Ured zastupnika Republike Hrvatske pred Evropskim sudom za ljudska prava. Sva prava pridržana. Permisia de a republica acest rezumat este acordată exclusiv în scopul includerii în baza de date HUDOC de la Curtea. © Office of the Representative of the Republic of Croatia before the European Court of Human Rights. All rights reserved. Permisia de a republica acest rezumat a fost acordată numai în scopul includerii sale în baza de date HUDOC a Curții. © Bureau de l'Agent de la Republic of Croatia before the European Court of Human Rights. © Office de l'Agent de la Croatie devant la Cour européenne des droits de l'homme. Tous droits réservés. L'autorisation de republier ce résumé a été accordée dans le seul but de son inclusion dans la base de données HUDOC de la Cour de Justice.
© ČŽETEK PRESUDE PROVESUDE VESTE PREVESUTE VIĆAJE 7.3. După ce a fost internat de un medic de serviciu care a consumat antipsihotice, P.Z. a fost internat în camera de terapie intensivă a clinicii de psihiatrie, unde a fost tratat anterior ca pacient ambulant cu schizofrenie paranoidă și hipertensiune. În clinica de psihiatrie, P.Z. a fost transportat într-o mașină de urgență pentru ajutor de poliție, deoarece era agresiv și a fost prieten cu membrii familiei sale. După ce a fost internat de un medic de serviciu care a luat antipsihotice, P.Z. a fost internat în camera de terapie intensivă a clinicii de psihiatrie, unde a fost tratat anterior ca pacient ambulant cu schizofrenie paranoidă și hipertensiune.
În dimineața de mâine, după ce a fost internat la clinica de psihiatrie, P.Z. a început să facă tratament verbal, P.Z. a început să facă tratament cu apă electrică, iar în cele din urmă a început să facă tratament cu apă electrică, iar în cele din urmă a trebuit să facă alte două interogări cu alte persoane. OPCJENA a depus o plângere în fața Curții Europene a Justiției pentru încălcarea articolului 2. a Convenției, considerând că utilizarea paralizatorului electric nu a fost suficient de reglementată și că utilizarea neîndemânată a acestuia a cauzat moartea fratelui ei, care este pacient psihiatric și pacient de spital. De asemenea, a considerat că investigația efectuată nu a fost eficientă.
OCJENA a adoptat o plângere în fața Curții Europene a Justiției pentru art. 2. a Convenției - aspectul material al dreptului la viață garantat de art. 2. a Convenției pentru protecția statului membru creează o obligație pozitivă de a lua măsuri adecvate pentru a proteja viața celor aflați sub competența sa, inclusiv norme de drept care nu sunt adecvate pentru a proteja dreptul la funcționarea eficientă a sistemului de reglementare a vieții (Cavitatea Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglavoglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Triglu, Trig În contextul propunerii personalului spitalului, ESLJP a solicitat autorităților medicale și instituțiilor psihiatrice care se ocupă cu persoanele cu tulburări mintale, în conformitate cu standardele internaționale [1] , îngrijirea pacienților să fie organizată într-un mod care să ofere condiții de siguranță,
permisiunea unui număr mare de personal profesional instruit pentru a proteja pacienții și a preveni dezvoltarea de riscuri de deces. Mai mult, când se afla în această poziție, P.Z. nu mai era un pericol pentru viața altora și nu mai reprezenta un pericol real pentru fugă. Mai mult, ESLJP nu a putut stabili dacă el a învățat să folosească paralizatorul electric fără a avea nevoie de el. ESLJP a putut stabili în practica sa în care a stabilit că utilizarea paralizatorului electric reprezintă o formă gravă de traumatism care poate provoca o boală a paralizatorului (L.Z. Grozyev, contra-pătrăitorul de paralizator, p. 5161/Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z.
