AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KABUL EDİLEBİLİRLİK HAKKINDA KARAR Bașvuru No. 42785/11 Hasan DEVECİ /Președintele Turciei Jon Fridrik Kjølbro, judecătorul Carlo Ranzoni, Egidijus Kūris, Branko Lubarda, Gilberto Felici, Saadetel, Diana Sârcu, și directorul departamentului de afaceri Hasan Bakırcı, cu participarea lui, 28 ianuarie 2022 În cadrul propriei sale istorii, Curtea Europeană a Drepturilor Omului (İKİLEBİLİRLİK HAKKINDA KARAR), cu participarea lui Hasan Bakırcı, a decis să adopte această hotărâre, 16 ianuarie 2011 Hasan DEVECİ /Președintele Turciei Jon Fridrik Kjølbro, judecătorul Carlo Ranzoni, Egidijus Kūris, Branko Lubarda, Gilberto Felici, Saadetel, Diana Sârcu, cu participarea directorului său în cadrul Departamentului de afaceri ale Departamentului de Justiție, Hasan Bakırcı, cu aprobarea lui, a declarat interesul său în legătură cu acest eveniment, în conformitate cu art. 36.59 din Legea de la Constituție, cu art. 25 din Legea Turcia, cu aprobarea Curții, cu aprobarea Curții, cu aprobarea Curții, cu aprobarea Curții, cu modificarea art.
Un judecător de la Curtea de Pedepse Grele din Erzurum a aprobat, la 8 noiembrie 2005, cererea Direcției Municipalității Provinciale din Trabzon de interceptare a conversațiilor telefonice ale reclamantului și a celorlalte două persoane timp de trei luni, pe motiv că reclamantul, care se presupune că este o persoană radicalizată, a fost în legătură cu o persoană care este, de asemenea, radicalizată și care are presupuse legături cu o organizație ilegală.
În acest context, în cadrul activităților de informații ale Direcției Municipalității Provinciale Trabzon, procurorul a stabilit că decizia privind ascultarea conversațiilor telefonice a reclamantului, adoptată de Curtea Penală Grea din Erzurum, nu este ilegală. În plus, procurorul a susținut că angajatii Direcției Municipalității Trabzon au cauzat scurgerea de informații despre această acțiune în presă și a stabilit că nu există nicio dovadă convingătoare. În acest scop, procurorul a constatat că decizia privind ascultarea conversațiilor din partea Magistratului Provincial Trabzon a avut legătură cu alte persoane în afara Curții, că măsurile privind ascultarea telefonică au fost luate de către o persoană care a început să discute cu privire la aceste informații și că dosarele privind ascultarea acestora au fost respinse de către Curtea Municipală din Erzurum.
În raportul din 20 martie 2009, în legătură cu această cerere, întocmit de doi inspectori de poliție, se arată că măsura în cauză a fost aplicată în mod legal, că nu s-a găsit nicio dovadă a scurgerii informațiilor despre această măsură de către funcționarii municipiului, dar aceste informații, împreună cu aceeași hotărâre, au fost incluse în dosarul unei acțiuni penale împotriva unei persoane similare cu reclamantul.
În cazul în care întârzierea este perturbată din cauza unuia sau mai multor motive: securitatea națională, ordinea publică, prevenirea infracțiunilor, protecția sănătății publice sau a moralei publice sau protecția drepturilor și libertăților altora; în cazul în care întârzierea este perturbată din cauza acestor motive, în cazul în care nu există un ordin scris al autorității competente; comunicarea nu poate fi interzisă sau păstrată confidențială.
În scopul prevenirii comiterii infracțiunilor prevăzute la paragrafele (a), (b) și (c) din art. 250 alineatul (1) din Codul de procedură penală din 4.12.2004 și nr. 5271 din data de 4.12.2004 în vederea îndeplinirii atribuțiilor menționate la punctul 1, cu excepția infracțiunilor de spionaj, în cazurile în care o hotărâre sau o întârziere a fost încălcată, prin ordinul scris al Directorului General al Emniyetului, al Președintelui Directoratului General al Emniyetului sau al președintelui departamentului privind infracțiunile de informare [în special în ceea ce privește infracțiunile de informare], adresele de comunicații prin telecomunicații sau conexiunile de internet cu surse de conținut pot fi identificate, ascultate, informațiile despre semnale pot fi evaluate, arestate imediat. (...) În cazul în care o hotărâre sau o declarație de întârziere a fost emisă de către un judecător, o declarație de înregistrare în scris sau în scris este înlocuințită în patru zile. (...) O astfel de declarație este încălcată în termen de douăzeci de zile de la aprobarea hotărârii sau în caz de în care o declarație de înregistrare a acestuia a fost confirmată.
