AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRİK HAKKINDA HAKKINDA HAKKINDA HAKKINDA No. 16682/15 Hamza EKİZ/Türkiye Bașkan , Pauliine Koskelo, Hâkimler , Lorraine Schembri Orland , Davor Derenčinović , și Asistentul Directorului Departamentului Afacerilor Scrivite Dorothee von Arnimin, cu participarea Comitetului adunat la 23 mai 2023 în cadrul Curții Europene a Drepturilor Omului (Divisiunea a doua), a fost înființat în 1964 și a fost înființat în anul 1964, în calitate de prima parte a procesului de recunoaștere a drepturilor omului, a fost încheiat în anul 2016, în calitate de prima parte a procesului de recunoaștere a drepturilor omului, a fost încheiat în anul 2016, în calitate de prima parte a procesului de recunoaștere a drepturilor omului, a fost înființat în anul 2016, în calitate de prima parte a procesului de recunoaștere a drepturilor omului, a fost înființat la 28 martie, în anul 2012, în calitate de primă parte a procesului de recunoaștere a drept proces de recunoaștere a drept drepturi, a drepturile omului, a fost înregistrat în anul 2012, în calitatea de judecător în anul 2012, în calitate de judecător în anul 2012, în calitate de judecător în anul 2012, în calitate de judecător în anul 2012, în calitate de judecător în anul 2012, în calitate de judecător în calitate de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător (în calitare, în calitare în calit de judecător în calit de judecător în calit de judecător în calit de
Reclamația are legătură cu o acuzație că sentințele penale împotriva reclamantului au fost nedrepte, datorită faptului că instanțele locale nu au respectat dreptul reclamantului de a fi reprezentat de un avocat ales de el și că asistența legală acordată reclamantului în timpul procesului a fost ineficientă. 2. reclamantul a fost judecat și mai târziu condamnat pe 29 iunie 1994 pentru implicarea sa în uciderea unui bărbat pe nume F.K. 3. reclamantul, pe 6 noiembrie 1998, a desemnat doi avocați, C.Ö. și U.A., pentru a-l reprezenta în procesul penal din fața Curții Penale Aface Kastamonu.
La aceeași audiere, din 23 martie 2011, la Curtea de Pedepse Grele din Kastamonu, în care procurorul Republicii a prezentat cererea de plecare a cauzei și avocații apărării clientului, judecat în aceeași cauză, au prezentat declarațiile lor. U.Y.Y. a venit la instanță doar atunci; pe aceasta, instanța de judecată a cerut să fie citite motivele de plecare ale procurorului Republicii, alte dovezi din istoria documentelor și alte dovezi ale procurorului, care au fost luate în absența lui U.Y.Y., și să fie judecată propria justiție.
Pe motiv că guvernul a ascuns de Curtea că o cerere individuală, care a prezentat prima contestație și care a fost făcută anterior de avocatul reclamantului (N. Ekiz) și care a implicat o afirmație de nerezonalitate a sentințelor penale în cauză în litigiul concret, a fost decisă inadmisibilă de către Curtea Constituțională pentru că a fost făcută în afara termenului, Curtea a susținut că a abuzat de dreptul individual al reclamantului în sensul articolului 35 § 3 (a) din Convenție.
În sensul articolului 35 § 3 (a) din Conventie, termenul de "neutilizare" trebuie înteles ca orice comportament al reclamantului care este în mod evident contrar scopului dreptului individual de solicitare prevăzut de Conventie si care împiedică buna functionare a Curtii sau buna executare a procedurilor din fata Curtii (vezi S.L. si J.L./Hırvatistan , nr. 13712/11, § 48, 7 mai 2015).Curtea refuza, printre altele, un solicitant pentru ca acesta nu a prezentat date incomplete sau pentru ca aceste informatii au fost in mod special legate de proces si nu a prezentat o jurisdictie suficienta pentru explicarea acestor informatii, conform Conventiei 35 § 3 din Conventie, in urma utilizarii necorespunzatoare a dreptului de solicitare, din cauza utilizarii necorespunzatoare a acestora, in cazul in care acesta nu este reprezentat de Comitetul de judecata (§ 22-10, 15/10, 15/10/2014, § 26-10, 15/10/2015, § 27-10, 15/10/2017, § 27-10, 15/10/2017, § 28/10, Oct.2012, § 27-10, Oct.2012, § 28-10, Oct.2012, § 28-10, Oct.2017, § 28-10, Oct.2017, § 28-110), dar nu poate fi definit in mod clar in orice alt mod.