P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P.Z. P. P.Z. P.Z. P.Z. P. P.Z. P.Z. P. P.Z. P.Z. P. P.Z. P.Z. P. P. P.Z. P. P.Z. P. P.Z. P. P. P.Z. P. P.Z. P. P.Z. P. P. P.Z. P. P. P. P. P. P.Z. P. P. P. P. P. P. P. P. P.Z. P. P. P. P. P. P. P.Z. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. P. În concluzie, ESLJP a subliniat că nu există nimic neobișnuit în faptul că persoanele care au fost spitalizate într-o clinică de psihiatrie să fie atacate sau să devină violente. mai mult, având în vedere circumstanțele în care P.Z. a fost adusă în clinica de psihiatrie și faptul că a fost cunoscută anterior ca un pacient ambulatoriu de lungă durată, personalul medical al spitalului a putut să prevadă în mod rezonabil că P.Z.
va avea atacuri psihotice sau nu ar fi putut fi atacat atunci când a avut loc atacul. Toate acestea arată că clinicile de psihiatrie nu au fost dotate cu personal pentru a rezolva astfel de situații și că este moral să se apropie de un nivel de ajutor special, ca și poliția, și să se informeze cu privire la datele necesare înainte de a utiliza o intervenție de urgență. În contextul intervenției poliției în spital, ESLJP a subliniat că o astfel de acțiune se face numai în anumite circumstanțe, deoarece spitalele trebuie să fie echipate și echipate în așa fel încât să poată rezolva situațiile incidente care ar putea apărea în ele. Nu, atunci când intervenția poliției este necesară într-o instituție psihiatrică, ea trebuie să fie coordonată și în colaborare cu personalul medical care este obligat să informeze polițiștii despre riscurile intervenției.
ESLJP a observat că, în timpuri relevante, în Cehia nu există școli sau posturi de medicină care să ofere asistență fără a fi însoțite de o persoană. 9264/15, §96., 6 noiembrie 2022.) și că aceeași autoritate a reacționat imediat după evenimentul fatal și din proprie inițiativă, ESLJP nu a avut nicio obiecție cu privire la brzină și independența anchetei dovedite.
Cu toate acestea, analizând adecvarea deciziilor de anchetă și temelia lor, ESLJP a subliniat că: - GISS nu a spitalizat imediat polițiștii care au participat la o intervenție la o clinică psihiatrică, din cauza căreia propusta nu a exclus posibilitatea de a fi vinovată; - nu a exclus posibilitatea de a fi vinovat polițiștii fără să fie vizitat în conformitate cu ancheta (nimivisitor) și a adoptat principiul că polițiștii nu au folosit violență în conformitate cu ancheta (nimivisitor) prin care polițiștii nu au încercat să pună în aplicare în mod clar datele lor de descriere a evenimentului, deși au fost puși în discuție datele lor de descriere a evenimentului, datorită a unor dovezi repetate pe care le-a raportat poliția.
- 24/02/2015 - De asemenea, poliția nu a putut să pună în aplicare informații de bază asupra evenimentelor, pe baza cărora nu au fost puse în aplicare măsuri de natură, cum ar fi violența electrică. - 14/02/2015 - De asemenea, poliția nu a putut să pună în aplicare informații de natură în mod detaliat asupra celor care au fost vizitați în față, de către ofițerii din Tunis, dar nu a încercat să stabilească posibilitatea de a fi vinovat în mod corespunzător. - de a unor informații de abilitățiuni de a acest tip de violență, de natură, de exemplu, de exemplu, de a unei violență, de natură, de natură medicală. Toate aceste deficiențe în ceea ce privește caracterul adecvat al procedurilor de anchetă efectuate arată că ancheta nu a fost efectuată în conformitate cu art. 3 din Convenție.
Prin urmare, Curtea Europeană a Justiției a stabilit că a avut loc o încălcare a aspectului procedural al articolului 2 din Convenție. PRAVEDNA A COSTAT EUR 25.000 pentru daune nemonetare și EUR 4.000 pentru cheltuieli și cheltuieli [1] Raportul Comitetului European pentru Prevenirea Torturii și Tratamentului Inhuman sau Degradant pentru Cehia Instrumente de investigare în instituții de psihiatrie pentru adulți (CPT/Inf2017) [2] Documentul de investigare este în limba hratică.[3] Documentul de investigare este în limba hratică.