Hotărârile pot fi emise pentru o perioadă de maximum trei luni; această perioadă poate fi prelungită de cel mult trei ori, fără a depăși în același mod trei luni. Cu toate acestea, în cazul în care este necesar în legătură cu pericolele care continuă să existe în cadrul activității organizației teroriste, arbitrul poate decide prelungirea unei perioade de conducere de mai mult de trei luni. În cazul în care este necesar, în funcție de tipul de vehicul pe care îl conduceți, în cazul în care este necesar, în funcție de tipul de vehicul, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în funcție de tipul de vehicul, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în cazul în care este necesar, în cazul în care este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în care nu este necesar, în cazul în cazul în cazul în
Principiul confidențialității se aplică în ceea ce privește păstrarea și păstrarea informațiilor și înregistrărilor dezvăluite. Dispozițiile acestor fıkra sunt anchetate direct de către savanții Republicii, chiar dacă acestea sunt [acționate] împotriva, în timpul funcției sau din cauza funcției. Deciziile și emirele judecătorilor, funcționarii Direcției Generale de Informații a Direcției Generale de Informații a Emniyetului, funcționarii Direcției Generale de Informații a Direcției Generale a Direcției Generale de Informații a Emniyetului, funcționarii Direcției Generale de Informații a Direcției Generale a Direcției Generale de Informații a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Generale a Direcției Genera
ȘIKÂYET Bașvuran, invocând art. 8 din Convenție, se plânge, în declarația sa, de interceptarea conversațiilor telefonice și de divulgarea informațiilor privind aplicarea acestei măsuri în mod neconform cu prevederile Legii judecătorilor penali. Judecătorul DEĞERLENDİRME Bașvuran, susține că aplicarea interceptării conversațiilor telefonice și divulgarea informațiilor despre el însuși în legătură cu această măsură încalcă dreptul la viața privată a persoanelor vizate. În acest context, în vederea cererii de acuzare, art. 8.1 din Convenție este valabil.
În cazul în care măsura de interceptare a conversațiilor telefonice ale reclamantului, aplicată de autoritățile naționale în scopuri de informații, trebuie evaluată ca o intervenție în dreptul la respectarea vieții private a reclamantului, aceasta este prevăzută de art. 22 din Constituție și de art. 7 din Legea nr. 2559 și are scopuri legitime de protecție a securității naționale, asigurarea securității și prevenirea infracționalității.De asemenea, această intervenție este necesară într-o societate democratică și este orientată spre scopuri legitime, deoarece această intervenție a fost obținută în conformitate cu dispozițiile legale pentru răspândirea oricărei decizii de urmărire a drepturilor de confidențialitate ale reclamantului și a fost pronunțată în conformitate cu dispozițiile legale pentru răspândirea oricărei decizii de urmărire a drepturilor de confidențialitate, iar în cazul în care se face referire la o plângere în formă de urmărire a drepturilor de confidențialitate a persoanei vizate, se poate observa că aceasta a fost făcută în mod repetat în cadrul Curții (§§§ 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, § 73, 73, 73, 73, 74, 73, 74, 73, 74, 74, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 73, 74, 73, 73, 73, 73, 73, 74, 73, 73, 74, 73, 74, 73, 73, 74, 74, 73, 73, 73, 73, 74, 74, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 84, 95, 84, 95, 84,
Curtea ajunge la concluzia că interceptarea telefonului reclamantului constituie o intervenție în exercitarea dreptului la respectarea vieții private și a comunicațiilor de către persoana interesată (de exemplu, decizia Karabeyoğlu, anulată mai sus, § 26). Această intervenție, prevăzută la art. 2559 din Legea Poliției și Securității, a fost aplicată în cadrul activităților de informații preventive ale poliției (§14 de mai sus). În acest context, măsura în cauză, care a organizat interceptarea respectivă a conversațiilor telefonice în cadrul anchetei, este interzisă în mod separat de legea penală din art. 135 din Legea Organizației Penale Muhamed (de exemplu, decizia Karabeyoğlu, anulată mai sus, § 26).