Cu toate acestea, Curtea observă că, mai târziu, Curtea a constatat că avocatul reclamantului, pe baza unei date anterioare, care era 15 mai 2013, a depus în numele reclamantului o cerere privind plângerile depuse în fața Curții de judecată Ancaș. În mod clar, Curtea de judecată a constatat că, în cadrul primei cereri de judecată, în afara limitelor de 30 de zile, a avut loc o întâlnire aproape neaceptabilă cu avocatul Ancaș. În plus, Curtea de judecată a anunțat, în mod special, că a fost trimisă o notificare în fața instanței de judecată Ancaș. În plus, Curtea de judecată a observat că, în urma unor evoluții similare, în data de 21 martie 2015, a existat suficiente dovezi că avocatul reclamantului a depus în fața Curții de judecată Ancaș plângeri în legătură cu o altă situație.
În plus, reclamantul nu a prezentat niciun motiv în ceea ce privește posibilitatea de a furniza informațiile în cauză, pe lângă un motiv rezonabil (kıyaslayınız, G.I.E.M. S.R.L. și Alții/İtalya [BD], nr. 1828/06 și alți 2 reclamanti, § 173, 28 iunie 2018).Conform Curții, informațiile pe care reclamantul nu le-a divulgat au legătură cu un aspect important al reclamantului și au importanță în primul rând din punctul de vedere al consumării căilor de atac, în ceea ce privește admisibilitatea cererii.În aceste condiții, Curtea a adoptat o decizie care are un efect determinant asupra admisibilității cererii și a datei de judecată, prin care a decis că este necesar să se asigure că reclamantul primește informații importante și să se folosească în mod corespunzător de aceste informații pentru a-și asigura dreptul de a face abuz de drepturile sale, astfel încât reclamantul să fie obligat să își exercite dreptul de a face abuz de drepturile sale.
Bașvuru No. 16682/15
Hamza EKİZ/Türkiye
Bașkan
,
Pauliine Koskelo,
Hâkimler
,
Lorraine Schembri Orland,
Davor Derenčinović
,
ve
Bölüm Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Dorothee von Arnim’in katılımıyla 23 Mayıs 2023 tarihinde Komite olarak toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
1964 yılında doğan ve Giresun’da ikamet eden ve ilk olarak, İstanbul Barosuna kayıtlı bir avukat olan N. Ekiz ve daha sonra, 28 Haziran 2021 tarihli bir yazıyla Mahkemeye gönderilen yetki belgesiyle temsilcisi olarak atadığı Giresun Barosuna kayıtlı bir avukat olan Z.B. Konal tarafından temsil edilen Hamza Ekiz (“bașvuran”) adlı bir Türk vatandașı tarafından, İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına ilișkin Sözleșme’nin (“Sözleșme”) 34. maddesi uyarınca, 24 Mart 2015 tarihinde, Türkiye Cumhuriyeti aleyhine Mahkemeye yapılmıș olan bașvuruyu (no. 16682/15),
Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı İnsan Hakları Dairesi Bașkanı Hacı Ali Açıkgül tarafından temsil edilen Türk Hükümetine (“Hükümet”), adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilișkin șikâyetlerin bildirilmesi ve bașvurunun geri kalan kısmının kabul edilemez olduğunun beyan edilmesi kararını,
ve tarafların beyanlarını dikkate alarak,
Gerçekleștirilen müzakereler sonucunda așağıdaki kararı vermiștir:
1.
Bașvuru, yerel mahkemelerin bașvuranın kendi seçtiği bir avukat tarafından temsil edilme hakkına saygı göstermemeleri ve yargılama sırasında bașvurana sağlanan avukat yardımının etkili olmadığı iddiası nedeniyle bașvuran aleyhindeki ceza yargılamalarının adil olmadığı iddiası ile ilgilidir.
2.
Bașvuran, 29 Haziran 1994 tarihinde F.K. adlı bir kișinin öldürülmesi olayına karıștığı gerekçesiyle yargılanmıș ve daha sonra mahkûm edilmiștir.