© Ured zastupnika Republike Hrvatske pred Europskim sudom za ljudska prava. Sva prava pridržana. Dopuštenje za ponovno objavljivanje ovog sažetka dano je isključivo u svrhu uključivanja u HUDOC bazu podataka Suda. © Office of the Representative of the Republic of Croatia before the European Court of Human Rights. All rights reserved. Permission to re-publish this summary has been granted for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC. © Bureau de l’Agent de la République de Croatie devant la Cour européenne des droits de l’homme. Tous droits réservés. L’autorisation de republier ce résumé a été accordée dans le seul but de son inclusion dans la base de données HUDOC de la Cour.
ZAHTJEV BR. 26074/18 Povreda prava na život pacijenta psihijatrijske klinike nakon policijske intervencije u kojoj je korišten električni paralizator ČINJENICE P.Z., brat podnositeljice zahtjeva, primljen je na jedinicu za intenzivnu njegu klinike za psihijatriju, u kojoj se prethodno liječio kao ambulantni pacijent od paranoidne shizofrenije i hipertenzije. U kliniku za psihijatriju P.Z. je prevezen u kolima hitne pomoći uz pratnju policije jer je bio agresivan i prijetio članovima svoje obitelji. Nakon što je ga pregledao dežurni liječnik te mu je dan antipsihotik P.Z. se smirio te je smješten u običnu sobu jer su sve sobe intenzivne njege bile zauzete. Sutradan ujutro, nakon verbalnog sukoba s osobljem bolnice, P.Z.
je počeo uništavati inventar bolnice i razvaljivati vrata soba u kojima su bili smješteni drugi pacijenti. Redar bolnice pokušao ga je smiriti, no P.Z. ga je oborio na tlo te ga počeo žestoko tući a potom i gušiti vatrogasnim crijevom. Uz pomoć druga dva člana osiguranja redar je spašen, ali ni svi zajedno nisu uspjeli obuzdati P.Z.-a te je pozvana policija. P.Z. je potom počeo čupati stropne ploče i izvlačiti električne žice i prskati ih vodom. Kratko se konzultiravši s medicinskim osobljem policija je utvrdila da mora intervenirati bez odgode jer P.Z. nije reagirao na njihova upozorenja i nastavio je špricati vodu po izloženim elektronskim kablovima. Koristeći madrac kao štiti, dva policijska službenika uspjela su pristupiti P.Z.-u te ga oboriti licem prema podu, no nisu ga uspjeli obuzdati.
S obzirom da se P.Z. i dalje jako opirao i da se sve odvijalo u uskom hodniku zbog kojeg se drugi policijski službenici nisu mogli priključiti obuzdavanju, policija je smatrala da P.Z. predstavlja neposrednu prijetnju životu i zdravlju prisutnih te da su ispunjeni svi uvjeti za upotrebu električnog paralizatora. P.Z. je pogođen sondama koje je električni paralizator izbacio, no nije ostao paraliziran već se nastavio opirati zbog čega je postupak ponovljen ukupno tri puta. Nakon toga su policijski službenici uspjeli djelomično obuzdati P.Z.-a te mu je medicinska sestra dala dvije injekcije za smirenje. P.Z-a su potom okrenuli na leđa te utvrdili da je poplavio i da nema puls. Pokušaji reanimacije bili su neuspješni te je P.Z.