În urma acestei verificări, cauza în litigiu a fost distrusă atunci când aplicarea măsurii în cauză a fost încheiată (§6 de mai sus). Reclamantul nu a prezentat niciun element care, după interpretarea și aplicarea dispozițiilor legale propuse de autoritățile naționale pentru aplicarea acestei măsuri, să poată dovedi că măsura în litigiu este explicită sau explicit lipsită de rațiune în mod care să îi dea o calitate de excepție juridică (İrfan Güzel/Turcia, no. 35285/08, § 87, 7 Șubatane 2017). Reclamantul susține că nu există o încredere suficientă împotriva abuzului de dispozițiile legale aplicate de cauza în cauză. Reclamantul nu dorește să fie informat de către autoritățile de la Karağlı în legătură cu aplicarea și eliminarea măsurii în cauză, deși nu a fost informat imediat de nicio măsură în cauză, dar nu a fost informat în mod sigur de către autoritățile de la Karağlı, de faptul că măsura în cauză a fost eliminată în urma unei inspecții secrete, dar nu a fost notificat în mod oficial de către poliție (§ 73).
Curtea nu este obligată să substituie propria evaluare evaluării autorităților naționale aflate într-o poziție mai bună pentru a evalua dovezile prezentate. În cazul în care persoanele respective, în conformitate cu hotărârea instanței penale, au fost în mod public informate cu privire la rezultatele anchetei în cauză (art. 9 din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale acțiunilor din Documentele de procedură și ale Documentele din Documentele de procedură și ale Documentele din Documentele de procedură (art. 9 din Documentele de procedură și ale Documentele de procedură și ale Documentele din Documentele de procedură și ale Documentele din Documentele de procedură) și de procedură (art. 11 din Documentele de procedură și ale Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documentele din Documente
Curtea observă că reclamantul nu a găsit niciun element care să permită să se considere că ancheta desfășurată de autoritățile în legătură cu scurgerea informațiilor privind măsura în cauză a fost ineficientă sau insuficientă (de exemplu, Eminağaoğlu/Turcia , nr. 76521/12, § 157, 9 martie 2021).Mai mult, reclamantul a câștigat cazul în legătură cu cererea de informații în cauză în cadrul unei acțiuni judiciare deschise împotriva unui ziar care a publicat o ziar care conținea aceste informații (§12 de mai sus).Curtea a constatat că, în lumina societăților menționate mai sus, în contextul situațiilor de pe parcursul istoriei, este necesar să se recunoască faptul că, în mod clar, Convenția nr. 8 din 8 decembrie 2022 privind instituirea unei instituții de drepturi publice franceze, în care se prevedea că nu există o justiție, a fost respinsă de către instanța de judecată din 8 decembrie 2004 privind instituirea unei instituții de drepturi publice franceze, în care se prevedea că nu există o justiție de drepturi publice (de exemplu, Hotărârea nr. 359/02/2020, nr. 359/02/2020, Hotărârea nr. 359/202 din 10 decembrie 2020 privind instituirea unei instituții de drepturi publice franceze, în care se prevede că nu există o justiție de drepturi publice, a că nu există o justiție de drepturi publice (de exemplu, Hotărârea nr.
Bașvuru No. 42785/11
Hasan DEVECİ /Türkiye
Bașkan
Jon Fridrik Kjølbro,
Hâkimler
Carlo Ranzoni,
Egidijus Kūris,
Branko Lubarda,
Gilberto Felici,
Saadet Yüksel,
Diana Sârcu,
ve Bölüm Yazı İșleri Müdürü
Hasan Bakırcı’nın katılımıyla, 28 Haziran 2022 tarihinde Daire halinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm),
Yukarıda belirtilen 16 Nisan 2011 tarihli bașvuruyu ve davalı Hükümet tarafından sunulan görüșler ve bașvuran tarafından cevaben sunulan görüșleri dikkate alarak,
Gerçekleștirilen müzakerelerin ardından așağıdaki kararı vermiștir:
Bașvuran Hasan Deveci, Türk vatandașı olup, 1956 doğumludur ve Trabzon’da ikamet etmektedir. Bașvuranın, Mahkeme İç Tüzüğü’nün 36. maddesinin 2. fıkrasının
son cümlesi (in fine)
uyarınca, kendi menfaatlerini savunmasına izin verilmiștir.