3.
Bașvuran, 6 Kasım 1998 tarihinde, Kastamonu Ağır Ceza Mahkemesi önündeki ceza yargılamasında kendisini temsil etmek üzere C.Ö. ve U.A. adlı iki avukat tayin etmiștir. C.Ö. yargılama bașlamadan önce vefat etmiș, U.A. ise ceza yargılaması halen devam ederken kendi isteğiyle avukatlıktan çekilmiștir. Bașvuranın beyanlarına göre, 23 Aralık 1999 tarihinde yapılan durușma, kendisinin ve Avukatı U.A.’nın katıldığı son durușmaydı. Bu durușma sırasında, yargılamayı yürüten mahkeme, bașvuranın durușmalara katılma yükümlülüğünden muaf tutulma talebini kabul etmiștir.
4.
Yukarıda belirtildiği üzere, U.A., 9 Mart 2007 tarihinde, kendi isteğiyle avukatlıktan çekilmiș ve Ordu Barosu üyeliği sona ermiștir.
5.
Ü.Y.Y., 19 Ocak 2011 tarihinde, bașvuranın resmi olarak atanmıș avukatı olarak görevlendirilmiș, ancak yargılamanın son durușmasından önce yalnızca bir durușmaya katılmıștır.
6.
Son durușma, 23 Mart 2011 tarihinde, Kastamonu Ağır Ceza Mahkemesinde yapılmıș, bu durușmada Cumhuriyet savcısı davanın esasına ilișkin mütalaasını sunmuș ve bașvuranla aynı dava kapsamında yargılanan müșterek sanığın savunma avukatları son beyanlarını sunmușlardır. Ü.Y.Y. ancak o zaman mahkemeye gelmiș; bunun üzerine, yargılamayı yürüten mahkeme, Cumhuriyet savcısının mütalaasını, belgeye dayalı diğer delilleri ve Ü.Y.Y.’nin yokluğunda atılan usuli adımları okumuș ve Ü.Y.Y.’den savunmasını yapmasını istemiștir. Ü.Y.Y., bașvuran aleyhindeki hususları kabul etmediğini belirtmiș ve mahkemeden, güvenilir ve tartıșmasız delillerin yokluğunda, beraat kararı vermesini talep etmiștir. Yargılamayı yürüten mahkeme, durușmanın sonunda, bașvuranın davadaki mağduru öldürtmek isteyen kișiyi bir tetikçiyle tanıștırdığını sabit bularak, bașvuranı mahkûm etmiș ve ömür boyu hapis cezasına çarptırmıștır. Aynı tarihte Ü.Y.Y. karara karșı kısa bir temyiz dilekçesi sunmuștur.
7.
Bașvuran, Mahkeme önünde, yargılamayı yürüten mahkemenin kararından SMS yoluyla haberdar olduğunu iddia etmiștir. Bunun üzerine, bașvuran, kendi avukatını tutmuș ve mahkûmiyetine karșı gerekçeli bir temyiz dilekçesi sunarak, diğer hususların yanı sıra, yargılamayı yürüten mahkemenin kendisine bilgi vermeden avukat tayin etme kararından ve Ü.Y.Y. tarafından atılan adımların yetersizliğinden șikâyetçi olmuștur.
8.
Yargıtay, 6 Kasım 2012 tarihinde, yargılamayı yürüten mahkemenin kararını onamıștır.
9.
Bașvuranın o dönemdeki avukatı N. Ekiz, 15 Mayıs 2013 tarihinde, bașvuran adına Anayasa Mahkemesine bireysel bașvuruda bulunmuș ve yargılamayı yürüten mahkemenin bașvurana yeni bir avukat tayin etmeden önce onu bilgilendirmemesinin ve bașvurana yargılama sırasında sağlanan avukat yardımının etkili olmamasının, bașvuranın adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini ileri sürmüștür. Anayasa Mahkemesi, 26 Eylül 2013 tarihinde, bașvurunun otuz günlük süre sınırı dıșında yapıldığı gerekçesiyle kabul edilemez olduğuna karar vermiștir.
10.
