları tek bir kararda müștereken incelemeyi uygun görmektedir.
Mahkeme, Cemal Altun’un vefat ettiğini ve varislerinin (așağıda ekli tabloda belirtildiği üzere) bașvuranın bașlattığı yargılamaları takip etme isteğini dikkate almaktadır. Mahkeme, Cemal Altun’un varislerinin, bașvuranın yerine somut yargılamaları sürdürmeye hakları olduğunu tespit etmektedir.
Hükümet, Sözleșme’nin 6 § 1. maddesi kapsamında ileri sürülen hususların çözüme kavușturulması amacıyla tek taraflı deklarasyon düzenlemeyi teklif ettiğini Mahkemeye bildirmiștir. Hükümet ayrıca, Mahkemeden, Sözleșme’nin 37. maddesi uyarınca bașvuruların kayıttan düșürülmesine karar verilmesini talep etmiștir.
Hükümet, mevcut bașvurulara konu olan hukuk davalarının, mahkemeye erișim hakkına ilișkin olarak Sözleșme’nin 6. Maddesinde öngörülen standartları yerine getirmediklerini kabul etmiștir. Hükümet, ekteki tabloda belirtilen miktarların bașvuranlara ödenmesini teklif etmiș ve Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca Mahkemeyi bașvuruları kayıttan düșürmeye davet etmiștir. Söz konusu miktarlar, ödeme tarihinde geçerli olan döviz kuru üzerinden davalı Devletin para birimine çevrilecek ve Mahkeme tarafından kabul edilen kararın tebliğini müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Bu miktarların belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda, Hükümet, bahsi geçen sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödeme gününe kadar geçen sürede, yukarıda bahsedilen miktarlara, Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden basit faiz ödemeyi taahhüt etmiștir.
Bu ödeme, davanın nihai çözüme kavușturulduğu anlamına gelecektir.
İșbu karardan birkaç hafta önce, Hükümetin tek taraflı deklarasyon șartları bașvuranlara gönderilmiștir. Bașvuranlar, deklarasyon șartlarını kabul etmemișlerdir.
Mahkeme, așağıdaki gibi bir durumda, Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesinin davayı kayıttan düșürmesine imkân verdiğini gözlemlemektedir:
“… Mahkemenin saptadığı herhangi bir bașka gerekçeden ötürü, bașvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmezse”.
Dolayısıyla Mahkeme, bașvuranlar davalarının incelenmesinin sürdürülmesini talep etseler bile, davalı Hükümetin tek taraflı deklarasyonuna dayanarak Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca bașvuruları kayıttan düșürebilmektedir (bk. özellikle
Tahsin Acar/Türkiye
(ilk itirazlar) [BD], no. 26307/95, §§ 75-77, AİHM 2003 VI).
Mahkeme, mahkemeye erișim hakkına ilișkin șikâyetler ile ilgili olarak açık ve kapsamlı içtihatlar düzenlemiștir (bk. örneğin,
Kurșun/Türkiye,
no. 22677/10, §§ 93-106, 30 Ekim 2018).
Mahkeme, teklif edilen ve benzer davalarda hükmedilen miktarlarla tutarlı olan tazminat miktarının yanı sıra, Hükümetin deklarasyon metni kapsamında yer alan ikrarları dikkate alarak, bașvuruların bu kısmının incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir gerekçe olmadığı kanaatindedir (Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesi).
Mahkeme, yukarıdaki hususlar ıșığında, Sözleșme ve Protokolleri tarafından güvence altına alınan insan haklarına saygı ilkesinin , bașvuruların tek taraflı deklarasyonlara ilișkin kısımlarının incelemeye devam etmesini gerektirmediği kanısına varmaktadır (Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesinin
son cümlesi (in fine))
Mahkeme son olarak, Hükümetin tek taraflı deklarasyonundaki șartları yerine getirmemesi durumunda, Sözleșme’nin 37 § 2 maddesi uyarınca bașvuruların yeniden kayıt altına alınabileceğinin altını çizmektedir (bk.
Josipovic/Sırbistan,
(k.k.) no. 18369/07, 4 Mart 2008).
Yukarıda belirtilenler dikkate alınarak, bașvuranların Sözleșme’nin 6 § 1 maddesi kapsamındaki șikâyetlerine ilișkin olarak bu ekli listedeki bașvuruların kayıttan düșürülmesi uygundur.
Bașvuranlar aynı zamanda, Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesi kapsamında așağıdaki șikâyetlerde bulunmușlardır:
(i)
Devlet yetkilileri, patlamayı ve sonucunda tașınmazlarına gelen hasarı önlemek için gerekli önlemleri almaya ilișkin pozitif yükümlülüklerini yerine getirmemișlerdir.