Türk Hükümeti (“Hükümet”), kendi görevlisi olan, Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı İnsan Hakları Dairesi Bașkanı Hacı Ali Açıkgül tarafından temsil edilmiștir.
Davaya ilișkin olay ve olgular, taraflarca ifade edildiği șekliyle, așağıdaki gibi özetlenebilir.
Bașvuru, 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun ek 7. maddesi uyarınca bașvuranın telefon görüșmelerinin dinlenmesiyle ilgilidir.
Erzurum Ağır Ceza Mahkemesinde görevli bir hâkim, 8 Kasım 2005 tarihinde, radikalleșmiș bir kiși olduğu düșünülen bașvuranın yine radikalleșmiș bir kiși olan ve yasa dıșı bir örgütle bağlantıları olduğu iddia edilen bir kișiyle irtibat halinde olduğu gerekçesiyle, bașvuranın ve diğer iki kișinin telefon görüșmelerinin üç ay süreyle dinlenmesine yönelik Trabzon İl Emniyet Müdürlüğünün talebini onaylamıștır.
Üç ay süreyle uygulanan, telefon görüșmelerinin dinlenmesine ilișkin tedbir, 6 Șubat 2006 tarihinde sona ermiștir. Tedbirin uygulanması sırasında elde edilen belgeler, 10 Șubat 2006 tarihinde, ilgili aleyhinde, ceza sorușturmasına konu edilecek nitelikte herhangi bir delil unsuru bulunamadığından yok edilmiștir.
Diğerlerinin yanı sıra, bașvurana karșı bu tedbirin uygulanmasına ilișkin bilgiler içeren birçok basın makalesi 20 ve 21 Șubat 2008 tarihlerinde yayımlanmıștır.
Bașvuran, 24 Nisan 2008 tarihinde, ihtilaf konusu tedbirin uygulanmasına ve basına açıklanmasına ilișkin olarak Trabzon Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunmuștur.
Trabzon Cumhuriyet savcısı, 16 Mart 2009 tarihinde, kovușturmaya yer olmadığına karar vermiștir. Savcı, bu bağlamda Trabzon İl Emniyet Müdürlüğünün istihbarat faaliyetleri kapsamında, Erzurum Ağır Ceza Mahkemesi tarafından kabul edilen bașvuranın telefon görüșmelerinin dinlenmesine ilișkin kararın yasaya aykırı olmadığını tespit etmiștir. Savcı ayrıca, Trabzon Emniyet Müdürlüğü çalıșanlarının söz konusu tedbirle ilgili bilgilerin basına sızdırılmasına neden olduğunu destekleyecek yeterli ve inandırıcı delil unsurunun bulunmadığını tespit etmiștir. Cumhuriyet Savcısı, bu amaçla, Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilen görüșmelerin dinlenmesine ilișkin kararın bașvuran dıșındaki diğer kișileri de ilgilendirdiğini, bu tedbire ilișkin belgelerin, telefon konușmaları dinlenen bu kișilerden birine ilișkin ceza yargılaması dosyasında yer aldığını ve bu ceza yargılamasının taraflarının dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeleri elde etmiș olabileceklerini kaydetmiștir.
Rize Ağır Ceza Mahkemesi, 15 Haziran 2009 tarihinde, bu kararda herhangi bir uygunsuzluk tespit etmediği kanısına vararak, bașvuranın Cumhuriyet savcısının kararına karșı yaptığı itirazı reddetmiștir.
Bașvuran, 15 Mayıs 2008 tarihinde, telefon görüșmelerinin dinlenmesinden șikâyetçi olmak için İçișleri Bakanlığına bir dilekçe sunmuștur. Bu dilekçeye ilișkin olarak iki polis müfettiși tarafından hazırlanan 20 Mart 2009 tarihli raporda, söz konusu tedbirin yasaya uygun bir șekilde uygulandığı, kamu görevlileri tarafından bu tedbire ilișkin bilgilerin basına sızmasıyla ilgili olarak herhangi bir delil unsurunun bulunmadığı, ancak bu bilgilerin, aynı kararla bașvuranla birlikte dinlenen bir kișiye karșı açılan bir ceza davası dosyasında yer aldığı sonucuna varılmıștır.