Bașvuranın kendisi, 3 Șubat 2014 tarihinde, Anayasa Mahkemesine bireysel bașvuruda bulunmuș ve kendisi adına yapılan önceki bașvuruda yer alan ifadeler ile neredeyse aynı olan ifadeleri kullanarak aynı insan hakları ihlallerinden șikâyetçi olmuștur. Anayasa Mahkemesi, 30 Haziran 2014 tarihinde, bașvuranın ve avukatının ceza yargılamasını takip ederken gereken özeni göstermemiș olduğu dikkate alındığında bașvuranın adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine dair herhangi bir bulgu bulunmadığını tespit ederek, bașvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar vermiștir. Bu karar, bașvurana 13 Ekim 2014 tarihinde tebliğ edilmiștir.
11.
Bașvuran, 24 Mart 2015 tarihinde, Mahkemeye somut bașvuruyu yapmıștır.
12.
Hükümet, ilk itirazını yapmıș ve bașvuranın, avukatı (N. Ekiz) tarafından daha önce yapılan ve somut davada söz konusu olan ceza yargılamalarının adil olmadığı iddiasıyla da ilgili olan bireysel bașvurunun Anayasa Mahkemesi tarafından süresi dıșında yapıldığı için kabul edilemez olduğuna karar verildiğini Mahkemeden sakladığı gerekçesiyle, Sözleșme’nin 35 § 3 (a) maddesi anlamında bireysel bașvuru hakkını kötüye kullandığını öne sürmüștür. Hükümete göre, bașvuran, Anayasa Mahkemesi önündeki hukuk yolunu düzgün bir șekilde tüketme yükümlülüğünü yerine getirmiș gibi göstererek, Mahkemeye geçerli bir bașvuruda bulunabilmek için Anayasa Mahkemesine ikinci bir bireysel bașvuruda bulunmuștur. Anayasa Mahkemesine yapılan ilk bireysel bașvurunun, Anayasa Mahkemesi tarafından ikinci bireysel bașvurunun reddedilmesinden sonra bu Mahkemeye somut bașvuruyu yapan aynı avukat tarafından yapılmıș olması dikkate diğer bir husustur. Bu koșullar altında, Hükümet, bașvuranın kendisi adına Anayasa Mahkemesine yapılan önceki bireysel bașvuruyu Mahkemeye bildirmemesinin, bireysel bașvuru hakkının kötüye kullanılması anlamına geldiğini değerlendirmiștir. Bu temelde, Hükümet, Mahkemeyi, bașvurunun kabul edilemez olduğuna karar vermeye davet etmiștir.
13.
Bașvuran, Hükümet tarafından öne sürülen itirazla ilgili herhangi bir görüș sunmamıștır.
14.
Sözleșme’nin 35 § 3 (a) maddesi anlamında “kötüye kullanma” kavramı, bașvuranın, Sözleșme’de öngörülen bireysel bașvuru hakkının amacına açıkça aykırı olan ve Mahkemenin düzgün ișleyișini veya Mahkeme önündeki yargılamaların düzgün bir șekilde yürütülmesini engelleyen herhangi bir davranıșı olarak anlașılmalıdır (bk.
S.L. ve J.L./Hırvatistan
, no. 13712/11, § 48, 7 Mayıs 2015). Mahkeme, bir bașvurunun, diğer sebepler arasında, bașvuranın eksik veya yanıltıcı bilgiler sunması ve özellikle bu bilgilerin davanın özüyle ilgili olması ve bu bilgilerin açıklanmamasına dair yeterli bir açıklamanın sunulmamıș olması hâlinde, Sözleșme’nin 35 § 3 maddesi uyarınca bașvuru hakkının kötüye kullanılması nedeniyle reddedilebileceğini yinelemektedir. Ancak, bu tür durumlarda, bașvuranın Mahkemeyi yanıltma niyeti her zaman yeterli ve kesin bir șekilde tespit edilmelidir (bk.
Gross/İsviçre
[BD], no. 67810/10, § 28, AİHS 2014 ve buradaki diğer atıflar ile birlikte, ve
Komatinović
/
Sırbistan
(k.k.), no.
75381/10, 29 Ocak 2013 ve buradaki diğer atıflar ile birlikte). Bir temsilcinin bu konudaki her türlü ihmali, ilke olarak, bașvuranın kendisine atfedilebilir (bk.,
Bekauri/Gürcistan
(ilk itiraz), no.