(ii)
Devam eden sızıntı ve yeni patlamaların meydana gelme riski sebebiyle ilgili tarihte halen yürürlükte olan, patlamadan sonra yetkili makamlar tarafından yapılara ilișkin getirilen kısıtlamalar tașınmazlarının kullanımını ciddi șekilde kısıtlamıștır.
(iii)
Bilirkișiler tarafından tanınmasına rağmen maruz kaldıkları zarar tazmin edilmemiștir.
Mahkeme, (i) ve (ii) șikâyetlerine ilișkin olarak, bu șikâyetleri incelemiș ve elinde bulunan tüm belgeler ıșığında ve șikâyette bulunulan hususların yargı yetkisine girdiği ölçüde, söz konusu șikâyetlerin, Sözleșme’nin 34. ve 35. maddelerinde yer alan kabul edilebilirlik kriterlerini karșılamadıkları ya da Sözleșme ve Protokolleri ile öngörülen hak ve özgürlüklerin ihlaline ișaret etmedikleri kanaatine varmıștır (bk. yukarıda anılan
Kurșun
kararı, §§ 109, 125 ve 129-33).
Dolayısıyla, Mahkeme, bașvuruların bu kısmının Sözleșme’nin 35 § 4 maddesi uyarınca reddedilmesi gerektiği sonucuna varmaktadır.
Mahkeme, bașvuranların patlama nedeniyle tașınmazlarına gelen zararın tazminatını alamamalarına ilișkin yukarıda bahsedilen (iii) șikâyetleri ile ilgili olarak, Hükümetin söz konusu hukuk davalarında eksiklikler olduğuna yönelik ikrarını göz önünde bulundurarak bu șikâyetin kabul edilebilirlik veya esasının ayrıca
incelenmesine gerek olmadığını değerlendirmektedir (bk. yukarıda anılan
Kurșun
kararı, § 128).
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Bașvuruların birleștirilmesine;
Cemal Altun’un varislerinin (așağıda ekli tabloda belirtildiği üzere), bașvuranın yerine yargılamaları takip etmeye hakları olduğuna;
Davalı Hükümetin deklarasyonunda yer alan șartların ve yine bu deklarasyonda dile getirilen taahhütlerin yerine getirilmesi amacıyla öngörülen düzenlemelerin dikkate alınmasına;
Ekli listedeki Bașvuruların, Sözleșme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca kayıttan düșürülmesine;
Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokolün 1. maddesi kapsamında bașvuranların kaza nedeniyle ortaya çıkan maddi zarara karșı tazminat alamamalarına yönelik șikâyetin kabul edilebilirlik ve esasına yönelik ayrıca inceleme yapılmasına gerek olmadığına;
Bașvurunun geri kalan kısmının kabul edilemez olduğuna karar vermiștir.
İșbu karar, İngilizce dilinde tanzim edilmiș olup 8 Temmuz 2021 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Viktoriya Maradudina Yazı İșleri Müdür Yardımcısı Vekili
EK
Sözleșme’nin 6 § 1 maddesi ve Sözleșme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesi kapsamındaki șikâyetleri konu alan bașvurular
Sıra
No.
Bașvuru no. Bașvuru tarihi
Bașvuranın adı Doğum yılı
Temsilcinin Soyadı Adı ve Șehri
Hükümetin
Deklarasyonunun Alındığı Tarih
Bașvuranın Yazısının Alındığı Tarih
Maddi ve Manevi Zararlar ile Masraf ve Giderler için verilmesine hükmedilen meblağ
(avro cinsinden)
[I]
1.
22658/10
30/03/2010
Mustafa SÖNMEZSOY
1953
Çakan Abdulhamit Batman
22/02/2021
31/03/2021
5.400
2.
22671/10
30/03/2010
Salih OKAY
1955
Emine GÜLMÜȘ
1983
Çakan Abdulhamit Batman
15/04/2021
07/05/2021
5.400
bașvuranlara müștereken
3.
22687/10
30/03/2010
Abdullah YARGI
1970
Çakan Abdulhamit Batman
22/02/2021
30/03/2021
6.300
4.
69989/10
03/09/2010
Zübeyir İPEKYÜZ
1963
Çakan Abdulhamit Batman
22/02/2021
31/03/2021
6.300
5.
32021/11
14/01/2011
Cemal ALTUN 1947
(02/11/2018 tarihinde vefat etmiștir)
Varisler
Nurullah Altun Asiye Topçoğlu Hacer Direkçi Celal Altun
Bilal Altun Ayșete Cengiz Fethullah Altun Melike Türkan İbrahim Altun Melek Demir Türkan Tașan Zehra Yıldız Leyla Altunbaș Mehmet Senan Altun Perihan Altun Hatun Altun
Erken Mehmet Masum Batman
22/02/2021
02/04/2021
5.400
CemalAltun’un varislerine müștereken
[I]
Bașvurana yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmak üzere.