Öte yandan, ihtilaf konusu tedbiri bildiren bir basın makalesi ile ilgili olarak bașvuran tarafından açılan bir hukuk davası çerçevesinde verilen bir kararda, hukuk mahkemeleri, söz konusu makalenin ilgilinin kișisel haklarına bir saldırı teșkil ettiğini değerlendirerek, bașvuranın talebini kabul etmiș ve bu makaleyi yayımlayan gazeteyi ilgiliye tazminat ödemeye mahkûm etmiștir. Bu karar, 20 Temmuz 2020 tarihinde kesinleșmiștir.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Haberleșme Hürriyeti” bașlıklı 22. maddesi așağıdaki șekildedir:
“Herkes, haberleșme hürriyetine sahiptir. Haberleșmenin gizliliği esastır.
Millî güvenlik, kamu düzeni, suç ișlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya bașkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden biri veya birkaçına bağlı olarak usulüne göre verilmiș hâkim kararı olmadıkça; yine bu sebeplere bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmıș merciin yazılı emri bulunmadıkça; haberleșme engellenemez ve gizliliğine dokunulamaz.
Yetkili merciin kararı yirmi dört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur.
Hâkim, kararını kırk sekiz saat içinde açıklar; aksi halde, karar kendiliğinden kalkar.
İstisnaların uygulanacağı kamu kurum ve kurulușları kanunda belirtilir.”
4 Temmuz 1934 tarihli 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun ek 7. maddesi așağıdaki gibidir:
“Polis, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne, Anayasa düzenine ve genel güvenliğine dair önleyici ve koruyucu tedbirleri almak, emniyet ve asayiși sağlamak üzere, ülke seviyesinde ve sanal ortamda istihbarat faaliyetlerinde bulunur, bu amaçla bilgi toplar, değerlendirir, yetkili mercilere veya kullanma alanına ulaștırır.
Devletin diğer istihbarat kurulușlarıyla ișbirliği yapar.
Birinci fıkrada belirtilen görevlerin yerine getirilmesine yönelik olarak, 4.12.2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun, casusluk suçları hariç, 250 nci maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde yazılı suçların ișlenmesinin önlenmesi amacıyla, hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Emniyet Genel Müdürünün, Emniyet Genel Müdürlüğü İstihbarat Dairesi Bașkanının veya [bilișim suçlarıyla sınırlı olmak üzere] bilișim suçları ile ilgili daire bașkanının yazılı emriyle, telekomünikasyon yoluyla yapılan iletișim veya internet bağlantı adresleri ile internet kaynakları tespit edilebilir, dinlenebilir, sinyal bilgileri değerlendirilebilir, kayda alınabilir. Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde verilen yazılı emir, yirmi dört saat içinde yetkili ve görevli hâkimin onayına sunulur. Hâkim, kararını en geç kırk sekiz saat içinde verir. Sürenin dolması veya hâkim tarafından aksine karar verilmesi halinde tedbir derhal kaldırılır. Bu halde dinlemenin içeriğine ilișkin kayıtlar en geç on gün içinde yok edilir; durum bir tutanakla tespit olunur ve bu tutanak denetimde ibraz edilmek üzere muhafaza edilir.
(...)
Kararda ve yazılı emirde, hakkında tedbir uygulanacak kișinin kimliği, iletișim aracının türü, kullandığı telefon numaraları veya ilgili internet bağlantı adresi (...), tedbirin türü, kapsamı ve süresi ile tedbire bașvurulmasını gerektiren nedenler belirtilir. Kararlar, en fazla üç ay için verilebilir; bu süre aynı usûlle üçer ayı geçmeyecek șekilde en fazla üç defa uzatılabilir. Ancak, terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde devam eden tehlikelere ilișkin olarak gerekli görülmesi halinde, hâkim üç aydan fazla olmamak üzere sürenin müteaddit defalar uzatılmasına karar verebilir.
Uygulanan tedbirin sona ermesi halinde, telefon dinlemelerin içeriğine ilișkin kayıtlar en geç on gün içinde yok edilir. Durum bir tutanakla tespit olunur ve bu tutanak denetimde ibraz edilmek üzere muhafaza edilir.
İstihbarat faaliyetlerinde, bu maddede belirtilen suçların önlenmesi amacıyla ve hâkim kararı alınmak koșuluyla, teknik araçlarla izleme yapılabilir. Ayrıca, kamu kurum ve kurulușları ile kamu hizmeti veren kurulușların ihtiyaç duyulan bilgi ve belgelerinden yararlanabilmek için gerekçesini de göstermek suretiyle yazılı talepte bulunulabilir. Bu kurum ve kurulușların kanuni sebeplerle veya ticari sır gerekçesiyle bu bilgi ve belgeleri vermemeleri halinde ancak hâkim kararı ile bu bilgi ve belgelerden yararlanılabilir.