proglašen mrtvim. Istoga dana policijski službenici koji su sudjelovali u intervenciji u klinici za psihijatriju sastavili su zapisnik o događaju te o mjerama prisile primijenjenim prema P.Z.-u. Također, smrt P.Z. prijavljena je i Generalnom inspektoratu sigurnosnih službi(GISS) koji je odmah započeo istragu te inicirao kazneni postupak zbog eventualnog počinjenja ubojstva iz nehaja. Po provedenoj obdukciji i sukladno vještačkom nalazu, utvrđeno je da je P.Z. umro od srčane aritmije bez jasnog zaključka o tome koliko su tom uzroku doprinijeli vanjski faktori kojima je P.Z. bio izložen neposredno prije smrti. Utvrdivši da su policijski službenici bili obučeni za upotrebu električnih paralizatora te da su postupili u skladu s važećim propisima, zaključeno je da nitko nije kazneno odgovoran za smrt P.Z.
te je kazneni postupak obustavljen. Protiv predmetne odluke podnositeljica se žalila, ali njezine žalbe državnom odvjetništvu i naknadno podnesena ustavna tužba su odbačene. PRIGOVOR Podnositeljica je pred ESLJP-om prigovorila zbog povrede članka 2. Konvencije smatrajući da upotreba električnog paralizatora nije bila dovoljno regulirana te da je njegova nesmotrena upotreba uzrokovala smrt njezinog brata koji je bio psihijatrijski bolesnik i pacijent bolnice. Također, smatrala je da provedena istraga nije bila učinkovita. OCJENA ESLJP-a Članak 2. Konvencije - materijalni aspekt Pravo na život koje se jamči člankom 2. Konvencije za državu članicu stvara pozitivnu obvezu poduzimanja odgovarajućih radnji kako bi zaštitila živote onih koji su pod njezinom nadležnošću, što podrazumijeva usvajanje pravnog okvira usmjerenog ka zaštiti prava na život te učinkovito funkcioniranje tog regulatornog okvira ( Cavit Tınarlıoğlu protiv Turske , br.
3648/04, § 86, 2. veljače 2016.). U kontekstu djelovanja policijskih službenika, koji su ovlašteni u određenim okolnostima primijeniti i smrtonosnu silu, navedeno znači da policijske operacije moraju biti dovoljno regulirane kako bi se izbjegla proizvoljnost i zlouporaba pri primjeni sile te nepotrebne nesreće ( Makaratzis protiv Grčka [VV] , br. 50385/99, stavak 58., ECHR 2004-XI). U slučaju zdravstvene zaštite, pozitivne obveze pretpostavljaju obvezu donošenja odgovarajućih odredbi kojima se osigurava visoka razina profesionalnih standarada među zdravstvenim radnicima i obveza bolnica da usvoje odgovarajuće mjere za zaštitu života pacijenata ( Calvelli i Ciglio protiv Italija [VV] , stavak 48., ECHR 2002-I, br.
62439/12, 17. rujna 2020.). Primjenjujući istaknuta načela na predmet podnositeljice, ESLJP je uočio da su nacionalne vlasti učinile dva ključna propusta: (i) nisu zaštitili život pacijenta te (ii) nisu usvojili potreban zakonski i regulatoran okvir. (i) Propust zaštite života P.Z.-a U kontekstu propusta osoblja bolnice, ESLJP je istaknuo da zdravstvene vlasti i psihijatrijske ustanove koje brinu o osobama s duševnim smetnjama, sukladno međunarodnim standardima [1] , skrb o pacijentima moraju organizirati na način da im pruže sigurno okruženje s dovoljnim brojem stručnog osoblja obučenog za obuzdavanje pacijenata i sprječavanje razbuktavanja nasilja.
No u predmetu podnositeljice, ESLJP-u nisu dostavljene nikakve informacije o tome da je osoblje klinike za psihijatriju upotrijebilo bilo kave tehnike smirivanje situacije pri rješavanju incidenta u kojem je smrtno stradao P.Z., dok je njegov smještaj u sobu za intenzivnu njegu bio onemogućen zbog popunjenosti kapaciteta. Konačno, kada su odlučili pozvati policiju u pomoć jer incident s P.Z.-om nisu mogli sami razriješiti, policijske službenike propustili su obavijestili o zdravstvenim rizicima povezanim s pacijentom ili o uzrocima njegove uznemirenosti. Razmatrajući postupanje policijskih službenika, ESLJP je utvrdio da su policijski službenici P.Z.-a stavili u izrazito ranjivu situaciju oborivši ga na pod s licem prema dolje.