14102/02, §§ 22-25, 10 Nisan 2012, ve
Martins Alves/Portekiz
(k.k.), no.
56297/11, §§ 16-17, 21 Ocak 2014).
15.
Somut davada, Mahkeme, kendisine sunulan bașvuru formunda, bașvuranın, Sözleșme’nin 6. maddesi kapsamında ceza yargılamalarının adil olmadığı iddiasına ilișkin șikâyetleriyle ilgili iç hukuktaki nihai kararın, Anayasa Mahkemesinin aynı șikâyetlerin açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verdiği 30 Haziran 2014 tarihli kararı olduğunu belirttiğini kaydetmektedir. Bununla birlikte, Mahkeme, daha sonra Mahkemeye somut bașvuruyu yapan avukatın, önceden, 15 Mayıs 2013 tarihinde, bașvuran adına Anayasa Mahkemesine aynı șikâyetlerle ilgili bir bașvuruda bulunduğunu gözlemlemektedir. Önemli bir șekilde, Anayasa Mahkemesi, söz konusu ilk bașvurunun otuz günlük süre sınırı dıșında yapıldığı gerekçesiyle kabul edilemez olduğuna karar vermiștir. Ayrıca, Anayasa Mahkemesine gönderilen iki bașvuru formunda, aynı șikayetlerin neredeyse aynı șekilde sunulması nedeniyle dikkat çekici bir benzerlik bulunmaktadır. Yukarıdaki hususlar dikkate alındığında, Anayasa Mahkemesinin, nihayetinde șikâyetin her halükârda açıkça dayanaktan yoksun olduğu sonucuna varmıș olsa da, gerekçeleriyle kanıtlandığı üzere, daha önce nihai bir karar vermiș olduğu davanın esası hakkında hatalı bir șekilde ikinci bir inceleme yapmıș olduğu görülmektedir. Yine de Mahkeme, yukarıda belirtilen gelișmelerden, yalnızca Hükümetin 21 Nisan 2021 tarihli görüșleriyle haberdar olmuștur. Yukarıdaki unsurlar ıșığında, Mahkeme, ayrıca, bu gelișmelerin, avukat tarafından temsil edilen bașvuran tarafından 24 Mart 2015 tarihinde somut bașvuru yapıldığı sırada bilindiğinin yeterli kesinlikte tespit edildiği kanısındadır.
16.
Ayrıca, bașvuran, söz konusu bilgileri sunmamasındaki ihmaline ilișkin olarak, makul bir gerekçe bir yana, herhangi bir gerekçe ileri sürmemiștir (kıyaslayınız,
S.R.L. ve Diğerleri/İtalya
[BD], no. 1828/06 ve diğer 2 bașvuru, § 173, 28 Haziran 2018).
Mahkemeye göre, bașvuranın açıklamadığı bilgiler, bașvurunun önemli bir yönüyle ilgilidir ve bașta iç hukuk yollarının tüketilmesi hususu olmak üzere, bașvurunun kabul edilebilirliği açısından önem tașımaktadır. Bu koșullar altında, Mahkeme, bașvuranın, bașvurunun kabul edilebilirliği ve esası üzerinde belirleyici etkisi olabilecek önemli bilgileri kasten sakladığı ve böylece bireysel bașvuru hakkını kötüye kullandığı sonucuna varmak zorundadır (karșılaștırınız
Al-Nashif
/
Bulgaristan
, no. 50963/99, § 89, 20 Haziran 2002, ve
Zličić/Sırbistan
, no. 73313/17 ve 20143/19, §§ 5556, 26 Ocak 2021; ve kıyaslayınız yukarıda anılan
G.I.E.M. S.R.L. ve Diğerleri
, §
174).
17.
Dolayısıyla, Sözleșme’nin 35 §§
3
(a) ve 4 maddesi uyarınca, Hükümetin ilk itirazı kabul edilmeli ve bașvurunun kabul edilemez olduğuna karar verilmelidir.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Bașvurunun kabul edilemez olduğuna
karar vermiștir.
İșbu karar, İngilizce olarak tanzim edilmiș olup, 15 Haziran 2023 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Dorothee von Arnim
Pauliine Koskelo
Yazı İșleri Müdür Yardımcısı
Bașkan