Bu madde hükümlerine göre yürütülen faaliyetler çerçevesinde elde edilen kayıtlar, birinci fıkrada belirtilen amaçlar dıșında kullanılamaz. Elde edilen bilgi ve kayıtların saklanmasında ve korunmasında gizlilik ilkesi geçerlidir. Bu fıkra hükümlerine [aykırı hareket edenler] [hakkında], görev sırasında veya görevden dolayı [ișlenmiș] olsa bile, Cumhuriyet savcılarınca doğrudan sorușturma yapılır.
Hâkimlerin kararları ve yazılı emirler, Emniyet Genel Müdürlüğü İstihbarat Dairesi Bașkanlığı görevlileri ile [bilișim suçlarıyla sınırlı olmak üzere], bilișim suçlarıyla ilgili daire bașkanlığı görevlilerince yerine getirilir. İșlemin bașladığı ve bitirildiği tarih ve saat ile ișlemi yapanın kimliği bir tutanakla saptanır.
Bu maddede [yer alan] faaliyetlerin denetimi, (...) kurumun amirleri, mülki idare amirleri, Emniyet Genel Müdürlüğü ve ilgili bakanlığın teftiș elemanları tarafından yılda en az bir defa yapılır. Bu faaliyetler, Bașbakanlık Teftiș Kurulu tarafından da denetlenebilir. Bu kapsamda yapılan denetimlerin sonuçları, bir rapor halinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Güvenlik ve İstihbarat Komisyonuna sunulur.
Bu maddede belirtilen telekomünikasyon yoluyla yapılan iletișime ilișkin ișlemler ile 5271 sayılı Kanunun 135 inci maddesi kapsamında yapılacak dinlemeler, Bilgi Teknolojileri ve İletișim Kurumu bünyesinde tek bir merkezden yürütülür.
Bu maddede belirlenen usul ve esaslara aykırı [yürütülen] dinlemeler hukuken geçerli sayılmaz ve bu șekilde dinleme yapanlar hakkında 26.9.2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre [ișlem yapılır].
Bu maddenin uygulanmasına ilișkin esas ve usuller, Cumhurbașkanınca çıkarılan bir yönetmelikle düzenlenir.”
Bașvuran, Sözleșme’nin 8. maddesini ileri sürerek, kendi ifadesine göre, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun hükümlerine uygun olmayan bir șekilde telefon görüșmelerinin dinlenmesinden ve bu tedbirin uygulanmasına ilișkin bilgilerin basına sızdırılmasından șikâyet etmektedir.
Bașvuran, kendisi hakkında telefon görüșmelerinin dinlenmesi tedbirinin uygulanmasının ve bu tedbire ilișkin bilgilerin basına sızdırılmasının özel hayatına saygı hakkını ihlal ettiğini iddia etmektedir. Bașvuran bu bağlamda, Sözleșme’nin 8. maddesini ileri sürmektedir. Söz konusu maddenin somut olayla ilgili kısmı așağıdaki gibidir:
“1.
Herkes, özel ve aile hayatına, konutuna ve haberleșmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.”
Hükümet, ulusal makamlar tarafından istihbarat amaçlı olarak mevcut davada uygulanan, bașvuranın telefon görüșmelerinin dinlenmesi tedbirinin bașvuranın özel hayatına saygı hakkına yönelik bir müdahale olarak değerlendirilmesinin gerekmesi halinde, bu tedbirin Anayasa’nın 22. maddesi ve 2559 sayılı Kanun’un ek 7. maddesi ile öngörüldüğünü ve ulusal güvenliğin korunması, kamu düzeninin sağlanması ve suçun önlenmesi yönünde meșru amaçlar izlediğini ileri sürmektedir. Hükümet ayrıca, bu müdahalenin demokratik bir toplumda gerekli ve izlenen meșru amaçlarla orantılı olduğunu, zira bu müdahaleye suç ișlenmesinin önlenmesi amacıyla üç aylık bir süre için yasal hükümlere uygun olarak bir hâkim tarafından karar verildiğini ve elde edilen verilerin Kanun’da yayımlandığı șekliyle, bu sürenin sona ermesini müteakip on gün içinde yok edildiğini belirtmektedir. Hükümet, yürütülen ceza sorușturmalarının ve idari sorușturmaların sonunda, ihtilaf konusu tedbire ilișkin bilgilerin basına sızdırılmasıyla ilgili olarak makamların sorumluluğunu ortaya koyan herhangi bir delil unsurunun bulunmadığı sonucuna varıldığını eklemektedir.