Naime, u takvoj poziciji lako može doći do gušenja u slučaju pritiska na vrat te je nemoguće uočiti diše li osoba ili ne. Nadalje, kada se našao u tom položaju, P.Z. više nije predstavljao opasnost po život drugih niti je postojala stvarna opasnost od njegovog bijega. Iz navedenog, ESLJP nije mogao utvrditi da je opetovano korištenje električnog paralizatora bilo nužno. Uputio je i na svoju praksu u kojoj je utvrdio da korištenje električnog paralizatora predstavlja oblik ozbiljnog zlostavljanja koje može izazvati jaku bol i patnju ( Grigoryev protiv Ukrajine , br. 51671/07, stavak 64., 15. svibnja 2012.).
Stoga, iako policijski službenici nisu prethodno bili informirani o zdravstvenom stanju P.Z.-a (uključujući i činjenicu da boluje od hipertenzije zbog koje je upotreba električnog paralizatora bila posebno rizična), znali su da je riječ o bolničkom pacijentu te su razumno mogli pretpostaviti da je vjerojatno prethodno primio lijekove zbog kojih postoji opasnost od štetnog međudjelovanja koja bi mogla ugroziti život P.Z.-a. Uzimajući u obzir da je P.Z. u kratkom vremenskom razdoblju tri puta paraliziran električnim paralizatorom a onda i primio sredstvo za smirenje, ESLJP nije mogao isključiti da je navedeno dovelo do srčane aritmije zbog koje je P.Z. umro. Zaključno, ESLJP je istaknuo da nema ničeg neobičnog u tome da se osobe koje su hospitalizirane u klinici za psihijatriju uznemire ili postanu nasilne.
Štoviše, uzimajući u obzir okolnosti u kojima je P.Z. dovezen u kliniku za psihijatriju te činjenicu da je od prije bio poznat kao dugogodišnji ambulantni pacijent, medicinsko osoblje bolnice razumno je moglo predvidjeti da će P.Z. imati psihotični napad ili postati nasilan te nisu mogli biti iznenađeni kada je do njega i došlo. Sve navedeno ukazuje da klinika za psihijatriju nije bila opremljena osobljem i sredstvima za rješavanje takvih situacija, te je morala pribjeći krajnjoj mjeri pozivanja u pomoć policije, propustivši pritom policiji dati potrebne informacije prije intervencije. (ii) Propust usvajanja potrebnog zakonskog i regulatornog okvira Analizom mjerodavnog češkog zakonodavstva, ESLJP je utvrdio da su policijski službenici bili ovlašteni koristiti električne paralizatore samo ako nije postojala blaža mjeru koju su mogli primijeniti da bi postigli cilj intervencije.
Također, češkim zakonima nije izričito bilo uređeno pitanje uporabe električnih paralizatora u slučaju osoba s duševnim smetnjama ili hospitaliziranih osoba i vjerojatno pod lijekovima, niti su policijski službenici prolazili bilo kakvu posebnu obuku za takve situacije. Takav regulatorni okvir bio je vrlo općenit i nije odražavao posebnu prirodu električnih paralizatora kao oružja srednjeg intenziteta, niti zdravstvene rizike povezane s njihovom uporabom. U kontekstu policijske intervencije u bolnici, ESLJP je istaknuo da je takvo postupanje opravdano samo u iznimnim okolnostima jer bolnice moraju biti opremljene i ekipirane na način da same mogu razriješiti incidentne situacije koje bi se u njima mogle dogoditi.