Bașvuran, bașvuru formunda sunulduğu șekliyle, șikâyetini tekrarlamaktadır.
Telefon konușmalarının dinlenmesi konusundaki genel ilkelere ilișkin olarak, Mahkeme,
Roman Zakharov/Rusya
([BD], no. 47143/06, §§ 227-235, 4 Aralık 2015) ve
Karabeyoğlu/Türkiye
(no. 30083/10, §§ 65-73, 7 Haziran 2016) kararlarına atıfta bulunmaktadır.
Mahkeme, bașvuranın telefon hattının dinlenmesinin ilgili tarafından özel hayatına ve haberleșmesine saygı hakkının kullanılmasına yönelik bir müdahale teșkil ettiği kanısına varmaktadır (yukarıda anılan
Karabeyoğlu
kararı, § 26). Bu tedbir, 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun ek 7. maddesinde öngörülen, polisin önleyici istihbarat faaliyetleri çerçevesinde uygulanmıștır (yukarıda 14. paragraf). Bu bağlamda, söz konusu tedbir, ceza sorușturması kapsamında telefon konușmalarının dinlenmesini düzenleyen, Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 135. maddesinde öngörülen benzer bir tedbirden ayrı tutulmaktadır (bk., yukarıda anılan
Karabeyoğlu
kararı, § 39). İhtilaf konusu müdahalenin kanun ile öngörüldüğü ve ulusal güvenliğin korunması, kamu düzeninin sağlanması ve suçların önlenmesi yönünde, Sözleșme’nin 8. maddesinin 2. fıkrası tarafından öngörülen meșru amaçları izlediği hususu, taraflar arasında tartıșma konusu olmamaktadır.
Müdahalenin gerekliliğine ilișkin olarak, Mahkeme, somut olayda, yasa dıșı bir örgütle bağlantıları olabilecek radikalleșmiș bir kișiyle iddia edilen ilișkileri nedeniyle, ulusal güvenliği korumak, kamu düzenini sağlamak ve suçları önlemek amacıyla yetkili kılınan bir mahkeme tarafından verilen bir karar uyarınca bașvuranın telefonunun dinlendiğini kaydetmektedir (yukarıda 5. paragraf). Bu tedbir dolayısıyla elde edilen bilgiler, disiplin, ceza sorușturması veya bașka bir sorușturma kapsamında bașvuran aleyhine kullanılmamıștır (bk.,
aksi yönde bir karar için
(
a contrario)
, yukarıda anılan
Karabeyoğlu
kararı, §§ 112-121). Bu veriler ardından, ihtilaf konusu tedbirin uygulanması sona erdirildiğinde yok edilmiștir (yukarıda 6. paragraf).
Bașvuran, bu tedbirin uygulanması için ulusal makamlar tarafından ileri sürülen yasal hükümlerin yorumlanması ve uygulanmasının, ihtilaf konusu tedbire hukuka aykırı bir nitelik verecek șekilde keyfi ya da açıkça mantıksız olduğunu kanıtlayabilecek herhangi bir unsur sunmamaktadır (
İrfan Güzel/Türkiye,
no. 35285/08, § 87, 7 Șubat 2017). Bașvuran, mevcut davada uygulanan yasal hükümlerin kötüye kullanmalara karșı yeterli güvenceler içermediğini de iddia etmemektedir. Bașvuranın ihtilaf konusu tedbirin uygulanması ve kaldırılması hususunda makamlar tarafından bilgilendirilmediğinin anlașılmasına rağmen, gizli denetim tedbirlerinin kaldırılmasından itibaren, bu tedbirlerin uygulandığı kișilere daha sonra herhangi bir bildirimin yapılmaması tek bașına, müdahalenin “demokratik bir toplumda gerekli” olmadığı yönündeki sonucu haklı gösteremeyecektir. Nitekim mevcut davada polis tarafından yürütülen istihbarat faaliyetleri çerçevesinde kabul edilen bir tedbirin söz konusu olması nedeniyle, müdahaleyi olușturan tedbirin etkinliğini sağlayan husus, kesinlikle bu bilgilendirme eksikliğidir (yukarıda anılan
Karabeyoğlu
kararı, §
73). Bununla birlikte, bildirim kısıtlamanın amacına halel getirmeksizin yapılabildiğinde, denetim tedbirlerinin kaldırılmasının ardından ilgili kișinin haberdar edilmesi arzu edilmektedir (
ibidem
).
Bașvuranın ayrıca ihtilaf konusu tedbire ilișkin bilgilerin basına sızdırılmasından șikâyet etmesi nedeniyle, Mahkeme, ilgilinin Cumhuriyet savcısına șikâyette bulunduğunu ve bu konuda İçișleri Bakanlığına bir dilekçe sunduğunu ve ilgilinin bu șikâyeti ulusal makamlara sunmak için ve olası bir tazminat talebinde bulunmak için bașka bir hukuk yolu kullandığının anlașıldığını kaydetmektedir. Mahkeme, kendi değerlendirmesini, kendilerine sunulan delilleri değerlendirmek için daha iyi bir konumda bulunan ulusal makamların değerlendirmesinin yerine koymakla görevli değildir. Mevcut davada, bu makamlar, ilgili kamu görevlilerinin bu tedbirin basına ifșa edilmesinden sorumlu olduklarının tespit edilmediği sonucuna varmak için bu hususta bir sorușturma yürütmüșlerdir (yukarıda 9 ve 11. paragraflar). Söz konusu makamlar aynı zamanda, ihtilaf konusu tedbirle ilgili bilgilerin ifșa edilmesine ilișkin makul bir açıklama sunmușlardır (bk.,
aksi yönde bir karar için
(
a contrario)
,
Drakšas/Litvanya
, no. 36662/04, § 60, 31 Temmuz 2012, bu kararda ulusal makamlar, söz konusu sızdırmadan sorumlu olan kișileri tespit edememișlerdir). Cumhuriyet savcısı ve İçișleri Bakanlığının düzenlediği denetim raporu bu bağlamda, aynı karar gereğince telefon konușmaları dinlenen bir bașka kișinin yargılandığı bir ceza yargılamasına katılan tarafların, dava dosyasında yer alan, ihtilaf konusu tedbirle ilgili bilgi ve belgelere eriștiklerini belirtmișlerdir (yukarıda 9 ve 11. paragraflar).
Mahkeme, bașvuranın ihtilaf konusu tedbirle ilgili bilgilerin basına sızdırılmasına ilișkin makamlar tarafından yürütülen sorușturmanın etkisiz veya yetersiz olduğunun düșünülmesini sağlayacak nitelikte herhangi bir unsur sunmadığını gözlemlemektedir (bk.,
Eminağaoğlu/Türkiye
, no. 76521/12, § 157, 9 Mart 2021). Dahası, ilgili, bu bilgileri içeren bir basın makalesi yayımlayan gazete hakkında açtığı bir hukuk davası kapsamında söz konusu makaleye ilișkin sunduğu tazminat talebiyle ilgili olarak davayı kazanmıștır (yukarıda 12. paragraf).
Mahkeme, yukarıda belirtilenler ıșığında, davaya ilișkin koșullarda, Sözleșme’nin 8. maddesinin 1. fıkrasında yer verilen bașvuranın hakkına yönelik müdahalenin, Sözleșme’nin 8. maddesinin 2. fıkrası tarafından öngörüldüğü șekliyle, ulusal güvenliğin korunması, kamu düzeninin sağlanması ve suçların önlenmesi için demokratik bir toplumda gerekli olduğu sonucuna varmaktadır (
Aalmoes/Hollanda
(k.k.), no. 16269/02, 25 Kasım 2004 ve yukarıda anılan
Karabeyoğlu
kararı, §
110).
Dolayısıyla Mahkeme, bașvurunun açıkça dayanaktan yoksun olduğu ve Sözleșme’nin 35. maddesinin 3. fıkrasının (a) bendi ve 4. fıkrası uyarınca reddedilmesi gerektiği kanaatine varmaktadır.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy çokluğuyla,
Bașvurunun kabul edilemez olduğuna
karar vermiștir.
İșbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilmiș olup, 1 Eylül 2022 tarihinde yazılı olarak bildirilmiștir.
Hasan Bakırcı
Jon Fridrik Kjølbro
Yazı İșleri Müdürü
Bașkan