No, kada je intervencija policije nužna u psihijatrijskoj ustanovi, ona mora biti koordinirana i u suradnji sa zdravstvenim osobljem koje je dužno informirati policijske službenike o rizicima intervencije. ESLJP je primijetio da u relevantno vrijeme u Češkoj nisu postojale smjernice ili upute kojima bi takva suradnja bila uređena. Navedena razmatranja bila su dostatna ESLJP-u kako bi utvrdio da Češka nije ispunila svoju obvezu zaštite prava na život jer je propustila uspostaviti odgovarajućeg pravni i upravni okvir kojim bi uredila pitanje postupanja policijskih službenika prema osobama s duševnim smetnjama te suradnje sa zdravstvenim osobljem. Članak 2. Konvencije - postupovni aspekt Postupovna obveza podrazumijeva provođenje učinkovite istrage.
Da bi bila učinkovita, istraga mora ispunjavati određene standarde utvrđene u sudskoj praksi ESLJP-a, odnosno mora biti neovisna, prikladna (temeljita), brza te omogućiti odgovarajuću kontrolu od strane javnosti i sudjelovanje žrtve. ( Armani Da Silva protiv Ujedinjene Kraljevine [VV] [2] , br. 5878/08, stavak 232. – 239., 30. ožujka 2016.). S obzirom da je u predmetu podnositeljice istragu proveo GISS za koji je ESLJP prethodno utvrdio da predstavlja neovisno tijelo ( B.Ü. protiv Češke , br. 9264/15, stavak 96., 6. listopada 2022.) te da je isto tijelo reagiralo odmah po nastupanju smrtnog događaja i na vlastitu inicijativu, ESLJP nije imao nikakvih zamjerki po pitanju brzine i neovisnosti provedene istrage.
Međutim, analizirajući primjerenost provedenih istražnih radnji i njihovu temeljitost ESLJP je istaknuo da: - GISS nije odmah ispitao policijske službenike koje su sudjelovali u intervenciji u psihijatrijskoj klinici zbog kojeg propusta nije isključena mogućnost dosluha između njih; - ispitivanje policijskih službenika nije provedeno u skladu s istražnim (inkvizitornim) načelom jer su policijski službenici jednostavno zamoljeni dati svoj opis događaja bez postavljanja pitanja zbog čega su samo ponovili navode koje su napisali u svom izvješću.
Također, izostao je detaljan opis događaja na temelju kojeg bi se moglo ocijeniti jesu li primijenjene mjere prisile bile primjerene; - neke ključne činjenice, poput informacija koje je policija dobila od medicinskog osoblja prije nego li je pokušala obuzdati P.Z.-a električnim paralizatorom te mogućnosti potencijalnog štetnog međudjelovanja primijenjenih mjera prisile i lijekova koji su podnositelju dani, nisu utvrđene istragom. Stoga, iako je prikupljen opsežan dokazni materijal te je provedeno forenzičko-medicinsko vještačenje, provedena istraga nije bila takva da bi omogućila ocjenu je li sila koju su policijski službenici upotrijebili bila primjerena, a onda i utvrđenje odgovornost onih koji su silu primijenili ( Mustafa Tunç i Fecire Tunç protiv Turska [VV] [3] , br.
24014/05, stavak 182., 14. travnja 2015.). Svi pobrojani nedostaci u pogledu primjerenosti provedenih istražnih radnji, ukazuju da istraga nije bila provedena sukladno čl. 3. Konvencije. Stoga je ESLJP utvrdio da je došlo i do povrede postupovnog aspekta članka 2. Konvencije.
25.000 EUR na ime neimovinske štete 4.000 EUR na ime troškova i izdataka [1] Izvještaj Europskog odbora za sprječavanje mučenja i nečovječnog ili ponižavajućeg postupanja ili kažnjavanja za Češku „ Sredstva sputavanja u psihijatrijskim ustanovama za odrasle (CPT/Inf(2017)6)“ [2] Sažetak presude dostupan je i na hrvatskom jeziku. [3] Sažetak presude dostupan je i na hrvatskom jeziku.